آزمایشگاه تشخیص افات وبیماریهای گیاهی
 سوالات میان ترم آفات وبیماریهای گیاهی
جواب د جواب ج جواب ب جواب الف سوال ID شیمیایی زراعی تلفیقی بیولوژیک بهترین راه مدیریت آفات و امراض گیاهی کدام است؟ 1 یولاف تاج خروس ماشک توق تعداد بذر کدام علف هرز بیشتر است؟ 2 انگل و نیمه انگل انگل و انگل نیمه انگل و انگل نیمه انگل و انگل علف هرز سس و گل جالیزجزء کدام گیاهان هستند؟ 3 سلمه تره تاج خروس چچم قیاق مصرف کدام علف هرز در تغذیه انسان باعث سرگیجه می شود؟ 4 مرغ چچم تاج خروس سلمه تره کدام گیاه به وسیله ریزوم تکثیر می کند؟ 5 توق مرغ قیاف سوروف بذر کدام علف هرز توسط احشام جابه جا می شود 6 کاشت ردیفی کاشت درهم فاصله زیاد فاصله کم شرایط اصلی برای استفاده از ماشین های وجینی؟ 7 تماسی - تماسی سیستمیک - سیستمیک سیستمیک - تماسی تماسی - سیستمیک گراماکسون و گلایفوسیت به ترتیب چه نوع علف کشی هستند؟ 8 گلدهی تولید بذر 2-4 برگی بعد از گلدهی بهترین موقع مبارزه با علف های هرز چه مرحله ای است؟ 9 یولاف تربچه وحشی ماشک گل گندم مهمترین علف هرز پهن برگ مزارع گندم کدام است؟ 10 تربچه وحشی خردل یولاف گل گندم مهمترین علف هرز باریک برگ مزارع گندم؟ 11 بهمن تا اسفند اسفند تا فروردین اردیبهشت تا مهر هیچ کدام فصل گلدهی علف هرز بی تی راخ کدام است؟ 12 90 درجه به خلاف عقربه ساعت موافق عقربه ساعت هیچ کدام زاویه چرخش یولاف برای بقا به چه صورت است؟ 13 برنج جو عدس نخود سوروف از مهمترین علف هرز کدام محصول است؟ 14 تاج خروس قیاف مرغ اویارسلام ساقه مثلثی از ویژگی های کدام علف هرز است؟ 15 تاج خروس تاج ریزی یولاف مرغ میوه کدام گیاه سته و به رنگ سیاه و نارنجی است؟ 16 ریزوم استولون بذر ساقه زیرزمینی تکثیر سلمه تره به چه صورت است؟ 17 چچم قیاق پنیرک اویارسلام مهمترین علف هرز مزارع پنبه کدام است؟ 18 چچم گل گندم مرغ سلمه تره کدام علف هرز چند ساله است؟ 19 شیرین بیان سلمه تره مرغ نی کدام گیاه یک ساله است؟ 20
|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در پنجشنبه یکم آبان 1393  |
 نمونه سوالات پیوند زن درختان باغی
 

 

1در کدام یک از روش های افزایشی،تفرق صفات باعث می شود که درختان از نظر ژنتیکی و ظاهری باهم متفاوت باشند؟

الف) غیر جنسی                                                             ب)جنسی

ج)قلمه زدن                                                              د) خوابانیدن

2-برای اینکه از یک گیاه مورد نظر یک گیاهی مشابه بوجود آید.از کدامیک از روش های تکثیر استفاده می شود؟          

الف) پیوند زندن                                                                         ب) قلمه زدن

ج) بذر                                                                 د) پاجوش 

3-دمای مناسب جهت تشکیل کالوس کدام گزینه می باشد؟                                                                             

الف) بین                                                                          30-15 ب) بین 10-8

ج)                                                                              20-15  د 15-10 

4-اغلب پیوندها بین چه دسته هایی دیده می شود؟                                                                                       

الف)بین گونه ها در داخل یک جنس                                                      ب)  بین جنس ها در داخل یک خانواده

ج)بین رده ها در داخل یک خانواده                                                                                             د) هیچکدام

5- کدام مورد درباره فواید پیوند درست است؟                                                                                           

الف) در درختان مسن ک قسمت های زیر زمینی انها از بین رفته می توانیم انها را به وسیله پیوند جوان کنیم     

ب) در درختانی که ریشه قوی دراند پیوند زده می شود                                                                 

ج) در گیاهانی که می توان انهارا با قلمه و یا پاجوش ازدیاد نمود از پیوند استفاده می شود                          

د)در درختانی که  گل نر و ماده از هم جدا و روی دو درخت جدا قرار دارند عمل پیوند زنی صورت می گیرد  

6-تعریف پیوندک:                                                                                                                             

الف)قطعه ساقه ای که بین دو قسمت پایه وپیوندک قرارداده می شود

ب) قسمتی از درخت که بر روی درختی دیگر قرار میگیرد

ج) موارد الف و ب                                                                                                                      

د)هیچکدام                                                                                                       

7-کدام گزینه جز وسایل پیوند زنی نمی باشد؟

الف) چکش                            ب) داسک                                                             

ج) چسب پیوند                 د) بیلچه

8- پیوندک باید از ............ انتخاب شود؟                                                                                                   

الف) از واریته هایی خوب و مناسب که کارایی بهتری دارند                                                                                

ب) پیوندک دوساله باشد                                                                                                                        

ج) از نرک ها و پاجوش ها تهیه شود                                                                                                         

د) از شاخه هایی استفاده شود که در معرض نور خورشید نباشند                                                                           

9- برای کمک به جوش خوردن استفاده از چه مواردی مناسب است؟                                                                        

الف) چسب                                                              ب) نخ 

ج) نایلون                              د)هرسه مورد                            

                          10-اولین کشوری که ب علم پیوند زنی آگاه بوده؟                                                                     

الف)ایران                                        ب) تایلند                                                                                           

ج) چین              د) آمریکا 

11- دراین نوع پیوند پیوندک فقط ازیک جوانه تشکیل شده وآن رادرنقطه ای اختیاری درطول ساقه پایه درنقطه اختیاری قرار می دهند؟

الف) پیوند اسکنه ای                                                                                  ب) پیوند نیمانیم پاشنه دار

ج)پیوند سپری                                                                                       د) پیوند وصله ای         

12- در پیوند شکمی بهترین زمان برای پیوند کدام گزینه است؟                                                                        

الف) بهار                                                                              ب)پاییز

ج) تابستان                                                           د)موارد الف و ب          

13- درکدام نوع درخت شیره مانع جوش خوردن پیوند می گرددکه باید شکاف افقی را پایین یعنی زیر شکاف عمودی قرار دهیم؟

الف) انار                                                         ب) گردو

ج)پسته                                                   د)سیب

 

14-در کدام پیوند احتیاج ب چسب پیوند نیست؟                                                                                               

الف)پیوند وصله ای                                                                 ب)پیوند تاجی

ج)پیوند شکمی                                                                     د) پیوند زینی

15- درپیوند تی چند هفته طول میکشد که پیوندک باپایه جوش بخورد؟                                                                        

الف) 10-8 هفته                                                                                   ب) 14-12 هفته

ج) 16-12 هفته                                                                                   د) بیش از 6 هفته

16- بهترین زمان برای پیوند شکمی چه زمانی است؟                                                                                         

الف) تیروشهریور                                                                                   ب) فروردین و خرداد                   

ج) خرداد و مرداد                                                                                      د) خرداد و شهریور                 

 

17- در پیوند لوله ای در چه صورتی لوله را بازمیکنند؟                                                                                       

الف) قطر پایه و پیوندک نامساوی باشد                                                           ب) قطر پایه و پیوندک مساوی باشد      

ج) ربطی به قطر پایه و پیوندک ندارد                                                              د)هیچکدام                                 

18- این پیوند در ایران بیشتر برای انگور که پوست نمی دهد استفاده میکنند؟                                                               

الف) پیوند جوانه چوبی                                            ب) پیوند تی                                        

ج) پیوند شکمی                                                        د) پیوند سپری                                    

19- این پیوند برای گونه هایی که دارای پوست ضخیم هستند و یا پوست تمایل به جداشدن در امتداد ساقه را دارد مانند گردو کاربرد دارد

الف) پیوند وصله ای                                                   ب) پیوند تی      

ج) پیوند قاشی                                                          د) پیوند لوله   

20- در مناطقی که رطوبت زیاد است برای جلوگیری از صدمات حاصله از رطوبت و بارندگی  از چه نوع پیوندی استفاده می شود؟

الف) پیوند تی                                                  ب) پیوند وصله ای

ج) پیوند قاشی                                              د)پیوند آ  

 -21چوب وصله ای برای چه گونه هایی کاربرد دارد؟                                 

الف)پوست ضخیم                                                      ب)پوست نازک

ج)پوست ضخیم ونازک                                               د) هیچکدام    

22- از کدام پیوند برای گونه هایی که دارای پوست ضخیم می باشند مانند درخت گردو کاربرد دارد؟ 

الف) پیوند شکمی                                                  ب) پیوند لوله ای میانی

ج) پیوند وصله ای                                                  د) پیوند قاشی        

23- وسیله ی مخصوص پیوند وصله ای چه نوع وسیله ای می باشد؟     

الف) چاقوی دو تیغه                                               ب) قیچی              

ج) اره                                                            د)دچاقوی پیوند       

24- پیوند جوانه وی شکل برای چه نهال هایی به کار میرود؟                                                                                

الف) سلول های جوان پسته                                            ب) سلول های جوان مرکبات   

ج) نهال های گردو                                                      د) نهال انار                     

25- در مناطقی که بادهای شدید به طور فصلی و یا دائم می وزد از چه نوع پیوندی استفاده می شود؟                                   

الف) پیوند وصله ای                                                     ب) پیوند شکمی 

ج) پیوند وی شکل                                      د) پیوند اسکنه ای 

26- بهترین روش پیوند برای جوان کردن درختان مسن چه نوع پیوندی است؟                                                             

الف)پیوند شکمی                                      ب) پیوند تاجی

ج) پیوند اسکنه ای                                          د) پیوند وی شکل

27- تنها عیب پیوند اسکنه ای در درختان مسن کدام گزینه است؟                                                                            

 

الف) هم قطر بودن پایه و پیوندک                                                               ب) عمق زیاد زخمی که در پایه ایجاد میشود

ج) عمق کم زخمی است که در پایه ایجاد میشود                                               د) هیچکدام      

28- زمان پیوند اسکنه ای چه زمانی می باشد؟                                                                                                   

                 الف) در پاییز                                                                                         ب) در زمستان            

ج) در بهار و آخر تابستان                                                                         د) تابستان                 

29-  از چه نوع پیوندی معمولا برای پایه هایی که قطر زیاد دارند استفاده یم شود؟                                        

الف) پیوند اسکنه ای                                                                ب) پیوند تاجی

ج) پیوند قاشی                                                                                      د) پیوند نیمانیم 

30- در چه نوع پیوند باید قطرپیوندک و پایه هم قطر باشند؟                                                                 

الف) پیوند تاجی                                                               ب) پیوند قاشی             

ج) پیوند شکمی                                                              د) پیوند نیمانیم

 

 

 

1-  کدام مورد از اهداف پیوند نمی باشد؟

الف)جوان نمودن درختان کهن                ب) تولید درختانی با ریشه های قوی

ج) تسریع در عمل باردهی                     د) بارور نمودن درختان نا بارور

2-     درخت......نمی تواند در اراضی مرطوب رشد و نمو نماید ولی می توان آن را روی .... پیوند زد.

الف) بادام- گوجه                                                 ب) بادام - پسته

  ج) پسته- بادام                                                  د) هلو- بادام

3- .... مهمترین پایه به کلروز ناشی از آهک بوده و .... کمترین مقاومت را داراست. 

الف) هلو- زردآلو                                      ب) زردآلو- بادام

ج) زرد آلو-آلو                                د) بادام- هلو

4-کدام درخت زیر از لحاظ گروه بندی با بقیه متفاوت است؟

الف) ازگیل                                    ب) خرمالو

ج) زیتون                                         د) انار 

5- بافت نازک از گیاه که بین پوست و چوب قرار دارد چه نامیده می شود؟

الف) پینه                ب) آوند                   ج) لایه زاینده             د) میان پایه

6- شلیل روی کدام یک از پایه های زیر پیوند زده می شود؟

الف) گوجه- به – زردآلو                                  ب) هلو – سیب- گلابی

ج) بادام- هلو- زردآلو                                      د) بادام – هلو- به

7- غالبیت انتهایی مربوط به کدام یک از انواع جوانه می باشد؟

الف) جوانه انتهایی                             ب) جوانه گل

ج) جوانه چوب                                   د) جوانه چوب و جوانه گل

 8- پیوند پرتقال و نارنگی روی نارنج،میوه هایی با پوست نازک و آبدار و با کیفیت می دهد. این امر نتیجه.... می باشد.

الف) اثر متقابل پایه و پیوندک                  ب) شرایط آب و هوایی

ج) شیوه پیوند                                       د) زمان و فصل پیوند

 9- توصیه زیر مربوط به کدام روش پیوند می باشد؟

" پس از تهیه شاخه ، برگها را از نزدیک دمبرگ جدا کرده و در محلی سایه نگهداری می کنیم"

الف) پیوند تاجی                          ب) پیوند جوانه ای شکمی

ج) پیوند اسکنه                              د) پیوند نیما نیم

 10- پیوندکی به طول 4تا 10سانتی متر که تعداد 1تا 3 عدد جوانه دارد مربوط به کدام پیوند می باشد؟

الف) لوله ای             ب) شکمی            ج) وصله ای        د) اسکنه ای

 

11- وسیله ای شبیه به چاقوی خمیده که تیغه فولادی آن به دسته چوبی متصل است؟

الف) چاقوی پیوند              ب) داسک                 ج) تخماق                  د) اره تاشو

 12- کدام مورد از خصوصیات ریسمان پیوند می باشد؟

الف) هرگز در مقابل آفتاب و رطوبت نپوسد

ب) قابل کشش نباشد

ج) در اثر حرارت محیط طویل باشد

د) قبل از گرفتن پیوند پاره نشود

 13- کدام جمله صحیح نمی باشد؟

الف) چسب سرد باید در محفظه ای مناسب نگهداری شود.

ب) هر باغبان بهتر است چسب مناسب آب و هوای منطقه خود را درست کند

ج) چسب های سرد را در هر بار مصرف باید با آب مخلوط کرد

 د) چسب های گرم فقط در تابستان قابل استفاده می شوند

14- پیوند لوله ای متعلق به کدام گروه از پیوند ها می باشد؟

الف) مجاورتی                                                         ب) جوانه ای

ج) شاخه بریده                                                         د) مجاورتی و شاخه بریده

  15- کدام پیوند زیر برای جوان نمودن درختان کهنسال کاربرد دارد؟

الف) شکافی یا اسکنه                                ب) وصله ای

ج) لوله ای                                                د) نیما نیم

 16- ایجاد زخم عمیق از معایب کدام شیوه پیوند می باشد؟

الف) تاجی                                                             ب) اسکنه

ج) شکمی                                                             د) انگلیسی

  17- این روش پیوند در صورت اجرای درست بسیار موفق است زیرا لایه های زاینده به میزان چشمگیری با یکدیگر تماس دارند . جوش خوردن این پیوند سریع بوده و محکم جوش می خورد.

الف) پیوند زبانه ای       ب) پیوند قاشی              ج) پیوند زینی             د) پیوند پلی

 18- شکل مقابل مربوط به کدام شیوه پیوند می باشد؟

الف) اسکنه ای

ب) مهاری

ج) تاجی

د) انگلیسی            

 

 19- نوعی پیوند ترمیمی است که وقتی تنه یا شاخه درختان توسط جانوران، یخبندان زمستانه یا وسایل مکانیکی آسیب می بیند، از آن استفاده می شود.

الف) پیوند اتصالی                                    ب) پیوند زینی

ج) پیوند مجاورتی                                   د) پیوند پلی

20- چاقوی دو تیغه در کدام شیوه پیوند کاربرد دارد؟

الف) اسکنه                        ب) وصله ای          ج) تاجی            د) قاشی

 21- تفاوت پیوند اسکنه و ترصیعی کدام مورد می باشد؟

الف) زمان و فصل پیوند کاملا متفاوت است

ب) در پیوند ترصیعی نیازی به چسب و بستن نیست

ج) در پیوند ترصیعی قطعه ای از چوب و پوست پایه بیرون آورده می شود

د) پیوند ترصیعی بر خلاف اسکنه روی درختان میوه انجام نمی شود

 22- در مورد پیوند تاجی کدام جمله صحیح نمی باشد؟

الف) برای شاخه هایی که قطر 5/2 تا 30 سانتی متر دارند قابل اجراست

ب) زمان آن اوایل زمستان می باشد

ج) اگر قطر پایه زیاد باشد می توان از چندین پیوندک استفاده نمود

د) پیوندک در زیر پوست پایه قرار می گیرد

 23- در پیوند..... برای جلوگیری از لغزش پایه و پیوندک ، و در زیر پیوند ..... برای استقرار صحیح پیوندک روی پایه می توان از سنجاق ته گرد یا میخ استفاده کرد.

الف) تاجی – اسکنه                                   ب) نیما نیم- اسکنه

ج) اسکنه- نیما نیم                                       د) نیما نیم – تاجی

 24- این پیوند را در مواقعی از سال که درخت براحتی پوست نمی دهد و نیز استفاده از پیوند های بهاره مشکل است می توان انجام داد.

الف) پیوند جوانه چوبی            ب) تاجی                 ج) مهاری              د) اتصالی

 25- بهترین زمان پیوند گیاهان تیغی (کاکتوس ها) کدام است؟

الف) زمستان                                          ب) اواسط بهار

ج) اواخر بهار تا اواسط تابستان                   د) اوایل پاییز تا اواسط پاییز

 26- کدام جمله صحیح می باشد؟

الف) در پیوند شکمی نیازی به باز کردن نخ یا ریسمان نمی باشد

ب) سر برداری پایه در پیوند های شکمی و وصله ای نباید انجام شود

ج) در پیوند اسکنه سر برداری پایه یک هفته قبل از پیوند انجام شود

د) رشد بیش از حد در محل پیوند از نشانه های نا سازگاری می باشد

 

27- در تشکیل بافت کالوس .... نقش زیادی دارد.

الف) شیوه پیوند                                         ب) قرابت پایه و پیوندک

ج) حرارت                                                   د) فعالیت پایه

 28- در پیوند کاکتوس ها در تمام مدتی که پیون جوش نخورده است.....

الف) گلدان باید در آفتاب باشد                      ب) گلدان باید در سایه باشد

ج) گلدان در محیط مرطوب باشد                  د) گلدان در محیط سرد باشد

 29- در پیوند شکمی پس از جوش خوردن پیوند، وقتی طول شاخه جدید به ...... سانتی متر رسید باید در وحله اول از حدود ....... سانتی متری محل پیوند سر برداری نمود

الف)  10تا 15- 10         ب) 10 تا 15-20              ج) 20 تا 30- 50             د) 20 تا 30- 20

 30- کدام مورد از نشانه های نا سازگاری نمی باشد؟

الف) رشد بیش از حد در محل پیوند

ب) رشد زیاد پیوندک و ایجاد شاخه های بلند

ج) زرد شدن برگها خارج از فصل خزان و ریزش برگها

د) جدا شدن پیوندک از پایه 

 

 

 

 

1-کدام پیوند مناسب درخت انار می باشد؟                                                                                                        

الف)اسکنه                                         ب) نیمانیم                                                                       

ج)لوله ای                                        د) جانبی                                                                       

2-دمای مناسب جهت تشکیل کالوس چند درجه می باشد؟                                                                                       

الف)                                                                    45-15  ب35-20

ج)                                                                     30-15 د 20-10 

3- مناسب ترین زمان در روز برای عمل پیوند زنی چه زمانی می باشد؟                                                                    

الف) صبح زود                                          ب) عصر                                                                      

ج) ظهر                                                 د) گزینه الف و ب                                                                                     4- در مناطقی که درخت به راحتی پوست می دهد استفاده از چه نوع پیوندی ودر ایران برای چه نوع درختی استفاده می شود؟      

الف) اسکنه-انار                                             ب)قاشی-انگور                                                                

ج) قاشی – انار                                             د)لوله ای – گردو                                                           

5- در کدام پیوند پایه نیاز به سربرداری ندارد؟                                                                                                   

الف) اسکنه – قاشی                                                   ب) لوله ای میانی – جانبی                                          

ج)) اسکنه-تاجی                                                د) تاجی – نیمانیم      

6-  کدام گزینه از پیوندهای زیر جزء پیوندهای ترمیمی می باشد؟                                                                            

الف) قاشی                                           ب) اسکنه                                                                                  

ج) پلی                                               د) تاجی                                                                                 

  7- مناسب ترین پیوندها برای درخت پسته کدام نوع پیوندها می باشد؟                                                             

الف) لوله ای-ترصیعی-تاجی                       ب) لوله ای – اسکنه ای –مجاورتی                                         

ج)  پیوند ای و تی شکمی-ترسیعی – لوله ای    د) جانبی – شکمی – تاجی                                                  

 8پیوند زدن درلرستان در چه فصولی از سال صورت میگیرد؟

الف) اواخر تابستان – بهار                                          ب) اواخر اردیبهشت تا اواخر خرداد                         

ج) پاییز- مهرماه                                                      د) گزینه های ب و ج  

9- در شرایطی که رطوبت و بارندگی زیاد باشد از چه نوع پیوندی استفاده می شود؟                                                      

الف) تی معکوس و اچ                               ب) تاجی                                                                           

ج) اسکنه                                              د) لوله ای                                                                       

 

      10- در نقاطی که بادهای شدید به طورفصلی و دائم می وزد ازچه نوع پیوندی ودر چه فصولی انجام می گیرد؟                 

الف) لوله ای – بهار و تابستان                                                ج) اسکنه ای –بهار و اواخر تابستان          

ج) تاجی-بهار و پاییز                                                          د) جانبی – بهار و زمستان 

11-اغلب پیوندها بین چه دسته هایی دیده می شود؟                                                                                      

الف)بین گونه ها در داخل یک جنس                                                      ب)  بین جنس ها در داخل یک خانواده

ج)بین رده ها در داخل یک خانواده                                                         د) هیچکدام

12- کدام مورد درباره فواید پیوند درست است؟                                                                                           

الف) در درختان مسن ک قسمت های زیر زمینی انها از بین رفته می توانیم انها را به وسیله پیوند جوان کنیم     

ب) در درختانی که ریشه قوی دراند پیوند زده می شود                                                                 

ج) در گیاهانی که می توان انهارا با قلمه و یا پاجوش ازدیاد نمود از پیوند استفاده نمی شود                         

د)در درختانی که  گل نر و ماده از هم جدا و روی دو درخت جدا قرار ارند عمل پیوند زنی صورت می گیرد  

-13تعریف پیوندک

الف)قطعه ساقه ای که بین دو قسمت پایه وپیوندک قرارداده می شود                                                                

ب) قسمتی از درخت که بر روی درختی دیگر قرار میگیرد                                                                        

ج) موارد الف و ب                                                                                                                       

د)هیچکدام                                                                                                                                

  14-کدام گزینه جز وسایل پیوند زنی نمی باشد؟                                                                                               

الف) چکش                                                         ب) داسک                                                             

ج) چسب پیوند                                                    د) بیلچه                                                               

15- پیوندک باید از ............ انتخاب شود؟                                                                                                   

الف) از واریته هایی خوب و مناسب که کارایی بهتری دارند                                                                               

ب) پیوندک دوساله باشد                                                                                                                         

ج) از نرک ها و پاجوش ها تهیه شود                                                                                                         

د) از شاخه هایی استفاده شود که در معرض نور خورشید نباشند                                                                          

16- برای کمک به جوش خوردن استفاده از چه مواردی مناسب است؟                                                                        

الف) چسب                                                                                            ب) نخ                                    

ج) نایلون                                                                                             د)هرسه مورد                            

10-اولین کشوری که ب علم پیوند زنی آگاه بوده؟                                                                     

الف)ایران                                        ب) تایلند                                                                                          

ج) چین                                            د) آمریکا                                                                                        

17- دراین نوع پیوند پیوندک فقط ازیک جوانه تشکیل شده وآن رادرنقطه ای اختیاری درطول ساقه پایه درنقطه اختیاری قرار می دهند؟

الف) پیوند اسکنه ای                                                                                  ب) پیوند نیمانیم پاشنه دار

ج)پیوند سپری                                                                                       د) پیوند وصله ای         

18- در پیوند شکمی بهترین زمان برای پیوند کدام گزینه است؟                                                                        

    الف) بهار                                                           ب)پاییز

ج) تابستان                                                           د)موارد الف و ب          

19- درکدام نوع درخت شیره مانع جوش خوردن پیوند می گرددکه باید شکاف افقی را پایین یعنی زیر شکاف عمودی قرار دهیم؟

الف) انار                                                 ب) گردو

ج)پسته                                                   د)سیب

20-در کدام پیوند احتیاج ب چسب پیوند نیست؟                                                                                               

الف)پیوند وصله ای                                                                 ب)پیوند تاجی

ج)پیوند شکمی                                                                     د) پیوند زینی

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در دوشنبه سی ام تیر 1393  |
 پرورش قارچ دکمه ای
روش پرورش قارچ دکمه ای : کلیه قارچها در دومرحله رشد می کنند: 1) مرحله رویشی یا اسپان ران 2) مرحله زایشی یا مرحله بارگیری در این قسمت در مورد قارچ دکمه ای صحبت خواهد شد : مر حله اسپان ران: 1) طول دوره : این مرحله 20 روز طول می کشد. 2) دما : باید روی 25 درجه سانتیگراد تنظیم گردد. 3) رطوبت : در حدود 75 درصد فیکس گردد. 4) نور : کاملا تاریک 5) تعداد تعویض هوا : 1 تا 2 بار در روز مرحله زایشی: 1) طول دوره : 40 روز 2) دما : 18 درجه سانتیگراد 3) رطوبت : 98 درصد 4) نور : کاملا تاریک 5) تعداد تعویض هوا : 3 تا 4 بار در ساعت نکات مهم : 1) روز چهاردهم (که در حدود 70 درصد محیط سفید شده ) باید خاک پوششی داده شود. 2) از روز 14 تا روز 20 هر دوازده ساعت یک بار و در هر بار 1.5 لیتر آب به ازای هر 100 کیلوگرم کمپوست بصورت اسپری باید بر روی خاک ریخته شود. 3) از روز بیستم به بعد تا زمانی که اندام زایشی مشاهده نشده است هر زمانی که خشکی ظهور نمود نیز می توان آب پاشی نمود. 4) اندام زایشی در حدود روز 28 ظهور می نماید. 5) کلا 3 چین اقتصادی می توان برداشت نمود. 6) فاصله هر چین 7 تا 10 روز می باشد. 7) در ایران (وضعیت سنتی) تا 15 درصد وزن کمپوست، قارچ می توان کشت نمود. 8) زمان تهیه بذر و کمپوست باید طوری تنظیم شود که به محض آماده شدن مصرف شوند. 9) قطر هر کیسه 55 سانتیمتر تا ارتفاع 40 سانتیمتری از کیسه با کمپوست بذر زده شده پر می شود. 10) در زمانی که کلاهک به 4 تا 8 سانتیمتر رسید می توان آن را درو نمود. 11) نحوه دروی آن به این صورت می باشد: ابتدا با انگشتان شست،اشاره و انگشت بزرگ کلاهک قارچ را می گیریم کمی فشار به سمت کمپوست سپس با یک نیم دور به سمت بالا می کنیم. 12) ته قارچ را با یک وسیله تیز می بریم. 13) در انتها باقیمانده قارچ را از بستر خارج، سطح بستر را درست کرده و آن را آبیاری می کنیم. 14) قارچ درجه یک قارچی می گویند که کلاهک کاملا بسته باشد (دکمه ای ). 15) قارچ درجه دو قارچی می گویند که کلاهک آن باز شده اما لاملهای آن مشخص نباشد. 16) قارچ درجه سه قارچی می گویند که کلاهک آن کاملا باز شده باشد (چتری). 17) در یک کارگاه سعی می شود 80 درصد قارچها درجه یک باشد. روش تهیه کمپوست قارچ دکمه ای : کمپوست سازی در دو فاز انجام می گیرد فاز I معروف به فاز تخمیر و فاز II معروف به فاز پاستوریزاسیون می باشد. فاز I : برای تهیه کمپوست فرمولهای متفاوتی وجود دارد که با توجه به مواد موجود در هر محیط تعیین می شود اما از فرمول زیر می توان در هر محدوده با کمی تغییرات استفاده کرد: 1) کلش گندم 6000 کیلوگرم (محیط اصلی ) 2) کود مرغی 3500 کیلوگرم ( مکملها ) 3) ملاس 100 کیلوگرم ( مواد غذایی کنستانتره ) 4) اوره 100 کیلوگرم ( مواد شیمیایی ) 5) گچ هیدراته 400 کیلوگرم (مواد معدنی ) خیساندن: ابتدا کلش گندم را باید کاملا با آب خیس نمود برای این کار بسته های کلش را از هم باز می کنند و بر روی یک بستری که بتون که دارای زه کش می باشد می ریزند با شلنگ روی آن اب می پاشند و آب خارج شده از زه کش را دوباره روی آن پمپ می کنند (آب کثیف) در ابتدا کلش به سختی آب جذب می کند به ازای هر تن کلش حدود 5000 لیتر آب لازم داریم. مخلوط کردن: تمام مواد به جزء گچ را کاملا باهم مخلوط می کنیم و آن را بر روی روی یک بستری که بتون که دارای زه کش می باشد به صورت زیر به اصطلاح قالب می زنیم ( طول بستگی به مقدار کمپوست دارد) : در تابستان، بهار و پاییز : ارتفاع: 1.2 متر عرض: 1.2 متر در زمستان: ارتفاع:1.5 متر، عرض: 1.5 متر به ترتیب زیر این مرحله به اتمام می رسد: 1) روز اول : مخلوط و انباشت کردن 2) روز چهارم : اولین برگرداندن 3) روز هشتم : دومین برگرداندن 4) روز دوازدهم : سومین برگرداندن 5) روز شانزدهم : چهارمین برگرداندن 6) روز بیستم : شروع فاز II در برگردان سوم و چهارم گچ را نیز اضافه می کنیم فاز II : در این مرحله کمپوست اماده شده در فاز I وارد تونلی که تمام شرایط تحت کنترل است به منظور پاستوریزاسیون (کشتن کلیه میکروارگانیسمهای بیماریزا ) و کاندیشن یا همان شیرین کردن ( حذف آمونیاک و تبدیل آن به نیترات ) می شود. در این مرحله در ابتدا دما را به 60 درجه سانتیگراد به مدت 8 ساعت می رسانند سپس دما را تا 52 درجه سانتیگراد پایین می آورند و برای شیرین کردن به مدت 7 روز دیگر در این دما می ماند. پس از رسیدن به دمای محیط آن را بذر زنی می کنند. نکات: 1) کمپوست آماده شده باید بوی علف تازه چیده شده بدهد و هرگز اثری از آمونیاک در آن نباشد. 2) هر کلش باید ترد باشد و هرگز سفت نباشد. 3) رطوبت کمپوست را باید با دست اندازه گرفت برای این کار کمی کمپوست را در مشت می فشاریم اگر یکی دو قطره آب از آن چکید رطوبت آن مناسب است و اگر شرشر ریخت رطوبت زیاد است وباید رطوبت آن را تبخیر کرد و اگر اصلا نریخت باید به آن رطوبت اضافه نمود. 4) کمپوست نباید دست را کثیف کند. روش تهیه بذر قارچ دکمه ای: 1) روش تهیه سویه: می توان سویه مورد نظر را بصورت خالص خریداری نمود ویا از بهترین قارچهای رشد کرده در محیط تهیه نمود به این صورت که در ابتدا محیط کشتی مانند دکستروز آگار را طبق دستور روی قوطی آن تهیه کرد سپس 20 سی سی از آن را در یک پلیت ریخته و به مدت 15 دقیقه در اتوکلاو در دمای 121 درجه سانتیگراد و فشار 1.5 پوند بر اینچ مربع قرار داده وبعد از سرد شدن در شرایط استریل از بین پایه و کلاهک وهمچنین 2 سانتیمتر بالاتر از پایین پایه در روی آن قرار می دهیم وسپس بصورت بر عکس در انکوباتور در دمای 25 در جه سانتیگراد به مدت 14 روز می گذاریم که در این صورت کل پلیت پر از میسیلیوم می شود. 2) تهیه بذر: در ابتدا Kg 10 گندم دیم را به مدت 15 دقیقه در 15 لیترآب می جوشانیم ( بهتر است چند قطره مایع ظرف شویی در ان بچکانید ) سپس با شعله خاموش 15 دقیقه دیگر در آب بماندو بعد ان را در روی یک توری پهن کرده تا آب اضافی آن حذف شود سپس gr 120 گچ هیدراته (سولفات کلسیم ) و gr 30 گرم آهک هیدراته (کربنات کلسیم) بر روی آن ریخته و کاملا هم می زنبم سپس در کیسه های یک کیلویی ریخته و به مدت 2 ساعت در اتوکلاو در دمای 121 درجه سانتیگراد و فشار 1.5 پوند بر اینچ مربع قرار داده وبعد از سرد شدن در شرایط استریل از کمی از محتویات پلیت میسیلیوم دار را در کیسه ریخته وبه مدت 14 روز در دمای 25 درجه سانتیگراد انکوبه می کنیم که وقتی تمام گندمها سفید شدند آماده انتقال بر روی کمپوست می باشد. روش پرورش قارچ صدفی : برای پرورش قارچ صدفی از دستور زیر می توان استفاده کرد: مرحله اسپان ران: 1) طول دوره : 20 روز 2) دما : 25 درجه سانتیگراد 3) رطوبت : 75 درصد 4) نور : ندارد 5) تعداد تعویض هوا : 1 تا 2 بار در روز مرحله زایشی: 1) طول دوره : 40 روز 2) دما : 20-17 درجه سانتیگراد 3) رطوبت : در حد اشباء (مثلا 95 درصد ) 4) نور : در حد مطالعه 5) تعداد تعویض هوا : 3 بار در هر ساعت چند نکته: 1) در روز پنجم سوراخهای ریزی در کف کیسه ها برای تنفس ایجاد می کنیم. 2) کیسه ها در حدود 10 کیلویی باشند مناسب می باشد. 3) در روز 14 برشهایی برای خارج شدن اندام زایشی در کیسه ایجاد می کنیم. 4) برشها بستگی به میزان رطوبت محیط دارد اگر می توان رطوبت را در حال اشباء نگه داشت می توان کل نایلون را برداشت و اگر نمی توان، باید به هر صورت که می خواهیم برش ایجاد کرد به شرطی که نایلون متلاشی نشود ( می توان بصورت: ضربدری، برشهای موازی، برشهایی به اندازه یک سکه و... باشد ). 5) کیسه هارا می توان بصورت عمودی از سقف آویزان نمود ویا در قفسه های مطبق قرار داد. 6) در طول زمانی که برشها را ایجاد نکرده ایم می توان حتی از فرمالین 3 درصد استفاده کرد. 7) زمانی که 75 درصد کیسه سفید شد از تعویز هوا استفاده نمود. 8) زمانی که کلاهک به 8 تا 10 سانتیمتر رسید باید چیده شود. 9) برای چیدن کل کلنی را بسمت داخل فشرده سپس با پیچش به بیرون می کشیم. 10) باقیمانده ته قارچ را از کمپوست بیرون می کشیم. 11) بعد از درو باید کیسه ها را با شلنگ آبیاری نمود. 12) سه چین اقتصادی می توان برداشت نمود. 13) فاصله هر چین از چین بعدی 7 تا 10 روز می باشد. روش ساخت کمپوست قارچ صدفی: برای ساخت کمپوست می توان از کلش گندم که به اندازه 7-3 سانتیمتر خورد شده است استفاده نمود. کلشها را می توان به روشهای متفاوتی پاستوریزه نمود از جمله : 1) جوشاندن 2) مواد شیمیایی 3) غرقاب کردن 4) بخار آب در اینجا بهترین راه که همان روش جوشاندن است را به اختصار توضیح می دهیم : ابتدا کلشها را در گونی آردی (گونی 50 کیلویی ) می ریزیم سپس در دیگی که برای جوشاندن تهیه نمودیم می چینیم سپس روی آن را تا لب گونیها آب می ریزیم و از زمانی که به جوش آمد به مدت 2 ساعت بجوشد سپس آب آن را تخلیه کرده و در محلی در حد استریل به مدت 2 روز می گذاریم بماند تا آب اضافی آن تبخیر شود و بعد از آن بذر زنی می کنیم. نکات مهم: 1) کلشها نباید زیاد بجوشد زیرا باعث ایجاد کپک سیاه می شود. 2) باید آب اضافی کلشها تبخیر شود در غیر این صورت باعث ترشیدگی می شود. 3) کلشها باید تا اندازه 7-3 سانتیمتر خرد شوند در غیر این صورت میسیلیومهای اولیه برای رسیدن به همدیگر باید انرژی زیادی صرف کنند. روش بذر زنی : به هر روشی که مقدار خاصی بذر با مقدار خاصی کمپوست مخلوط شود را بذر زنی گویند. برای قارچ دکمه ای 1.5 تا 5 درصد وزنی کمپوست مصرف می شود. روشهای زیر برای بذر زنی وجود دارد: 1) روش ناحیه ای : در این روش کیسه پس از پر شدن از کمپوست سوراخهایی در فواصل معین ایجاد کرده و یک قاشق از بذر را در آن می ریزند وسپس کمی کمپوست بر روی آن می ریزند. 2) روش مخلوط : کمپوست و بذر را با هم مخلوط کرده و سپس در کیسه می ریزیم. 3) روش لایه ای : ابتدا کمی کمپوست در زیر می ریزند سپس کمی بذر می زنیم و بعد دوباره کمپوست و روی آن بذر می ریزیم این کار را تا انتها انجام می دهیم.در اینجا باید متذکر شد که مقدار بذر در هر لایه برابر باشد. اما بصورت کلی ابتدا مخلوط می زنند سپس یک لایه بذر روی کمپوست می ریزند و بعد روی آن یک لایه نازک کمپوست می ریزند روش ضدعفونی سالن پرورش قارچ: برای ضدعفونی سالن می توان از فرمالین ( فرم آلدئید ) استفاده نمود به این صورت که : به ازای هر 3 متر مکعب از فضای سالن : 60 سی سی از فرمالین 15 درصد را داخل سالن می ریزیم و بعد از گذشت 48 ساعت تمام هوای داخل را خارج می کنیم. شرایط اثر فرمالین: 1) دما بالای 35 درجه سانتیگراد 2) رطوبت به حداقل ممکنه 3) تا 48 ساعت هوا خارج نشود بطور کلی هوای گرم و خشک نیاز دارد. روش شناسایی قارچ سمی از خوراکی : برای شناسایی قارچهای سمی از خوراکی فقط یک راه دقیق و مطمئن وجود دارد و آن هم آزمایشگاه است و فقط شناسایی جنس و گونه کافی نیست زیرا در بین قارچهای خوراکی، قارچ سمی و در بین قارچهای سمی، قارچهای خوراکی وجود دارد. اما به صورت صحرایی روشهایی وجود دارد اما دقیق نیستندکه عبارتند از: 1) اگر در یک آب جوش جوشانده شود بخارات حاصل از قارچ سمی، قاشق نقره ای را سیاه می کند. 2) اگر قارچ سمی را در شیر خوراکی بیاندازیم شیر را می برد. 3) قارچهایی که پایه آن در کیسه ای قرار دارد سمی است. 4) نوعی قارچ که کلاهک آن قرمز با دانه های سیاه می باشد قارچی است بسیار سمی که قدرت آن را دانشمندان در جزء قویترین سموم قرار داده اند.
|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در چهارشنبه یازدهم تیر 1393  |
 پیوند درختان

بخشی از یک گیاه با قسمتی از گیاه تعویض می‌شود تا با ایجاد تکیه گاه مناسب شرایط تغذیه و رشد گیاه جدید فراهم شود. برخی دیگر پیوند را انتقال بخشی از یک گیاه روی قسمتی از گیاه دیگر با هدف گیاه افزایی یا برای عادت دادن گیاه جدید به شرایط محیطی ویژه تعریف می‌کنند.
بخشی که قسمت بالایی گیاه را تشکیل می دهد به نام پیوندک و بخش پایینی را به اصطلاح ریشه یا پایه می نامند. پیوندک به اندامی گفته می شود که از درخت مادری و مورد نظر انتخاب نماییم ومعمولاً قسمت هوایی را تشکیل می دهد. پایه درختی است که در جای اصلی قرار گرفته و پیوندک را روی آن به طرق مختلف قرار می دهیم و رشد گیاه را شامل می‌شود. بدون تردید هر قدر این دو قسمت از نظر صفات ژنتیکی مشابه و از لحاظ گیاه شناسی دارای خویشاوندی نزدیکتری باشد به همان نسبت جوش خوردن بافتها در محل پیوند آسانتر و پایداری پیوند مطمئن‌تر است.

تاریخچه پیوند

فن پیوند زدن یا به عبارت دیگر هنر پیوند زدن منحصراً مربوط به عصر جدید و دوره کنونی نیست بلکه قدمتی طولانی دارد شواهد نشان می دهد که در حدود 4یا 5 قرن قبل از میلاد مسیح ، ازدیاد پاره ای از درختان از طریق پیوندصورت گرفته است مدارکی وجود دارد که پیوند در بین  چینی ها از هزار سال قبل میلاد  متداول بوده است . در زمان امپراطوری روم و همچنین یونان باستان نیز این فن مرسوم بوده است به طوری که در بین نوشته های ارسطو موضوع پیوند به چشم می خورد.

در طی قرون سیزدهم تا شانزدهم میلادی علاقه به پیوند زدن گیاهان قوت گرفت و موجب شد تا تعداد زیادی از گیاهان از کشورهای خارجی و زیستگاههای اصلی به اروپا منتقل شوند. ناگریز گیاهان وارداتی را با روش پیوندزنی افزایش داده و نگهداری کردند. با این حال در این مقطع زمانی اهل فن هنوز از انواع پیوندها اطلاعات کامل نداشتند.و همچنین چسب پیوند مناسبی را نمی شناختند و محل پیوند را با خاک رس و سرگین حیوانات می پوشاندند. در اواخر قرن هیجدهم ضمن آشنایی با نحوه جریان شیره گیاهی ، اعمال برخی از پیوندها مانند پیوند مجاورتی ممکن گردید. در همین راستا طرح پیوند سه گیاه با یکدیگر ارائه شد. با گذشت زمان و پیشرفت علوم باغبانی مسائل مربوط به جوش خوردن و اتحاد بافتهای پایه بطور جدی بررسی شد. در طی قرن نوزدهم انجام روشهای مختلف پیوند در گیاهان بررسی شد و شخصی به نام لیبرتی هید بیلی در کتاب "خزانه" که در سال 1981 انتشار یافت ، رو ش های پیوند و پیوند جوانه ای و پیوند شاخه را که در آن زمان به طور معمول در آمریکا و اروپا به کار میرفت شرح دادند. روش هایی که امروزه  به کار می روند با روش هایی که توسط بیلی شرح داده شده ،تفاوت چندانی ندارد.

اهداف پیوند

پیوند زدن درختان میوه اغلب با اهداف زیر صورت می گیرد:

  1. برای ازیاد : در گياهاني که نمي توان آنها را به طریق قلمه، خوابانیدن و تقسیم ریشه ازدياد نمود براي حفظ صفات ظاهری و باطنی يعني ژنتيکي کوپیوند از پيوند استفاده مي نمايد به عبارت ديگر پيوند کردن تغييري در خواص ظاهري و يا باطني پيوندک نمي دهد.

  2. برای جوان سازی : درختانی که اندام های هوایی انها از بين رفته و يا فرسوده شده اند ولي دارای قابلیت های بسیاری می را  مي توان به وسيله پيوند جوان کرد

  3. قوی کردن گیاه : درختانی که ریشه های آنها به علل مختلف(مقدار ريشه در آنها کم بوده و يا قادر به جذب شيره خام به اندازه کافي نمي باشند) قادر به استفاده کامل از مواد غذایی نیستند، با پیوند کردن شاخه ریشه دارای به تنه انها می توان به جذب مواد غذایی در انها کمک کرد.

  4. سازگاری با بستر : عمل پیوند برای برخی از گیاهان که به بعضی از مناطق و خاک ها سازگار نمی باشند و رشد محدودی دارند لازم بوده ، مانند درخت بادام که در اراضی مرطوب نمی توانند رشد و نمو یابد، بنابراین آن را بر روی پایه دیگری که  سازگاری فنی و تجاری دارد پیوند می نمایند، مانند پیوند بادام روی گوجه و يا رازقي را که در خاکهاي آهکي  نمو نمی یابد در اين صورت آن را روي ياس معمولي که قادربه رشد و نمو در خاک آهکي مي باشد پيوند مي کنند.

  5. ترمیم خسارت به تنه : در زمستان بعضی از جانوران جونده مانند خرگوش پوست درختان را می جوند و با این عمل موجب خشک شدن درخت می گردند ،لذا می توان درخت را با عمل پیوند از مرگ حتمی نجات داد .

  6. کنترل رشد رویشی و یا کوتاه کردن درختان : در درختاني که روي ريشه خود ضعيف و يا زيادتر از حد معمول و لازم قوي مي شوندباغبان با پيوند نمودن اين نوع درختان روي پايه مناسب ديگر قدرت و يا ضعف قسمت هوايي درخت مورد عمل را بنابر ميل خود تغيير مي دهد.مانند پيوند درخت گلابي روي پايه به.درخت به طبعاً کوتاه و تقريباً درختچه است و ريشه آن نيز کم و سطحي مي باشد.پيوند درخت گلابي روي درخت به از اين ضعف و کمي ريشه استفاده نموده کوتاه و کم رشد مي شود ولي در عوض داراي ميوه شيرين تر و کمي مرغوب تر مي گردد.

  7. پیوند زدن درختان نر روی درختان ماده برای ایجاد پلی نایزر : برای بعضی از درختان  که دو پایه هستند، مانند پسته، که پایه نر و ماده از یکدیگر مجزا بوده و در روی دو درخت جدا قرار داردند، به نحوي که اگر تمام درختان پسته در باغي به تنهايي از درخت نر يا ماده تشکيل شده باشند آن باغ هيچگاه بهره نخواهد دادبرای رفع این نقص می توان با پیوند یک شاخه یا جوانه نر روی پایه ماده ، هر ساله مقدار گرده کافی برای بارورکردن گل های ماده به وجود آورد تا بهره برداری و باردهی مرتب و منظم گردد.

  8. برای تسریع در عمل بهره برداری از محصول و بالا بردن  میزان بار دهی : درختان تکثیر شده از روش جنسی برای رسیدن به دوره بلوغ ، زمان نسبتاً طولانی لازم دارند که از 6تا 10 سال متغییر است. ولی در درختان پایه بذری پیوند شده زمان باردهی اقتصادی 4تا 7 سال به طول می کشد که تا حدود زیادی زمان انتظار برای باردهی کاهش می یابد. 

  9. برای تست رقمتیره های اصلاح شده : پیوند نقش به سزایی در رسیدن سریع به جواب دارد. 

  10. افزایش باردهی : با رعایت سازگاری زپیوند و پایه می توان افزایش محصول را باعث شد.

  11. برای جلوگیری از نا مرغوبی میوه : معمولاً تکثير مکرر گياهي در مدت طولاني با بذر توانایی گياه را از بين برده و محصول نامرغوبي جايگزين ميوه يا گل مرغوب آن مي گردد و اين خاصيت در اصطلاح علمي انحطاط يا دژنرسانس نام دارد .

  12. کاهش پاجوش دهی : بعضي از درختان توليد پاجوش فراوان مي کنند. پاجوش زياد باعث ضعف درخت مي شود و قطع و بر طرف کردن آنها نيز دشوار و مستلزم مراقبت دائمي و هزينه مي باشد.مانند انواع ياس درختي و پاره اي از گل هاي سرخ و نسترن براي رفع اين زحمت اغلب گل يا ميوه مطلوب را روي پايه اي که طبيعتاً پاجوش نمي دهد پيوند مي نمايند.

  13. اغلب مشاهده مي شود که درختي با دارا بودن تمام شرايط لازم براي ميوه دادن مانند سن بلوغ قدرت کافي و عدم شاخ و برگ زياد معهذا ميوه نمي دهد،علت اين امر هنوز کاملا روشن نيست ولي تجربه نشان داده است که هر گاه چند جوانه از درخت همجنس روي يکي از شاخه هاي آن پيوند کنند درخت مورد عمل در سالهاي بعد مرتباً ميوه خواهد داد.

  14. تربیت دلخواه : برای بدست آوردن شکل های ویژهای از رشد ، می توان از پیوند استفاده کرد. مثلاً برای تولید گل سرخ پا بلند و توت و بید مجنون به فرم های مورد نظر، روی آن رقم مورد نظر را پیوند می زنند. یا کاکتوسها را برای بدست آوردن شکل های غیر معمول و زیبا روی هم پیوند می زنند.

پایه

اندامی را که پیوندک بر روی آن قرار می گیرد اصطلاحاً پایه یا ریشه می گویند. پایه ها یی که برای پیوند به کار برده می شوند معمولاً بر حسب نوع پیوند وسن آن و محل اخذ پیوندک، پایه های خشبی(چوبی) و یا علفی هستند . این نکته را بایستی توجه نمود که ناحیه پوست ، زنده و فعال باشد. اهمیت پایه در کیفیت پیوند و چگونگی آن و همچنین مقاوم و یا حساس بودن به عوامل بیماری زا همیشه مورد توجه متخصصین این فن بوده است.

به طور کلی پایه ها رامی توان به دو گروه تقسیم نمود:

  • پایه های بذری

  • پایه های کلونی

پایه های بذری

پایه های بذری عبارت از پایه هایی است که به طریقه جنسی به دست می آیند .

در انتخاب بذر برای پایه نکات زیر باید رعایت گردد:

  1. برای تهیه بذر یکنواخت و یکسان .

  2. رعایت فاصله کشت یکسان برای تولید گیاهان یکسان

با توجه به نکات فوق ، می توان از تغییرات زیاد جلوگیری کرد وچنانچه  تغییراتی مشاهده شود مربوط به تغییرات آب و هوایی و خصوصیات خاک خواهد بود.

پایه های کلونی

امروزه در علم باغبانی استفاده از پایه های کلونی بسیار مورد توجه است. این پایه ها از راه تکثیر غیر جنسی (خوابیدن – قلمه های ریشه دار) ازیاد می یابند . هر یک از پایه ها از نظر وراثتی با دیگر گیاهان مشابه بوده می باشند. پایه های کلونی از نظر  تولید گیاهان یکسان و یکنواخت ،حفظ برخی از صفات مفید، مقاومت به بیماری و رشد و نمو مورد توجه هستند (اقتصادی نمودن تولید)

در تهیه پایه به روش کلونی ، رعایت برخی از مسائل زیرالزامی است :

  1. پایه ها عاری از ویروس باشند .

  2. پایه های رویشی برای مناطق مختلف تست رقم شوند.

  3. پایه های رویشی نیاز به تکنیک های فنی دقیق دارند که بایستی آموزش همگانی لازم به باغداران داده شود.

میان پایه (پیوند واسطه ای )

میان پایه عبارتست از اندامی  که بین دو قسمت پایه و پیوندک قرار داده می شود. میان پایه برای منظورهای مختلفی به کار برده می شود ،مانند: پیشگیری از ناسازگاری بین پایه و پیوندک و استفاده از تنه مقاوم به سرما یا استفاده از مزایای خواص کنترل کننده رشد آن.

دو پیوندی

بیش از دو گیاه را می توان به طور عمودی با هم ترکیب کرد. همچنین به وسیله پیوند، می توان قسمت سومی را نیز بین پایه و پیوندک قرار داد که میان پایه نامیده می شود . در ازیاد نباتات دلیل های متعددی برای استفاده از دو پیوندی وجود دارد :

  1. به کاربری میان پایه ،از بین بردن برخی از انواع نا سازگار را ممکن می سازد.

  2. میان پایه ممکن است که خصوصیات ویژهای داشته باشد (مثلاًمقاومت در برابری بیماری یا سرما ) که این ویژگی در پایه یا پیوندک دیده نمی شود.این امر، کاربرد میان پایه را به عنوان پیکره اصلی درخت ارزشمند می سازد .

  3. به هنگامی که ویژگیهای میان پایه شدیداً مورد توجه قرار می گیرد ، ممکن است پیوندکی مشخص برای مقاومت در برابر بیماری لازم باشد.

  4. میان پایه ممکن است تأثیر خاصی  بر روی رشد درخت پیوندی داشته باشد .

پیوند از نظر فیزیولوژیکی و بیولوژی

پیوند زدن که در حقیقت عبارت از زخم کردن وانتقال اندامی از یک گیاه بروی گیاه دیگر و مجبور کردن دو نبات مختلف به زندگانی با یکدیگر است، تغییرات فیزیولوژیکی و بیولوژیکی مخصوصی در گیاه پیوندی جدید به وجود می آورد.

جوش خوردن پیوندک و پایه

برای اینکه قسمت های مختلف دو گیاه بتواند با یکدیگر زندگانی کرده و تولید نهال جدید کند و بهره کافی دهد باید اتصال این دو قسمت با یکدیگر کامل باشد یعنی باهم جوش خورده ویکی شوند.این موضوع ممکن نیست مگر آنکه پایه و پیوندک با یکدیگر نمو نموده و سلولهای محل اتصال با یکدیگر شروع به فعالیت کرده نسج جوانی به وجود آورد.برای حصول این مقصود، باید دو لایه زاینده پایه و پیوندک با یکدیگر منطبق شده به یکدیگر بچسبند . که اگر شرایط حرارت و رطوبت مناسب باشد ،موجب فعالیت و رشد سلول ها می گردد.
در نباتات علفی تقریباً تمام سلولهای پایه و پیوندک نمو کرده یک نوع بافت پارانشیمی تولید می کند که محل اتصال بین پایه و پیوندک را پر می نماید.در نباتات خشبی این عمل تقریباً فقط بوسیله سلولهای لایه زاینده انجام می گیرد. این بافت را بافت کالوسی می نامند. پس از آنکه فضای بین پایه و پیوند به وسیله این بافت  پر شد یک طبقه از سلولهای آن تبدیل به لایه  زاینده شده و شبیه پلی رابط بین طبقه زاینده پایه و این طبقه در پیوندک می شود که من بعد مانند کامبیوم معمولی درخت در داخل تولید آوندهای چوبی نموده و در خارج تشکیل آوندهای آبکشی می دهد و بدین طریق موجب اتصال و یکسره شدن آوندهای پایه و پیونک به یکدیگر می گردد. این خود لازمه گرفتن یا جوش خوردن یک  پیوند موفقیت آمیز است. ولی باید توجه داشت که قطعه ای که به عنوان پیوندک به کار گرفته شده هنگامی  ، می تواند به رشد خود ادامه دهد که سیستم هدایت شیره و مواد غذایی بین دو بافت آوند های چوبی و آبکش تأمین گردد. علاوه بر این پیوندک باید دارای مریستم فعال باشد، یعنی دارای جوانه ای که بتوتند شاخه جدیدی را تولید نموده و بتدریج عمل فتو سنتز را انجام دهد و به ریشه و سایر اندام ها غذا برساند.

عوامل مؤثر در جوش خوردن و التیام محل پیوند

جوش خوردن پایه و پیوندک و التیام محل پیوند  تابع دقت در عمل قرار دادن پیوندک روی پایه می باشد ، یعنی دو طبقه زاینده باید حتماً با یکدیگر تماس حاصل کنند ولی برای منظور مورد بحث یعنی جوش خوردن دو قسمت با یکدیگر این شرط کافی نیست زیرا علاوه بر لزوم تطبیق دو طبقه زاینده طبیعت دو گیاه مورد عمل نیز باید با یکدیگراز نظر ژنتیکی تجانس و قرابتی نیز داشته باشند.تا عمر درخت پیوندی زیاد شده و بهره کافی دهد.

در پاره ای از موارد که عمل جوش خوردن مأیوس کننده است . عوامل مختلفی  دخالت دارند از جمله :

  1.  نا سازگاری :

عوامل نا سازگاری در عمل پیوند بین گیاهان هم خانواده و بعضی از گیاهان به طور کامل شناخته نشده اند ، گاهی در مراحل اولیه، تشکیل اتحاد رضایت بخشی را نشان می دهند ولی در طول زمان از بین میروند.

در پاره ای از گیاهان، بدون انکه ناسازگاری وجود داشته باشد، عمل پیوند بسیار مشکل است، مانند بلوط وراش که محل پیوند به سختی جوش خورده و التیام می یابد، ولی هنگامی که التیام کامل شد به خوبی رشد می نمایند.

در پاره ای از نباتات مشاهده می شود که دو نوع گیاه مختلف مانند درخت گلابی و درخت به کاملاً با یکدیگر جوش خورده تولید درختی پر بهره و نسبتاً قوی می نماید. در بعضی از درختان دیگر حتی افراد یک جنس را که ژانر می نامند نمی توان با یکدیگر پیوند نمود مثلاً سیب و گلابی که هر دو از یک جنس ولی جور مختلف می باشند اغلب با یکدیگر جوش نمی خورند و اگر هم اتفاقی پایه و پیوندک با یکدیگر جوش خورد عمر درخت پیوندی خیلی کوتاه می باشد و از نظر اقتصادی کم بهره خواهد بود.این قرابت و تجانس بافت  که امری است طبیعی گاهی به اندازه کار پیوند زدن را مشکل می کند که پاره ای از درخت های سیب که بافت متفاوت دارند را نمی توان با یکدیگر پیوند نمود.

 موضوع تجانس بین پایه و پیوند که از مسائل مهم پیوند زدن و یکی از شرایط لازم موفقیت در عمل پیوند می باشد کاملاً تجربی است .یعنی فقط عمل و ازمایش نشان می دهد که چه نوع گیاهی یانبات دیگر قابل پیوند کردن است.
در قاعده عمومی و بطور کلی می توان گفت که گونه های مختلف یک جنس با یکدیگر قابل پیوند کردن می باشد.موفقیت در پیوند دو جنس مختلف مشکل و به طور استثناء حاصل می شود ودر چنین مواقع درخت پیوندی ضعیف و یا کم عمر است و پیوند  خانواده مختلف با یکدیگر غیر ممکن است.در بعضی از موارد در علم باغبانی از تلاقی جنس های مختلف پایه های سازگار و تجاری به دست می آوریم.

  1. شرایط محیطی :

  • حرارت : حرارت اثر بسیار حساسی در روی تشکیل بافت کالوس دارد یعنی برای موفقیت در عمل پیوند و جوش خوردن باید پیوند در دمای مناسب   قرار گیرد. بررسی های عملی در کالفرنیا بر روی درخت گردو انجام شده چنین نشان می دهد که اگر محل پیوند را با ماده سفید رنگی بپوشانند ، بع علت انعکاس انرژی تابشی خورشیدو جلوگیری از افزایش دما در محل پیوند گردد و محل پیوند سریعتر التیام می یابد. همچنین با آزمایشات دیگر مشخص شده است که اگر پیوندک در جهت شمال و شرق پایه قرار گیرد بهتراز استقرار در جهت جنوب و غرب است. شاید این مربوط به کاهش حرارت و وجود سایه بیشتر است.

  • رطوبت : سلول های پارانشیمی تشکیل دهنده بافت کالوسی دارای دیواره نازک و شکننده هستند و به طور کلی تحمل خشکی را نداشته و در خشکی از بین می روند . بنابراین درجه خشک شدن سلولها با کاهش رطوبت هوا افزایش می یابد. از این رو برخی از متخصصین توصیه می کنند، وجود رطوبت نسبی در حدود صد در صد(100%) برای پیوند و تشکیل بافت کالوس در بعضی از گونه ها بسیار مفید خواهد بود .

  • اکسیژن : تقسم سلو لها و رشد آنها توأم با افزایش تنفس بوده و در این حالت، اکسیژن مورد نیاز است. برحسب طبیعت گیاهان، مقدار نیاز به اکسیژن در هنگام پیوند در آنها متفاوت است. بنابراین ، کمبود اکسیژن می تواند یک عامل محدود کننده  در تشکیل کالوس باشد.

  • نور : وجود نور در تشکیل کالوس عامل محدود کننده است . به عنوان مثال تشکیل کالوس در پیوند گیلاس سیاه ، در تاریکی بیشتر از تشکیا آن در روشنایی است. به طور کلی اثر نور در تشکیل کالوس نیز مانند سایر عوامل بسته به گیاهان مختلف متفاوت است.

  1. فعالیت رشد پایه :

هنگامی که گیاهان پایه ف از نظر فیزیولوژیکی بیش از حد فعالند ( یعنی دارای فشار ریشه ای و تراوش شیره یاخته ای زیادتر از حد هستند) یا کمتر از از حد فعالیت دارند ( فعالیت ریشه کم و کند می باشد ) ، می بایستی بعضی از انواع پیوند جانبی ، که در آنها قسمت بالایی پایه در ابتدا برداشته نمی شود، به کار رود. در حالتی که که پایه بیش از حد فعال یا فعالیت کمی دارد، اجرای یکی از چند شکل سرشاخه کاری که  در انها   قسمت بالای پایه در موقع پیوند کاملاً برداشته می شود، احتمالاً موفقیت آمیز خواهد بود.

  1. شیوه های ازیاد :

شیوه هایی که در پیوند به کار می روند، گاهی به اندازه ای ضعیف است کع پس از اجرا، لایه زاینده پایه و پیوندک به طور کامل در تماس با یکدیگر قرار نگرفته و فقط جوش خوردن در ناحیه تماس صورت می گیرد و این خود ممکن است رشد اولیه پیوندک را منجر شود ولی پس ازشروع رشد رویشی و شروع تنفس و فتوسنتز ، پیوندک به علت عدم  حرکت کافی آب از طرق آوندهای محدود از بین می رود. از دیگر خطاهای  شیوه پیوند می توان به کم یا دیر چسب زدن، برش نا صاف، بکارگیری پیوندک آب از دست دادهو عدم رعایت زمان مناسب پیوند و... نام برد که هرکدام خود سهم بسزایی در عدم موفقیت جوش خوردن و عمل پیوند دارند.

  1. آلودگی ویروسی، آفات و امراض :

به کار بردن مواد ازیادی آلوده به به ویروس در خزانه کاری ها، ممکن است باعث کاهش جوانه های سالم مورد استفاده در پیوند و همچنین قدرت رشد گیاهان حاصله شود. به عنوان مثال به کار گیری جوانه های عاری از ویشه( نوعی ویروس) در ازیاد درختان هسته دار موجب افزایش چوب ها یسالم در مقابل چوب های آلوده می گردد.گاهی باکتری های گیاهی و قارچ از محل زخمی که برای پیوند ایجاد شده است، وارد می شوند. برای مثال، معلوم شده است که علت عدم موفقیت در پیوند رقمی از زغال اخته بر روی زغال اخته معمولی به عنوان پایه، وجود نوعی قارچ موسوم به (  Thielavioides Chalaropsis)  بوده است. کنترل شیمیایی این قارچ، به جوش خوردن محل پیوند کمک می کند.

  1. تأثیر هورمون های رشد در ارتباط با جوش خوردن محل پیوند :

پژوهش های انجام شده بر روی موادی همچون استفاده از ترکیبات اکسین نشان می دهد که  در استفاده از این مواد در عمل پیوند احتمال می رود این مواد  در تحریک تولید کالوس و جوش خوردن محل پیوند نقش دارد.

  1. قطبیت در پیوند :

در عمل پیوند، برای التیام موفقیت آمیز، قطبیت لازم وضروری است و باید با دقت انجام گیرد . یعنی قاعده کلی در پیوند دو قطعه از ساقه به یکدیگر این است که انتهای تحتانی پیوندک حتماً در منتهی الیه فوقانی پایه قرار گیرد. اما در پیوند ساقه بر روی ریشه ، نزدیکترین منتهی الیه ساقه باید به نزدیکترین منتهی الیه ریشه پیوند داده شود. البته موارد استثنا وجود دارد.

  1. محدوده پیوند :

در نباتات دو لپهای بازدانه (آنژیوسپرم) و نهاندانه (ژیمنوسپرم)و گیاهانی که میوه مخروطی دارند  اگر مانع تجانس پایه و پیوندک در بین نباشد جوش خوردن دو قسمت درخت پیوندی حتمی است زیرا پایه و پیوندک دارای سیستم بافت زاینده پیوسته بوده که مابین بافت آوند چوبی و وابکشی قرار دارد. ولی در نباتات یک لپه(آنژیوسپرم) این امر(عمل پیوند) غیر ممکن است و اگر هم پایه با پیوندک جوش بخورد دوام آن حداکثر یک سال خواهد بود.( بنابر تجربیات شوبرت در کتاب مولیش) علت عدم موفقیت درپیوند کردن نباتات یک لپه مانند درخت خرما ، فقدان ساختمان ثانوی و عدم وجود طبقه زاینده اوندی  متصل به هم می باشد.البته موفقیت هایی در گرفتن پیوند ساقه برخی از تک لپه ای ها مشاهده شده که در این مورد از خاصیت مریستمی نسوج انترکالر(رشد بین سلولی) استفاده شده است.

اثر متقابل پیوندک و پایه روی یکدیگر و نتایج آن

عده ای از دانشمندان ( من جمله مولیش) معتقد هستند که پایه و پیوندک در یکدیگر تاثیر ندارند زیرا هیچ یک از تغییرات حاصله ارثی نیست و با بذر قابل تکثیر و تولید مجدد نمی باشد.دسته ای دیگر مانند دانیل و بوف عقیده دارند که تاثیر متقابل دو قسمتی که با یکدیگر زندگانی می کنند زیاد است و این تغییرات ارثی می باشد و حتی ممکن است منجر به ایجاد گونه جدیدی بشود مانند بذری که از پیوند کلم معمولی روی ریشه شلغم به دست می آید.

  1. در پاره ای از درختان رنگ میوه و یا رنگ برگ و گل در اثر انتخاب پیوند مناسب تغییر می کند مثلاً اگر یک گوجه فرنگی را که دارای برگهای قرمز رنگ است روی گوجه آمریکایی پیوند کنند رنگ برگ آن تیره تر می شود تا آنکه همان گونه را روی گوجه معمولی پیوند بزنند.

  2.  نتیجه دیگر اثر متقابل پایه و پیوندک مقاومت بیشتر درخت پیوندی به بیماریها و سرمای زیاد می باشد.

  3.  یکی دیگر از تاثیرات پیوند کردن درختی کم شدن عمر بعضی از درختان پیوندی است.هر گاه پسته معمولی را روی درختی از گونه خود و یا از گونه آتلانتیکا پیوند کنند درخت پیوندی در حدود دویست سال عمر می کند ولی درخت پسته ای که در آن پیوندک پسته معمولی و پایه درخت بنه با چاتلانقوش باشد بیش از 60 یال عمر نمی کند.

فصل پیوند

بنابر آنچه بیان شد موقع پیوند زدن زمانی است که گیاه در دوره فعالیت یعنی شیره نباتی در جریان باشد.بنابراین از نظر علمی در هر موقع از سال به استثنای موقعی که گیاه در دوره استراحت به سر می برد و شیره نباتی راکد گردیده می توان عمل پیوند را انجام داد.
این نظریه در عمل به اشکالاتی بر می خورد که عملا موقع پیوند زدن را محدود می کند.

  1. مقدار زیاد شیره نباتی مانع ایجاد تماس بین پیوندک و پایه در ناحیه طبقه مولده و جوش خوردن آنها با یکدیگر می شود و به اصطلاح باغبانان پیوندک در شیره نباتی مایع مانع ایجاد تماس بین پیوندک و پایه در ناحیه طبقه مولده و جوش خوردن آنها با یکدیگر می شود و به اصطلاح باغبانان پیوندک در شیره نباتی خفه می گردد.

  2.  حرارت زیاد باعث تبخیر فوق العاده پیوندک شده و قبل از آنکه سلولهای طبقه مولده یکی شوند و شیره نباتی کافی به پیوندک برسد، گرما پیوندک را خشک نموده از بین می برد.

سرمای زمستان و یخبندان و بطور کلی حرارت کمتر از 10 درجه در هوای اطراف پیوندک نیز مانع فعالیت سلولهای نامبرده گردیده جوش خوردن پیوند را غیر ممکن می سازد.
بنابر آنچه گفته شد عملاً در دو فصل بطور حتم می توان گیاهان را پیوند کرد .یکی در فصل بهارپس از بیدار شدن پایه و قبل از انکه شدت جریان شیره نباتی زیاد شود و یا انکه سرمای اول بهار مانع فعالیت سلولهای قسمت هوایی گیاه گردد و دیگری در اواخر تابستان و یا اوایل پائیز (بنا بر نوع درخت ) که جریان شیره نباتی تا اندازه ای کند شده و سرمای زمستان هنوز فرا نرسیده است. بدیهی است که هر گاه ممکن شود با وسایل مناسبی از اثر سوء گرمای تابستان جلوگیری به عمل آید و یا آنکه گرمای هوای محل اجازه دهد می توان درفصل نامبرده نیزعمل پیوند را انجام داد.البته با نوع پیوند می توان تا حدودی بر محدودیت های زمانی پیوند غلبه کرد.

وسائل پیوند زنی

در عمل پیوند، همانند تمامی کارهای باغبانی ، به وسائل و امکانات خاصی نیاز داریم تا پیوندک در جای مورد نظر استقرار یافته و عملیات به طور صحیح انجام گیرد. این ابزار عبارتند از:

  1. اره : این وسیله دارای انواع مختلف با اندازه های متفاوت است و هر یک از انها به منظور خاصی در قطع شاخه ها و پیوند به کار گرفته می شود . به طور کلی در بعضی از آنها تیغه کاملاً  ثابت در روی دسته یا پایه قرار دارد و در نمونه های دیگر تیغه غیر ثابت و قابل تعویض است.

  1. داسک: شبیه به چاقوی خمیده ای است که تیغه فولادی آن به دسته چوبی متصل شده است . داسک در انواع مختلف ساخته می شود که برخی از آنها دارای تیغه ای تیز و نوکی کاملاًباریک   و در انواع دیگر ضخامت تیغه بر حسب نوع کاربرد متفاوت است . داسک در برداشت پوست و زخم و ایجاد شکافهای کم عمق مورد استفاده قرار می گیرد. نمونه دیگری نیز هست که هم شکاف ایجاد می نماید و هم از قسمت دیگر آن در باز کردن شکاف برای استقرار پیوندک استفاده می شود .

  1. قیچی باغبانی : این قیچی برای قطع سرساخه ها و کار های ضروری به کار می رود و معمولاً به اندازه ها واشکال مختلف ساخته می شود. برخی از انها دارای دسته بلندی است که با آن می توان سرشاخه ها ر ا قطع کرد. ولی در هر حال یک تیغه ان باید باریک و کاملاً تیز باشد.

 

  1. چاقوی پیوند زنی : چاقوی پیوند زنی به اشکال و اندازه های مختلف ساخته شده که تیغه آن از فولاد بوده و لبه آن بایستی کاملاً تیز و صیقلی باشد . معمولاً برای پاره ای از انواع پیوند از چاقوی خاصی استفاده می شود .

  1. تخماق باغبانی : تخماق باغبانی وسیله ای است چوبی که در زدن ضربه برای ایجاد شکاف کاربرد دارد و به اشکال یک طرفه ساده و یا چکش مانند ساخته می شود .

  1.  ریسمان :در عمل پیوند زنی پس از اجرای عملیات پیوند ، از ریسمان برای حفاظت و نگهداری محل پیوند به منظور اتصال کامل به یکدیگر و عدم ایجاد فاصله استفاده می شود .

 ریسمانی که در پیوند زدن به کار می رود باید دارای شرایط زیر باشد :

  1. در مقابل آفتاب و رطوبت زود نپوسد.

  2. ریسمان باید به اندازه کافی قابل کشش باشد تا مانع نمو قطری پایه در محل پیوند نگرددزیرا اگر ریسمان فاقد این خاصیت باشد پیوندک از بالای محل پیوند نمو زیاد نموده و متورم می گردد در صورتی که پایه در آن نقطه نازک و ضعیف می ماند و این امر ممکن است در آتیه باعث سستی درخت پیوندی گردیده و در اثر جزیی حادثه و یا وزش باد نسبتاً شدیدی قسمت پیوندی درخت از پایه جدا شود.

  3. ریسمانی که برای بستن به کار می رود نباید در اثر رطوبت کوتاه شود و یا به اصطلاح معروف « آب برود» زیرا در این صورت ریسمان کوتاه شده به پایه و پیوندک فشار وارد آورده مانع نمو و رشد قطری شاخه می گردد.در عین حال رطوبت و حرارت نباید موجب طویل شدن ریسمان گردد چه در این جالت ریسمان از دو شاخه باز شده و نتیجه مطلوب ازبستن پیوندک و پایه حاصل نمی شود.هر اندازه درخت قوی و ضخیم تر است ریسمان نیز باید کلفت تر و محکم تر باشد.

  4.  ریسمان باید به اندازه کافی محکم باشد تا در اثر قطور شدن شاخه ریسمان قبل از موقع مناسب پاره نشود.

انواع ریسمان

ریسمانهای مختلفی که برای بستن پیوندک به کار برده می شود عبارت است از : ریسمان پشمی – پنبه ای – علفی و یا پوست پاره ای از درختان مانند پوست درخت بید و غیره.
برای بستن انواع پیوند های نازک و متوسط ریسمان پشمی وسیله خوبی است .رطوبت در این نوع ریسمانها تاثیر ندارد.مخصوصا اگر در موقع تهیه آنها شم مورد استفاده را مدتی در روغن گذارده باشند.قوه کشش پشم نیز به اندازه کافی می باشد.
در ریسمان پنبه ای نیز تغییرات جوی مخصوصا رطوبت تاثیر نداردولی قوه کشش آن کم است و در بستن درختان سریع الرشد مانع نمو قطری محل پیوند می شود .ریسمان پنبه ای بیشتر برای بستن درختان ضخیم و آنهایی که نمو و رشد قطری کمی دارند مورد استفاده قرار می گیرد.
 

  1. ماشین ههای مخصوص پیوند زنی : امروزه برای سرعت بخشیدن به  عملیات پیوند زنی و بالا بردن در صد موفقیت و یکنواختی ، از ماشین های مخصوصی استفاده می شود . ولی کاربرد این ماشین ها تقریباً محدود به اجرای چند نوع پیوند می باشد.

  1. چسب پیوند : همانطوری که در هر گونه  عملیات حراحی ، پانسمان و ضد عفونی محل زخم ضروری است ، در پیوند نیز برای جلوگیری از نفوذ انواع عوامل بیماریزا ، لازم است محل بریدگی یا زخم توسط ترکیبات خاصی پوشیده شود تا محل زخم برای مدت زمانی که پیوندک با پایه جوش نخورده است حفاظت نماید. در هر حال نهال های پیوند شده در محل پیوند به گرمای زیاد و رطوبت حساس هستند و باید به هر نحوی که ممکن است این زخم ها و منافذ را مسدود نمود . ماده ای را که برای این امر مورد استفاده قرار می گیرد چسپ پیوند می نامند.

طبیعت و خواص چسب

چسبی که در عمل پیوند زنی به کار می رود بایستی دارای خصوصیات زیر باشد که ان را طبیعت یا خواص چسب می نامند .

  1. در مقابل گرما و تابش مستقیم خورشید مقاوم بوده و آب نشود . زیرا در این صورت جوانه هایی که زیر محل پیوند قرار گرفته است ، در اثر ذوب چسب پوشیده شده و از فعالیت و نمو باز می ماند.
    در مقابل تغییرات درجه حرارت ثابت بوده و ترک خوردگی و احتمالاً نفوذ پذیری نداشته باشد.

  2. در حین اجرای عملیات بتوان آن را به راحتی حرارت داد تا نرم شود  و روی شکافها را بپوشاند.

  3. نسبت به آب و هوا غیر قابل نفوذ باشد

  4. موادی که در ترکیب چسب به کار برده می شود نبایستی برای سلامتی نهال مضر باشد، یعنی پوست درخت را نسوزاند و سلولهای جوان را نکشد.
    امروزه چسب پیوند به صورت ترکیبات استاندارد تجاری تهیه شده و در جعبه های مخصوص به بازار عرضه شده است . گاهی همراه این چسب آماده ، مواد ضد عفونی کننده نیز وجودد دارد . اما در موارد بسیاری مشاهده می شود که چسب آماده را به راحتی نمی توان در اختیار علاقمندان قرار داد. بنابراین لازم است با غبانان خود چسب مورد نیاز را تهیه نمایند . ترکیبات اصلی چسب عبارت است از صمغ، سقز، قیر، زفت،موم؛ روغن کتان، پارافین، دوده، گل اخرا، الکل و تربانتین و ...

بعضی از چسب ها را به هنگام استفاده بایستی گرم کرده تا نرم و قابل استفاده گردد. و این نوع چسب به نام چسب گرم است . پاره ای دیگر نیاز به گرم کردن نداشته ولی در هر بار مصرف باید به مقداری الکل یا تربانتین اضافه شود و این نوع چسب را اصطلاحاً چسب سرد می نامند .

طرز مصرف چسب پیوند

در موقع مصرف بایستی نکات زیر مورد توجه قرار داد:

  1. کلیه زخمهای درخت و محل پیوند را باید فوراً پس از انجام عمل پیوند با چسب پوشانید.

  2. از چسب به حد اشباع استفاده شود .تا از نفوذ آب و هوا زیر پوست گیاه به حداکثر و به طور موثری جلوگیری به عمل آید

  3. اگر در اتنهای پیوندک بریدگی وجود داشته باشد ، باید آن را با چسب پیوند پوشانید.

  4. درجه حرارت چسب پیوند باید به اندازه ای باشد که انگشت بتواند گرمای آن را تحمل کند. در غیر این صورت گرمای زیاد چسب باعث کشتن سلولهای زنده طبقه مولده و تمام سلول های نبات که با چسب تماس دارد ، می گردد.

چسب پیوند از مخلوط کردن اجسام مختلف که هر کدام دارای چند یا یکی از خواص نامبرده می باشد به دست می آید و این اجسام عبارت است از : صمغ –سقز – قیر- زفت – موم – پیه- روغن کتان – پارافین – دوده – گل افرا – و در بعضی موارد الکل و تربانتین .در عمل تعداد معینی از اجسام نامبرده را به نسبت معین با یکدیگر مخلوط نموده مورد استفاده قرار می دهند.

ترکیب و تهیه چند نوع چسب

مخلوط اول : زفت 300 گرم – رزین 100 گرم – موم 50 گرم – پیه 25 گرم – گل افرا 25 گرم.
کلیه مواد نامبرده به غیر از گل افرا را بعد ازخرد کردن باهم ذوب نموده پس از ان گل افرا را اضافه می کنند.بعد از آنکه در اثر بهم زدن ملوط یکنواختی تهیه شد ، ان را در آب سرد ریخته آنقدر مالش می دهند تا یک جسم کروی و سفتی به دست اید.
مخلوط دوم: رزین 250 گرم – زفت 750 گرم – پیه 250 گرم – و گل افرا 500 گرم .رزین و زفت از طرفی و پیه از طرف دیگر علیحده ذوب و بعداً مخلوط شده به مجموع مواد مذاب نامبرده گل افرا را اضافه می کنند.
مخلوط سوم : رزین 5 قسمت – زفت 3 قسمت – پیه 1 قسمت – گل افرا 2 قسمت.
دو جسم اول و پیه را جداگانه ذوب نموده باهم مخلوط می کنند و بعد گل افرا را اضافه می نمایند.
مخلوط چهارم : موم 2 قسمت – صمغ (رزین ) 4 قسمت – پیه 1 قسمت.
مخلوط پنجم : موم 400 گرم – پیه 150 گرم – سقز 100 گرم.
مخلوط ششم : موم 5 قسمت صمغ (رزین ) 16 قسمت -روغن کتان 1 قسمت – دوده یا افرا 2 قسمت.
به طوریکه ملاحظه می شود انواع چسب و طرز تهیه آن متفاوت استو هر باغبان باید مطابق آب و هوای منطقه خود با مواد نامبرده چسب مناسبی تهیه کند.

چسب سرد

مخلوط اول : رزین 1000 گرم – موم 500 گرم – الکل 180 سانتی متر مکعب
مخلوط دوم: زفت 5000 گرم – گچ نرم 1200 گرم – اکل صنعتی 900 گرم - تربانتین 600 گرم موم 100 گرم.
زفت و موم را جداگانه ذوب نموده مخلوط می کنند سپس الکل و تربانتین را با هم در مخلوط بالا ریخته مدتی هم می زنند بعد گچ را به تدریج اضافه می کنند و آنقر هم می زنند تا محلول یک دستی به دست آید.این چسب مانند کلیه چسب های سرد باید پس از سرد شدن مورد استفاده قرار گیرد.
مخلوط سوم : زفت 1100 گرم – پیه 500 گرم – موم 250 گرم – الکل صنعتی 250 گرم.
برای نگهداری چسب سرد باید مقدار کمی از آن را در جعبه فلزی که در آن کاملاً بسته شود و هیچ منفذی برای تبخیر الکل یا تربانتین نداشته باشد قرار دهند.

انواع پیوند

پایه و پیوندک بایستی هر کدام دارای خواص و صفات مشخص باشند تا عمل پیوند زدن ممکن گشته و از نظر اقتصادی مقرون به صرفه با شد . در هر حال پایه بایستی دارای شرایط زیر باشد :

  1. مقاوم بودن به سرما : این موضوع در نواحی گرمسیر و یا نقاطی که دارای آب و هوای معتدل می باشند چندان دارای اهمیت نیست ولی در مناطق سردسیر برای دوام درخت پیوندی و برداشت بهره کافی باید پایه هایی انتخاب نمود که در مقابل سرمای سردترین زمستان محل مقاومت کند و مخصوصاً این نکته را باید در نظر گرفت که مقاوت پایه به این عمل باید بیشتر از مقاومت پیوندک باشد زیرا،اگر پایه به سرما حساس باشد در سالهای خیلی سرد و فوق العاده درخت پیوندی به کلی از ریشه خشک می شود در صورتی که اگر مقاومت آن زیادتر شد.در چنین سالی هر وقت پیوندک در اثر سرما ازبین رفت می توان ازریشه قوی یا زیاد پایه که در مقابل سرما استقامت کرده استفاده نموده مجدداً آن را پیوند کرد.در این صورت نمو پیوندک سریع بوده زودتر از درختی که پایه آن جوان و ضعیف است میوه خواهد داد.البته در علم نوین باغبانی پیوندک ها و پایه ها از مناطق مختلف قبل از مرحله امید بخشیتست می شوند تا مانع خسارت های سنگین به باغداران گردد.

  2. آسان و کم هزینه بودن ازیاد پایه و همچنین تا جایی که ممکن است باید پایه را بوسیله غیرجنسی ازدیاد کرد زیرا فقط در این صورت است که پایه ها یکنواخت همسان بوده و با در نظر گرفتن اثر متقابل پایه و پیوندک در یکدیگر باغ یکنواخت به دست می آید و بهره برداری از آن آسانتر و کم هزینه تر می شود.

  3. مقاوم بودن به انواع بیماری ها .

  4. آسان انجام دادن عمل پیوند از نظر خصوصیات پوست: پوست بعضی از درختان به سختی از چوب جدا می شود  و در پاره ای دیگر درختان ، پوست خیلی نازک بوده و جدا کردن آن از چوب غیر ممکن است.

  5. انتخاب پایه از درختان دارای ریشه سطحی و قوی: این نوع درختان نسبت به گیاهان دارای ریشه عمودی و ضعیف، به علت جابه جایی آسان و موفقیت آمیز آنها ، بهترو برترند.

  6. عدم پاجوش دهی : درختانی که پاجوش زیاد تولید می کنند، بهتر است به عنوان پایه انتخاب نشوند . زیرا پاجوش موجب ضعف درخت پیوندی و افزایش هزینه های تولید می گردد.

  7. مطابقت پایه با انواع مختلف خاک: هر چند یک نوع معین از گیاه را نمی توان در خاکهای مختلف کاشت و از نظر علمی یک نوع معین از نبات در نوع معینی از خاک بهترین نتیجه را می دهد، معهذا از نظر اقتصادی و تهیه نهال پیوندی برای فروش باید سعی نمود که پایه انتخاب شده در بیشتر از انواع خاک ها سازگار بوده و بهره کافی بدهد.

همان طور که پایه دارای خصوصیات و صفات اختصاصی است پیوندک نیز باید دارای خصویات و صفات ویژه باشد:

  1. پیوندک با پایه بایستی قرابت و تجانس داشته باشد .

  2. پیوندک باید یک ساله باشد. در پیوند پائیزه می توان از شاخه های همان سال یعنی از شاخه هایی که در بهار ظاهر شده اند استفاده نمود.سن پیوندک نباید از یکسال تجاوز نماید ولی باید کاملاً رسیده باشد . یعنی چوب آن به اندازه کافی سفت گردیده و مواد ذخیره کافی در آن جمع باشد.

  3. پیوندک باید از شاخه های بالغ انتخاب شود.

  4. مناسب است پیوندک را ازدرختان مادری برداشت که از تولید گل و میوه آنها جلوگیری شده باشد.

  5. میزان فعالیت پایه و پیوندک بایستی در یک حد باشد در غیر این صورت لازم است پایه نسبت به پیوندک فعالیت بیشتری داشته باشد

  6. درختانی که دوره استراحت کامل دارند برای پیوند بهاره باید پیوندک را قبل از بیدار شدن پایه مادری از خواب زمستانه تهیه نمود.هر گاه خطر یخبندان و سرمای شدید در بین باشد قطع پیوندک از درخت مادر قبل از یخبندان باید انجام گیرد زیرا سرمای شدید شاخه ها را خشکانیده و از بین می برد.

استقرار پیوندک بر روی پایه به طرق مختلف انجام می گیرد  و برای سهولت تفکیک، بر حسب نوع و روش ، به سه گروه تقسیم می شوند :

گروه اول

پیوند مجاورتی ( پیوند شاخه قطع نشده از پایه مادری )

  1. پیوند مجاورتی جانبی

  2. پیوند مجاورتی انتهایی

  3. پیوند مجاورتی کمانی

گروه دوم

پیوند جوانه ای

  1. پیوند شکمی

  2. پیوند لوله ای

  3. پیوند جوانه چوبی (چیپ بادنیگ)

گروه سوم

پیوند شاخه بریده

  1. پیوند شاخه بریده انتهایی

  2. پیوند شاخه بریده جانبی

اجرای عملیات پیوند

برای انجام دادن عمل پیوند های مختلف که در بالا نام برده شده است نکاتی را بایستی در نظر داشت :

  1. تهیه و انتخاب پایه مورد نظر

  2. انتخاب پیوندک و تراش برحسب نوع پیوند

  3. استقرار پیوندک بر روی پایه آماده شده

  4. بستن محل پیوند

  5. استفاده از یکی ترکیبات محافظی به نام چسب در صورت لزوم

گروه اول

پیوند مجاورتی ( پیوند شاخه قطع نشده از پایه مادری)

پیوند مجاورتی یکی از قدیمی ترین پیوند ها به شمار می رود . این نوع پیوند در طبیعت ،بخصوص در جنگل ها و در بین درختان مجاور یکدیگر و تماس بسیار نزدیک آنها صورت می گیرد. معمولاً این نوع پیوند ، هنگامی که شیره خام در گیاه شروع به حرکت می کند یا در آخر فصل که کندی در حرکت شیره پدید می آید( اسفند و آواخر شهریور ) انجام می شود . در پیوند مجاورتی ، پیوندک از پایه مادری جدا نمی شود مگر هنگامی که کاملاًپیوند گرفته شده باشد و گاهی در طبیعت مدتها این ارتباط باقی می ماند.

از این روش با توجه به خصوصیات فیزیولوژیک و مشکلات عملی پیوند پاره ای از درختان ، از این روش استفاده می گردد.بنابراین در پیوند مجاورتی برخلاف سایر پیوند ها ، پیوندک تا زمانی که با پایه جوش نخورده باشد هم چنان با پایه مادری در ارتباط است و مواد غذایی مورد نیاز را از پایه مادری کسب می نماید . در عمل ، پیوند های مجاورتی را معمولاً یک سال پس از ایجاد پیوند از درخت پایه مادری جدا می نمایند .

به طور کلی فصل این نوع پیوند ( مجاورتی) در تمام طول سال بجزء دوره استراحت درخت است. لیک بهترین موقع عمل پیوند در اوایل بیدار شدن درخت و شروع جریان شیره نباتی است.

پیوند مجاورتی دارای انواع مختلف است که به شرح زیر آنها را طبقه بندی می کنیم .

  1. پیوند مجاورتی جانبی:

  • پیوند مجاورتی جانبی ساده: در این قسم پیوند انتهای شاخه پیوندک و پایه را قطع نمی کنند بلکه در نقطه از طول ساقه هر کدام از دو قسمت نامبرده مقداری از پوست درخت را با چاقوی پیوند زنی می تراشند بنحوی که چوب پیوندک و پایه در سطح آنها از یک قشر سلولهای لایه زاینده پوشیده شده ظاهر گردد.پس از قرار دادن پیوندک و پایه پهلوی یکدیگر انها را محکم بسته و با چسب اطراف پیوندک و پایه را می پوشانند.

  • پیوند مجاورتی جانبی ترصیعی : در این نوع پیوند لازم است پایه ای را که به عنوان پیوندک مورد عمل قرار میگیرد ، در قسمتی از طول ساقه ، از دو طرف بطور باریک تراش داده و در روی پایه شکافی به همان اندازه پدید آورد ( مقطع مثلثی شود) . بعد پیوندک را در شکاف پایه قرار داده و توسط ریسمان مخصوص آن را بسته و با چسب اطراف پیوندک و پایه را می پوشانند.

  • پیوند مجاورتی جانبی انگلیسی(نیمانیم): در این نوع پیوند، بعد از برداشتن پوست پایه و پیوندک، شکافی مانند زبانه در جهت مخالف یکدیگر ایجاد کرده و زبانه پیوندک را در پایه قرار داده و آن را توسط ریسمان محکم بسته و برای حفاظت از آن از چسب استفاده می نمایم.

  1. پیوند مجاورتی انتهایی

  • پیوند مجاورتی انتهایی شکافدار ترصیعی:این نوع پیوند در مواردی که پیوند مجاورتی جانبی به سختی صورت می گیرد استفاده می شود ، در این نوع پیوند ابتدا انتهای پایه طوری قطع می کنند که دارای یک جوانه کناری باشد بعد در روی پایه قسمتی از پوست و چوب را با مقطع مثلثی برداشته و پیوندکی را که از دو طرف به اندازه شکاف پایه تراش خورده است را بر روی ان سوار کرده و در نهایت با ریسمان بسته و با چسب مخصوص روی آن را می پوشانند.

  • پیوند مجاورتی انتهایی انگلیسی (نیمانیم ): نخست پایه را از محل مورد نظر از بلای یک جوانه قطع می کنند، پوست بیرونی و مقداری از چوب پایه را همانند قلم نی تراش داده و در تهیه پیوندک عملیات مشابه ای را بدون اینکه از پایه مادری جداگشته و هچنین سربری شود انجام داده با این تفاوت که جهت برش پیوندکخلاف جهت شکاف پایه باشد . این رو بر روی هم قرا ر داده و محکم می بندند و با چسب می پوشانند.

  • پیوند مجاورتی انتهایی مکرر:  در این روش پایه های متعددی را در مجاورت پایه اصلی که شاخه های آن قابلیت خمیدگی مناسب را داشته باشند، می کارند. هنگام پیوند شاخه ای از پایه اصلی را انتخاب و بر روی پایه های مزبور که سربرداری شده اند به طریق پیوند مجاورتی انتهایی ترصیعی پیوند می زنند.

  1. پیوند مجاورتی کمانی   

  • پیوند مجاورتی کمانی با یک جوانه : پیوندک را از قسمتی که دارای جوانه است مانند قلم نی صاف تراش داده و بروی پایه شکافی به شکل T واژگون ایجاد کرده و پیوندک را به آرامی در شکاف فرو برده و بعد با ریسمان بسته و در صورت لزوم از چسب استفاده می گردد.

  • پیوند مجاورتی کمانی با شاخه : این نوع پیوند در مواردی  که قسمتی از سرشاخه صدمه دیده باشد و یا هدف ایجاد فرم و تربیت شاخه باشد کاربرد دارد برای این منظوریکی از شاخه های همان درخت مورد استفاده قرار می گیرد.و در برخی موارد از شاخه های فرعی درخت برای فرم دادن استفاده میکنند به صورتی شاخه زیرین را به شاخه بالایی پیوند می نمایند . در این پیوند شاخه را از قسمت انتهایی مانند قلم نی تراش داده و در رو ی شاخه قوی تر، که بر روی ان شکاف  T واژگون ایجاد شده قرار داده و با ریسمان بسته و با چسب محل را می پوشانند.

پس از انجام تمامی انواع پیوند مجاورتی رعایت نکاتی چند ضروری است:

  1. پیوند به گونه انجام شود که پیوندک جابه جا نشود.

  2. بعد از گرفتن پیوند، پایه مادری پیوندک قطع شود.

  3. شاخه های اضافی و و جوانه های خود جوش زیر پیوند در روی پایه باید خذف شوند.

  4. اقدام به حذف پاجوش های پایه ضروری است.

  5. پس از گرفتن پیوند ،قسمت بالایی پایه قطع شود و توسط چسب باغبانی به همراه مواد ضدعفونی کننده پوشانده شود.

گروه دوم

پیوند جوانه ای

در این نوع پیوند همانگونه که از نام آن پیداست از جوانه ها در پیوند استفاده می گردد. این روش بسیار ساده و قابل اجرا است . در این نوع پیوند بایستی جوانه همراه با قسمتی از پوست از شاخه جدا گردد. زمان تهیه پیوندک  و عمل پیوند زنی برحسب شرایط محیطی و نوع خاک متغییر است. اصل مهم در این نوع پیوند این است که پیوندک فاقد چوب بوده و طرز استقرار آن بر روی پایه باید صحیح باشد.

زمان انجام این پیوند بستگی به فعال بودن گیاه دارد و این فعالیت تابع شرایط محیطی است. این زمان را معادل بیدار شدن گیاه از خواب زمستانی دانسته اند که در ان گیاه فعالیت ساختمانی خود را آغاز کرده و به راحتی می توان پوست را از چوب ساقه جدا کرد. با این حال دو زمان را برای تهیه پیوندک مناسب دانسته اند :

  • پیوند جوانه ای در حال رشد( پیوند بهاره)

  • پیوند جوانه ای پاییزه (پیوند خواب)

پیوند خواب، در اواخر تابستان و اوایل پاییز، هنگامی که شیره گیاهی در شرایط مناسب برای عمل پیوند است مورد استفاده قرار می گیرد.معمولاً پس از عمل پیوند در اوایل پاییز، به علت مناسب بودن شرایط آب و هوایی گاهی جوانه فعال شده و کمی بعد از جوش خوردن رشد و نمو می یابد.در مناطقی که دارای زمستان سرد و خشک هستند برای مصون مانند پیوند از سرما لازم است که روی پیوند را خوب بپوشانند تا از خطر خشک شدن در امان باشد.و در مناطقی با زمستان های متعدل این نوع پیوند موفقیت آمیز است زیرا گیاه فعالیت اولیه را بخوبی انجام داده و در بهار سال بعد شاخه های قوی تر و احتمالاً پر بار تری را ایجاد می کند.

در عمل سه نوع پيوند جوانه مشاهده مي شود. يکي پيوند جوانه زير پوست که نزد باغبانان به پيوند شکمي معروف است و ديگري پيوند لوله و سومی پیوند چوبی.

  1. پيوند شکمي : در اين پيوند ، پيوندک فقط از يک جوانه تشکيل شده و آنرا در نقطه اختياري از طول ساقه پايه زير پوست قرار مي دهند.
    تهيه پايه : براي اينکه نتوان جوانه پيوندک را زير پوست ساقه قرار داد لازم است که پوست پايه به آساني  از چوب آن جدا شود و اين امر ممکن نيست مگر اينکه شيره نباتي در جريان باشد يعني پايه تا اندازه اي داراي فعاليت حياتي باشد و به اصطلاح معروف، پايه آب دار بوده و پوست بدهد و اين امر فقط در بهار و پائيز ميسر است زيرا در زمستان شيره نباتي راکد بوده  و در تابستان نيز گرماي هوا تا اندازه اي پوست پايه را خشک نموده مانع از جدا شدن آن از چوب مي گردد.
    براي تهيه پايه به طرق مختلف عمل مي نمايند.بطور معمول دو شکاف کم عمق و عمود بر يکديگر، يکي کوتاه و افقي و ديگري طويل ( در حدود 2 تا 3 سانتي متر ) و عمودي  (شکاف Tشکل ) بروي ساقه پايه ایجاد مي گردد. در صورتيکه پايه حاضر براي پيوند دادن باشد به آساني مي توان با نوک چاقوي پيوند زني پوست دو طرف عمودي پايه را از چوب جدا نمود و پس از قرار دادن پيوندک زير پوست عمل پيوند زدن را انجام داد. در بعضي از درختان که داراي شيره مي باشند پس از خراش دادن پوست آنها از محل زخم شيره جاري شده و اگر جوانه پيوندک زير شکاف باشد اين شيره روي آنرا پوشانده و مانع جوش خوردن پيوند مي گردد. براي رفع اين مانع کافي است که شکاف افقي را پائين يعني زير شکاف عمودي قرار دهند.( T واژگون ) در اين صورت جوانه پيوند بالاي شکاف افقي واقع شده و شيره درخت از زير آن جاري مي گردد و صدمه اي به پيوندک نمي زند.
    بعضي از باغبانان براي 3 شکاف روي پايه مي دهند.دو شکاف عمودي به فاصله تقريبي 5 تا 10 ميليمتر و يک شکاف افقي که وسط دو شکاف عمود را به يکديگر متصل نمايد.
    در اين طرز تهيه پايه قطعات پوست پايه را به طرف بالا و پائين برگردانده ،جوانه پيوندک را روي چوب مي گذارند و پس از قرار دادن مجدد پوست پايه را روي پيوندک آنرا با ريسمان مي بندند.
    اگر پايه جوان باشد به يک شکاف عمودي اکتفا مي کنند. براي قرار دادن پيوندک بايد درخت را بطرفي که شکاف واقع شده خم کرد تا در اثر اين عمل دو لب شکاف از هم دور شده پوست پايه از چوب جدا شود.در اين موقع جوانه يعني پيوندک را زير پوست پايه جاي داده  و درخت را رها مي کنند تا بحال اول خود برگردد.
    تهيه پيوندک : از شاخه کاملاً رسيده جوانه انتخاب مي کنند و براي جدا کردن آن از شاخه دو شکاف افقي يکي بالا و ديگري پائين جوانه، ایجاد مي نمايند تا هوا نتواند طبقه زيرين پوست پايه  و پيوندک را خشک نمايد. معمولاً براي جلوگيري از هر پيش آمد اول پيوندک را تهيه نموده در مقداري آب يا محل مرطوبي مانند دهان نگاه مي دارند و پس از آن اقدام به تهيه پايه مي کنند.
    قرار دادن پيوندک روي پايه : براي انجام اين عمل با چاقوي پيوند زني دو لب پوست پايه را در طول شکاف عمودي بلند کرده و انتهاي تحتاني آن پيوندک را زير پوست پايه قرار داده بطور ملايم به طرف پائين فشار مي دهندتا تمام پيوندک زير پوست قرار گيرد.بعد بالا و پائين پيوندک را با ريسمان مي بندند.در پيوند شکمي احتياج به چسب پيوند نيست زيرا در اين نوع پيوند پوست پايه تمام قسمتها را مي پوشاند و محلي براي هوا کشيدن و يا دخول اجسام نامناسب زير پيوندک وجود ندارد.

  2. پيوند لوله: در اين نوع پيوند بجاي اينکه فقط يک جوانه  با مقداري از پوست پايه را به عنوان پيوندک مورد استفاده قرار دهند پوست درخت را به شکل استوانه يا لوله که طول ان در حدود 3 تا 4 سانتي متر مي باشد و فقط يک جوانه روي آن قرار دارد جدا نموده و به همان شکل دور ساقه پايه قرار مي دهند. در اين صورت طرز تهيه پايه بنابر اينکه آنرا قطع مي کنند و یا انتهاي پايه پس از جوش خوردن پيوند ،از بقيه پايه جدا مي شود فرق مي کند.
    تهيه پيوندک : پس از آنکه انتهاي فوقاني شاخه حامل پيوندک را به اندازه 2 سانتيمتر بالاتر از محل جوانه قطع کردند از دو سانتيمتري زير جوانه نامبرده با شکافي افقي پوست شاخه را بطور استوانه يعني دور تا دور، از چوب پيوندک جدا مي نمايند.

تهيه پايه : بطور معمول پيوند لوله اي را روي شاخه هاي جوان که قطر آنها تقريباً به اندازه يک مداد يعني کمتر از يک سانتيمتر است مي زنند. براي اين کار نوک پايه را نيز قطع کرده و پوست آنرا به شکل نوارهايي تا محلي که پيوندک بايد قرار گيرد جدا مي نمايند بدون اينکه نوارهاي پوست از پايه بريده شود.
براي نصب پيوندک روي پايه، انتهاي پايه را که پوست آن برداشته شده را داخل استوانه پيوندک نموده، قسمت اخير را در طول پايه مي لغزانند تا به محلي که قطر پايه و پيوندک يکي می شود، برسد. در اين محل دو طبقه زاینده با يکديگر کاملاً تماس حاصل مي نمايد و بدون اينکه محتاج به بستن آنها باشد پيوند و پايه به هم مي چسبند. در موقع اجراي عمل این نوع پیوند دو حالت پيدا مي شود:

  • ممکن است پيوندک قطورتر از پايه باشد. يعني مقدار پوست لوله پيوندک که به شکل سطح مربع مستطيل در آمده زيادتر از يک دور پايه باشد. در اين صورت نوار باريکي از کنار سطح مستطيل قطع مي کنند و عرض نوار حذف شده به اندازه اي است که پس از قرار دادن پيوندک به دور پايه ،دو لب پوستي که حاصل جوانه مي باشد کاملاً با يکديگر جفت شود اين نوع پيوند را بايستي با ريسمان بست.

  • ممکن است پايه قطور تر از لوله پيوندک باشد در اين صورت نيز لوله پيوندک را شکاف مي دهند ولي عرض مستطيلي که لوله پيوندک را تشکیل مي دهد، کافي نخواهد بود تا تمام اطراف قسمت  بي پوست پايه را بپوشاند. بنابراين پس از آنکه پيوندک را به دور پايه پيچيدند، قسمتي از آنرا که بي پوست و لخت مي ماند بايد با پوست خود پايه که در موقع تهيه آن از چوب جدا کرده بودند ولي هنوز به پايه آويزان بود ،پوشيده شود بعد از قرار دادن پيوند روي پايه اطراف آنرا با ريسمان مي بندند و زخمها را با چسب پيوند مي پوشانند .

  1. پیوند جوانه چوبی (چیپ بادینگ):

پیوند جوانه چوبی در واقع نوعی پیوند جانبی زیر پوستی است که جوانه به یک قطعه چوب کوچک حامل یک جوانه کاهش یافته است . این پیوند به میزان زیادی در تکثیر انگورهای وینیفرا بر روی پایه های مقاوم به فیلوکسرا و نماتد به کار می رود . همچنین از این پیوند برای ازیاد میوه درختان کاربرد دارد.

این پیوند را در مواقعی از سال که درخت به راحتی پوست نمی دهد و نیزاستفاده از پیوند های بهاره مشکل است می توان انجام داد .

مواقعی از سال که درختان پوست نمی دهند :

  • اوایل بهار پیش از شروع رشد، که فعالیت شیره نباتی شروع نشده و پوست از چوب جدا نمی شود.

  • در تابستان که رشد فعال گیاه در اثر گرمای هوا و تبخیر زیاد و کمی آب یا به علل دیگر متوقف می شود.

این نوع پیوند معمولاً برای شاخه های باریک، یعنی قطر 12 تا 25 میلیمتر مناسب است . اجرای این نوع پیوند همانند پیوند شکمی، سریع نخواهد بود و اگر شرایط برای پیوند شکمی مناسب باشد، این نوع پیوند را انجام می دهند . پیوند جوانه چوبی در زمانهای قدیم در ایران برای ارقام انگور به کاربرده می شد. زیرا شاخه های انگور پوست نمی دهند.

تهیه پیوندک : پیوندک را از شاخه های یک ساله که جوانه های آن باز نشده باشد، تهیه می کنند. ابتدا شاخه انتخاب شده را از نیم سانتیمتری زیر جوانه، به وسیله چاقوی پیوند زنی با زاویه 45 درجه ، به نحوی که به چوب برسد برش می دهند . سپس برش دیگری از 5/1 سانتیمتری بالای جوانه به طرف داخل و پایین به پشت جوانه ایجاد می کنند تا به برش اول برسد.

تهیه پایه : روی پایه مورد نظر در ابتدا برشی با زاویه 45 درجه ایجاد کرده تا به چوب برسد. سپس در فاصله 2 سانتیمتری بالای برش اول، برشی به اندازه برش پیوندک ایجاد می کنند که برش اول را قطع می کند. 

 نکته مهم در این نوع پیوند این است که بایستی لایه زاینده قطعه پیوندک حاوی جوانه، با لایه زاینده پایه در تمام جوانب مطابقت داشته باشد تا پیوند صحیح انجام گیرد و بدین ترتیب بعد از مدتی این دو به هم جوش خواهند خورد.

در این پیوند همانند پیوند شکمی ، پوست برآمده حفاظت کننده ای  وجود ندارد که جلوی خشک شدن قطعه حاوی جوانه را بگیرد . بنابراین ، بستن این پیوند به وضعی که کاملاً لبه های برش ها را بپوشاند و در ضمن قطعه جوانه را محکم در پایه نگه دارد ، اهمیت بسیاری دارد . برای این منظور از نوارهای نایلونی یا نوار چسب های مخصوص پیوند، مناسب خواهد بود. نوارهها را بایستی در موقع شروع رشد جوانه قطع کرد.

امروزه برای سهولت کار از ماشین های مخصوص این نوع پیوند ( ( Chip Buddingاستفاده می شود که این ماشین دارای دو تیغه چپ و راست به صورت اریب بوده و نیز یک تیغه در زیر آنها به طور مستقیم قرار دارد. پایه یا پیوندک مورد نظر را در جلوی دستگاه داخل دو قلاب قرار داده و سپس دسته ماشین را به طرف جلو حرکت داده تا دو تیغه اریب دو شکاف با زاویه 45 درجه در بالا و پایین جوانه یوند با فاصله مشخص ایجاد کند و تیغه مستقیم نیز برشی از زیر به وجود آورد ، به طوری که انتهای آن به دو برش اریب برسد.

گروه سوم

پیوند شاخه بریده

پیوندی که دارای پایه کامل و ریشه است عملاً پیوند شاخه بریده نامیده می شود . ولی در موارد بسیار، از قبیل پیوند نیما نیم انگلیسی یا زینی، پایه می تواند فاقد ریشه باشد تا پس از عمل جوش خوردن ، در شرایط مناسب ریشه دار گردد. گاهی پیوند شاخه بریده در روی قطعه ای از ریشه می تواند صورت گیرد . عمل پیوند در روی پایه کامل ( ریشه دار ) معمولاً در محل اصلی یا خزانه انجام می شود .در صورت وجود شرایط مناسب ، می توان عمل پیوند را در روی پایه هایی که در مرحله خواب هستند انجام داد. اما در مرد پایه هایی که به صورت شاخه های جدا و بریده شده هستند ، عمل پیوند در محل سایه و سر پوشیده صورت می گیرد.

پیوندک از شاخه حامل یک یا چند جوانه تهیه شده و طول آن بایستی بن 4تا 10 سانتیمتر باشد. معمولاً پیوندک را قبل از بروز سرمای شدید و یا در بهار زودرس ، یعنی فبل از بیدار شدن گیاه ، از پایه  جدا کرده و آنها رادر محیطی ناسب ، مانند ماسه نرم و یا کاه و ماسه تا فصل پیوند نگه داری می کنند . در مورد شاخه هایی که به عنوان پیوندک انتخاب می شوند ، جوانه انتهای شاخه و سرشاخه ها عملاً فعال و بارور نیستند، بلکه بیشتر جوانه های میانی که رسیده ترند می توانند مفید واقع شوند . در انواع پیوند شاخه بریده ، کاربرد چسب باغبانی به منظور حفاظت ضروری است .

  1. پیوند شاخه بریده انتهایی

    1. پیوند شکافی یا اسکنه : پیوندی است که قسمتی از شاخه را از پایه مادری بریده و انتهای آن را به شکل های مختلف برش می دهند و در روی پایه ای که انتهای فوقانی (سر پایه) ان را به اشکال خاص قطع کرده اند و برروی آن شکاف  ایجاد گشته قرار می دهند . این نوع پیوند معمولاً برای جوان کردن و اصلاح درختان کهنسال و مناطقی که باد های شدید به طور فصلی یا دائمی می وزد توصیه می گردد.

تهیه پایه : برای تهیه پایه برحسب قطر و ضخامت پایه به منظور سر برداری ، از وسائل خاص مانند چاقوی سر کج یا قیچی باغبانی و در پایه های مسن و ضخیم از اره استفاده کرده و برش از ارتفاع 5 سانتیمتری از سطح بالای خاک تا ارتفاعی که بتوان پایه را پیوند نمود صورت می گیرد. پس از عملیات سر برداری در پایه ای جوان توسط چاقو و در پایه های مسن از داسک و تخماق استفاده کرده و شکافی به عمق حدود 2تا 3 سانتیمتر در جهت طولی پایه ایجاد می کنند .

تهیه پیوندک : شاخه انتخابی را نخست ، توسط پارچه تمیز، بدون انکه به جوانه صدمه وارد شود ، تمیز میکنند و سپس دو انتهای آن را که حامل جوانه های نارس و نامناسب است قطع کرده و جوانه های میانی را که از نظر فیزیولوژی خوب رشد کرده اند درروی شاخه حفظ کرده و در طول 2تا 5 سانتیمتر از دو طرف مقابل هم به صورت مورب و صاف به شکل قلم نی برش داده می شود . پیوندک بایستی بین 4تا 10 ساتیمتر باشد و معولاً در روی چنین شاخه ای بین 1تا 3 جوانه وجود دارد. این نوع تراش و تهیه پیوندک را پیوند اسکنه ساده می نامند . برحسب نوع تراش پیوندک ، نوع دیگری را که قسمت بیشتری از چوب به صورت پاشنه در محل برش بریده می شود ، اصطلاحاً پیوند اسکنه پاشنه دار می نامند . طرز برش همانند روش قبل بوده و برش از کنار و زیر جوانه انجام می گیرد.

برای استقرار پیوندک در شکاف پایه ، توسط چاقو یا داسک شکاف را باز نگه داشته و پیوندک را در داخل آن قرار می دهند به نحوی که لایه های زاینده پایه و پیوندک با یکدیگر تماس پیدا کنند. پس از جایگزینی و استقرار پیوندک ، محل برش و اطراف پیوندک را با ریسمان بسته و با چسب باغبانی می پوشانند.

گاهی  عمل پیوند اسکنه در روی جوانه انتهایی گیاه (پایه) انجام می شود. که آن را پیوند اسکنه روی جوانه انتهایی می نامند.

به طور کلی زمان پیوند اسکنه یا شکافی در بهار و آخر تابستان است. در مناطقی که زمستان های سرد دارند عمل پیوند پس از سرما و آغاز فعالیت گیاه انجام می گیرد. در مناطقی که هوا معتدل بوده و زمستانهای سخت ندارند و گیاه زودتر از فروردین فعالیت خود را شروع میکند ، مناسب است عملیات خیلی زودتر انجام شود. پیوند پائیزه را عملاً هنگامی می توان انجام داد  که فعالیت شیره گیاهی رو به کندی برود . معمولاً از آواخر مرداد و شهریور در مناطقی که زمستانهای سرد دارند انجام می شود، و در مناطق گرم تا آخر مهر می توان پیوند را انجام داد.

  1. پیوند ترصیعی : این نوع پیوند شبیه به پیوند اسکنه است با این تفاوت که در پیوند ترصیعی تنها به ایجاد شکاف در پایه اکتفا نمی شود بلکه قطعه ای از چوب و پوست پایه را که مقطع آن دارای شکل مثلثی می باشد از داخل پایه طبق بیرون می آورند.
    برای تهیه پیوندک دو طرف انتهای تحتانی ان را به نحوی می تراشند که بتوان آن را در قسمت خالی پایه قرار داد.
    اشکال اجرایی این طرز پیوند که محکم ترین انواع پیوند انتهایی می باشد در این است که تراش پیوندک و تهیه جای ان در پایه باید به قسمی باشد که این دو قسمت کاملاً در یکدیگر قرار گیرند و در موقع اتصال آنها به یکدیگر فضای خالی و هوا بین جدارهای آنها نباشد یعنی پایه و پیوندک کاملاً به یکدیگر بچسبندند.بستن پیوندک و پوشاندن آن با چسب در پیوند ترصیعی نیز لازم است. این نوع پیوند به پیوند ترصیعی ساده معروف است .

گاهی عمل تهیه پیوندک به صورتی است که برای استقرار بهتر در روی پایه، قسمتی از انتهای محل تراش پیوندک را به طرف داخل تراش داده و به شکل پاشنه در می آورند که آن را پیوند ترصیعی پاشنه دار می گویند.

پیوند ترصیعی را می توان در روی ناحیه طوقه و ریشه یا به طور کناری یا جانبی و بالاخره درروی ساقه سر برداشته شده انجام داد.

  1. پیوند تاجی : این نوع پیوند را معمولاً برای پایه هایی که دارای قطر زیادند مورد استفاده قرارمی دهند. در این پیوند نیز شاخه را از درخت جدا کرده روی انتهای پایه که به طور افقی قطع گردیده زیر پوست ساقه آن را قرار می دهند. این به طور معمول در فصل بهار صورنت میگیرد و کمتر در آواخر فصل از آن استفاده می کنند.
    تهیه پایه : اگر پایه جوان باشد پس از قطع انتهای آن در محلی که پیوندک باید نصب شود با چاقوی پیوندزنی پوست پایه را از چوب جدا می نمایند به نحوی که پوست شکاف نخورد. این امر در پایه های جوان که پوست انها نازک می باشد و نرمی خود را از دست نداده اند ممکن است ولی در پایه های کهن که پوست درخت چوب پنبه ای شده و سفت شده، این طرز عمل مقدور نیست. برای اجرای پیوند تاجی در پایه های نوع اخیر شکافی عمودی به عمق چند میلیمتر و طول 4تا 5 سانتیمتر در پوست درخت و در محل پیوند ایجاد نموده و با نوک چاقوی پیوند زنی پوست درخت را از چوب جدا می کنند، به صورتی که پوست از پایه جدا شود ولی قطع نگردد و بعد پیوندک را زیر پوست قرار می دهند. در طرز اول بستن پیوند لازم نیست ولی در طریقه دوم باید پیوندک را به وسیله ریسمان در محل مناسب خود ثابت نگه داشت.
    تهیه پیوندک :در پیوند تاجی قسمتی از پیوندک که باید زیر پوست پایه قرار گیرد دارای ضخامتی خواهد بود که بتوان آن را به آسانی زیر پوست پایه قرار داد. برای این منظور در پیوندک های نازک انتهای تحتانی آن را بطور مورب قطع می کنند در این حالت پیوند را تاجی ساده می نامند. ولی در شاخه های ضخیم پیوندک باید به اصطلاح معروف شانه دار باشد یعنی به پیوندک باشنه می دهند که در این صورت پیوند را شاخه بریده تاجی پاشنه دار می گویند. یعنی اول قسمت بالای تراش پیوندک را افقی قطع نموده ( تقریباً تا مرکز یعنی وسط ضخامت پیوندک) و سپس بقیه را در امتداد سطح موربی که طول آن تقریباً در حدود 3تا 4 سانتی متر می شود از پیوندک جدا نماید.

  2. پیوند نیمانیم: پیوند انگلیسی یا نیمانیم که در سایر ممالک خیلی مرسوم است و در هوای آزاد مورد استفاده قرار می گیرد در ایران فقط در گلخانه برای پیوند درختچه های تزئینی از قبیل گل سرخ ، یاس درختی، درخت زبان گنجشک، گل نارون مجنون، مو، و غیره مورد استعمال دارد. در این پیوند تا، جایی که ممکن است باید پایه و پیوندک دارای یک قطر باشند در این صورت تهیه پایه و پیوندک یکسان بوده هیچ تفاوتی بین آنها نیست ولی هر گاه پایه قطورتر از پیوندک باشد طرز تهیه انها متفاوت خواهد بود.
    انواع پیوند نیمانیم: پیوند نیمانیم را به چند طریق می توان انجام داد.

  • پیوند نیمانیم ساده : اگر پایه و پیوندک دارای یک قطر باشد انتهای هر دو آنها را به طور مورب به قسمی که سطح مقطع در حدود 2تا3 سانتی متر باشد قطع می کنند پس از تراشیدن پایه و پیوندک دو مقطع را با یکدیگر منطبق کرده یعنی روی هم قرار داده با ریسمان می بندند و چسب می زنند.

  • پیوند نیمانیم شکاف دار: در این نوع پیوند پایه و پیونک را به طور عمودی شکاف می دهند. در موقع نصب پیوندک روی پایه لبه شکاف یکی از دو قسمت به شکل زبانه داخل شکاف دیگری قرار گرفته و بدین طریق باعث استحکام پیوند می شود. برش در این نوع پیوند به گونه ایست که بعد از برش عمودی ، در روی پایه و پیوندک با توجه به طول برش، 3/1سطح بریده  شده را برش طولی می دهند. بنابراین در روی پایه ابتدا 3/1 سطح بریده شده را از بالا انتخاب کرده و با چاقوی باغبانی شکافی در چوب و پوست ایجاد می نمایند همین عملیات نیز برروی پیوندک نیز در جهت عکس صورت می گیرد.

  • پیوند نیمانیم پاشنه دار: در این نوع پیوند معمولاً برای استقرار بهتر و دوام بیشتر، به جای تراش و پایه و پیوندک به صورت مورب ، عمل تراشش به صورت عمودی بوده ،طول اندازه تراش و قسمت جدا شده در پایه و پیوندک بایستی برابر یکدیگر و نصف قطر یا ضخامت هرکدام باشد. برای این عمل ، قبلاً به وسیله چاقوی پیوند زنی از قطر پایه یا پیوندک همانند شکاف در پیوند اسکنه ، برشی داده و سپس ب طور افقی و گاهی کمی مورب این قسمت را جدا می کنند . به طور کلی، عملیاتی که در روی پیوندک انجام می شود برعکس پایه است. پس از استقرار پایه و پیوندک ، اطراف آنها را با نوار یا نخ پیوند بسته و با چسب باغبانی می پوشانیم.

  • پیوند نیمانیم رو میزی: در پاره ای از گیاهان مانند مو یا تکثیر گیاهان کمیاب ، که پایه فاقد ریشه است و و پایه و پیوندک را در محلی سر پوشیده خارج از زمین، پیوند می زنند. چون عمل پیوند کردن روی میز انجام می گیرد این نوع پیوند را رومیزی نام نهاده اند.
    طرز نصب کردن پیوندک روی پایه با پیوند نیمانیم ساده یا شکاف دار هیچ تفاوت ندارد ولی برای جوش خوردن پایه باید محیط مناسبی ایجاد نمود. قلمه ای که به عنوان پایه مورد استفاده قرار می گیرد 20 تا 30 سانتی متر طول دارد و پیوندک دارای 2 تا 3 جوانه می باشد.
    پس از آنکه پیوندک روی پایه قرار داده شد و اطراف ان را با ریسمان بستند و با چسب پوشاندند، قلمه های پیوند شده را دسته کرده هر 30 تا 50 عدد آن را با هم می بندند.از طرف دیگر در جعبه چوبی که ابعاد آن متناسب با مقدار قلمه پیوند شده است مقداری خاک اره یا خزه به ارتفاع تقریبی 5 سانتی متر می ریزند و دسته قلمه را بطور عمودی پهلوی یکدیگر روی خاک اره ته جعبه بطور مرتب قرار می دهند و روی این قلمه ها را با خاک اره به ارتفاع 5 سانتی متر می پوشانند و طبقه دیگری از قلمه پیوند شده روی آن قرار می دهند و این عمل را تکرار می کنند تا جعبه پر شود و بتوان روی ان را با قشری از خاک اره به ضخامت 5 تا 10 سانتی متر پو شاند. پس از آنکه جعبه پر شد، مقدار زیادی آب روی قلمه ها می ریزند تا خاک اره و یا خزه بین ردیف ها کاملاً خیس شود. در این موقع در جعبه را بسته در محلی که حداقل 30 درجه و حد اکثر 35 درجه حرارت داشته باشد و همچنین رطوبت نسبی 85% باشد، قرار می دهند بعد از 15 تا 20 روز پیوندها جوش خواهند خورد.در این حالت لازم است قلمه ها را  از جعبه خارج نمود و در خاک برای ریشه دار شدن قلمه ها ( یعنی پایه پیوند شده ) کاشت.

  1. پیوند زینی : این پیوند در پاره ای از گیاهان زینتی و درختان میوه مانند مو، کاربرد دارد. تهیه پایه و پیوندک ممکن است توسط ماشین یا به وسیله متخصصین ماهر ، با چاقو انجام شود.

در پیوند زینی بایستی پیوندک حاوی جوانه انتهایی بوده یا دارای تعدادی جوانه فعال باشد تا که بتواند هماهنگی بین رشد پایه و پیوندک را برقرار نماید . در پیوند زینی، پیوندک را به گونه ای شکاف می دهند که قسمتی از پوست و چوب برداشته شود و پایه را مانند قلم نی از دو طرف، همانند پیوند اسکنه می تراشند . پس از آماده شدن ، پیوندک را روی پایه سوار میکنند . به علت اینکه نحوه قرار گیری پیوندک بر روی پایه همانند زین بر پشت اسب است ، در زبان فارسی به پیوند زینی معروف شده است.

 

  1. پیوند شاخه بریده جانبی

    این پیوند دارای خصوصیاتی مانند حفظ کامل پایه تا بیش از جوش خوردن پیوندک است . به عبارت دیگر ، در پیوند جانبی ، پایه قطع نمی گردد و فقط پیوندک را در قسمتی از سطح جانبی پایه مستقر می کنند. بنابراین می تواند دارای انواع مختلف باشد و تمامی روش های از قبل ذکر شده بر روی این پایه اجرا می گردد. تنها فرق مهمی که این نوع پیوند با پیوند های شاخه قطع نشدهاز پایه مادری دارد، این است که در اینجا پیوندک را از پایه مادری جدا می کنند.

    1.  پیوند شاخه بریده جانبی زیر پوستی ( زیر پوستی تاجی): در این نوع پیوند، یوندک را کاملاً ساده و یک طرفی می تراشند و معمولاً عمل تراش از زیر جوانه انجام می گیرد. در روی پایه شکافی مانندT در پوست ایجاد کرده و پس از بلند کردن پوست ، همانند پیوند شکمی ، پیوندک را داخل پایه مستقر می سازند.

    2.  پیوند شاخه بریده جانبی زیر پوستی نیمانیم: در این پیوند ، در محل شکاف در روی پایه را ابتدا تمیز کرده و زیر جوانه یک شکافTمانند ایجاد می کنند. سپس در قسمت فوقانیT چاقو را از پوست گذرانده و شکاف اریب مانندی را ایجاد می کنند . یوندک را همانند پیوند نیمانیم زبانه دار تهیه نموده ولی طول زبانه بایستی هم اندازه عمق شکاف پایه باشد. پیوندک را نیز در محل زبانه از پشت پوست برداری کرده ، سپس با چاقوی پیوند زنی پوست پایه را بلند کرده و پیوندک را به آرامی همانند پیوند شکمی در داخل شکاف زیر پوست قرار می دهیم، به گونه ای که زبانه پیوندک کاملاً در شکاف پایه مستقر شود. در این حالت لایه زاینده پایه و پیوندک در چند نقطه با هم در تماس قرار می گیرند.

    3.  پیوندشاخه بریده  جانبی نیمانیم شکافدار: این پیوند تقریباً شبیه به پیوند نیمانیم شکافداراست . ولی تفاوت در تهیه پایه می باشد که در روی پایه بعد از انتخاب محل پیوند، قسمتی از پوست را برداشته و سپس شکافی همانند شکاف در پیوند نیمانیم شکافدار، ایجاد کرده و پیوندک را برروی آن قرار می دهیم.

    4.  پیوند شاخه بریده جانبی شکافی: این نوع پیوند برای بسیاری از گیاهان زینتی به کار برده می شود . نوع برش در این پیوند به گونه ایست که نخست پیوندک را انتخاب کده و برشی همانند پیوند اسکنه روی آن انجام میدهند. سپس پایه را اتنخاب و از زیر جوانه شکافی به طور مایل در پوست و قسمتی از چوب ایجاد می کنند .پس از آماده شدن پایه و پیوندک ، پیوندک را در داخل شکاف پایه قرار داده و با نخ پیوند آن ر ا بسته و از چسب پیوند استفاده می کنند.

    5.   پیوند شاخه بریده جانبی ساده : این نوع پیوند ، بیشتر در انواع سوزنی برگان به کار می رود و عمل پیوند معمولاً بسیار ساده بوده و در بهار، هنگامی که شیره گیاهی فعال می شود انجام می گیرد.

    تهیه پایه : برگها و شاخه های نهال پیوندی را در محل پیوند قطع کرده و با چاقوی باغبانی، با دقت قسمتی از پوست و چوب را بر می دارند.

    تهیه پیوندک : کاملاً ساده بوده و در عمل قسمتی از شاخه را از پایه مادری جدا کرده و به همان اندازه پایه، برش می دهیم .برای آنکه عمل پیوند با موفقیت همراه باشد، بهتراست قطر پایه و پیوندک به یک اندازه انتخاب شود. پس از خاتمه عملیات ، لازم است محل پیوند با چسب باغبانی پوشیده شود.

    1. پیوند پلی:در میان فواید پیوند گفته شد که برای حفظ درختانی که در زمستان از حیوانات جونده صدمه دیده اند و محکوم به خشک شدن و از بین رفتن هستند از پیوند پلی استفاده می کنند.نوع پیوندی که موردئ استفاده قرار می گیرد تقریباً پیوند نیمانیم جانبی ساده می باشد.زمان مناسب برای انجام این پیوند معمولاًبعداز بیدار شدن درخت خواهد بود. ولی لازم به ذکر است که پیوندک بایستی زمانی تهیه شود که درخت درحال استراحت است. و نکته دیگر این که در دوران رشد درخت پیوندی بایستس از فعالیت و رشد و نمو جوانه های موجود بر رویپیوندک جلوگیری شود زیرا هدف از این نوع پیوند ایجاد پلی غذایی از ناحیه سالم برای ناحیه صدمه دیده می باشدو احتیاجی به رشد جوانه ها و تولید شاخ و برگ نمی باشد.  برحسب نوع زخم و امکان نحوه پیوند ، روشهایی را در این زمینه به کار میبرند شامل :

  • پیوند پلی از تنه به تنه: در موارد بسیار مشاهده می گردد که قسمتی از پوست تنه صدمه دیده و امکان استفاده از ریشه یا درختان مجاور برای پیوند وجود ندارد . بنابراین، شاخه یا پیوندک مناسبی را که برحسب طول زخم پایه متغییر است ، اتنخاب کرده و دو سر آن را مانند قلم نی در جهت عکس یکدیگر می تراشند. نحوه استقرار پیوندک بر روی پایه بسیار متنوع است . مانند ایجاد شکاف یا پوست برداری، همانند تهیه پایه در پیوند تاجی، بااین تفاوت که در پایه در دو طرف محل زخم ، عمل پوست برداری یا شکاف صورت می گیرد. پس زا آماده شدن پایه و پیوندک ، دو سر پیوندک را در محل شکاف در زیر پوست یا در محلی که پوست برداری شده است، قرار داده و برای اتصال کامل آن را با میخ یا مفتولی به طول 2تا 3 سانتیمتر برروی پایه محکم می نمایند.نکته مهم در این پیوند این است که پیوندک بایستی طولش به اندازه ای باشد که بتواند چند سانتیمتر بالاتر از زخم پایه مستقر گردد.

  • پیوند پلی از ریشه به به تنه : در مواردی تنه و ناحیه طوقه به گونه ای صدمه می بیند که نمی توان از پوست آن به عنوان محل پیوند استفاده کرد. بنابراین لازم است خاک پای درخت را بر داشته تا یکی از ریشه های اصلی درخت نمایان گردد. با احتیاط ،محل مورد نظر را تمیز کرده و یک سر پیوندک را در محل پوست برداری شده یا شکاف داده شده بر روی همان ریشه قرار می دهند و با میخ محکم می کنند. سر دیگر پیوندک را به بالای زخم به صورت زیر پوستی قرار داده و با میخ محکم می کنند . در این قسمت استفاده از نخ پیوند و چسب باغبانی ضروری است. در صورت لزوم می توان تعداد پیوندک ها را متعدد  در نظر گرفت و با استفاده از تعداد ریشه های زیادتر عمل پیوند را انجام داد و در نهایت روی ریشه ها را باخاک باید پوشاند.

در پایان این بحث لازم به ذکر است که تا انجایی که مقدور بود مثال های از پیوند درختان میوه مثمر و غیر مثمر و درختچه های زینتی در این مقاله عنوان شد . و لازم به یادآوری است که بر حسب طبیعت و خصوصیات دیگر گیاهان ، مانند گیاهان علفی و تیغی به منظور بالابردن کیفیت محصول و میزان آن از پیوند تیغی استفاده می گردد که به طور مختصر ذکر می شود.


پیوند نباتات تیغی:

نباتات تیغی که کاکته نیز نامیده می شوند گیاهانی هستند که بنابر مقتضیات محل رویش که دارای هوای گرم و خشک می باشد برگهای خود را از دست داده اند و دارا ی تیغهای زیاد گردیده اند و علاوه بر این ساقه آنها سبز و گوشتی یعنی نرم مانده است و مقدار زیادی آب را در خود ذخیره نموده است .این گیاهان که اغلب دارای شکلهای غیر عادی و قابل توجه می باشند و در اثر پیوند تغییر شکل می دهند.
در نباتات تیغی پیوند، فصل گل دادن گیاه را تغییر داده و موجب بقای انواعی که در شرایط گلخانه ها نمی توانند روی ریشه خود زندگانی کنند می گردد.
از نظر پیوند انواع نباتات تیغی را به دو دسته تقسیم می کنند یکی گیاهان تیغی پهن و باریک و دیگری گرد و استوانه ای (کروی شکل )
برای پیوند کردن دسته اول شکافی در انتهای فوقانی پایه و یا روی سطح جانبی آن ایجاد می کنند. پیوندک را پس از آنکه پوست قسمتی که باید با پایه جوش بخورد یعنی انتهای تحتانی آن برداشته شد این قسمت را در پایه داخل می کنند و سپس پیوندک را به وسیله دو یا سه تیغ از همان پایه در محل ثابت نگاه می دارند.جهت بستن پیوند ریسمان احتیاج نیست.
در دسته دوم انتهای فوقانی پایه را کاملاً افقی قطع نموده و پس از آنکه پیوندک را نیز به همین ترتیب برش زدند، پیوندک را روی پایه قرار داده و با  ریسمانی که از روی پیوندک عبور کرده و از زیر گلدان هم می گذرد به یکدیگر می بندند تا در اثر تکان خوردن گلدان یا وزش بادی پیوندک از جای خود تکان نخورد. ( قبل از بستن ریسمان می توانیم پنبه ، پشم و یا پارچه ای را روی پیوندک قرار دهیم (


نکاتی چند در زمان پیوند کردن این گیاهان باید رعایت شود:

 

  1. سطح مقطع در پیوندک و پایه کاملاً صاف باشد.

  2. این عمل باید به سرعت انجام گیرد تا رطوبت دو مقطع خشک نشود.

  3. در موقع اتصال دو قسمت پیوند باید مقطع پیوندک را چند مرتبه روی انتهای پایه بمالند تا حباب هوا بین پایه و پیوندک باقی نماند.

  4. موقع پیوند نباتات تیغی از اواخر بهار تا اول ماه سوم تابستان می باشد.

  5. در تمام مدتی که پیوند جوش نخورده است گلدان را باید در آفتاب قرار داد.

معمولاً در نواحی سردسیر که شدت سرما و یخبندان زیاد است ، بهتر است پیوندهای بهاره و پیوند آخر تابستان را با پوشش سبکی مانند کاه بلند( کلش ) و یا انباشتن برگ خشک در اطراف پیوندک از گزند سرما حفظ نمائید.

منابع:

پیوند در باغبانی ،مهندس جمشید حکمتی ،انتشارات علمی وفنی، چاپ دوم بهار 1378

|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در دوشنبه نوزدهم خرداد 1393  |
 انواع پیوند درختان
پیوند از نظر فیزیولوژیکی و بیولوژی
پیوند زدن که در حقیقت عبارت از زخم کردن و قطع مقدار زیادی از شاخ و برگ گیاه و بعداً مجبور کردن دو نبات مختلف به زندگانی با یکدیگر است، تغییرات فیزیولوژیکی و بیولوژیکی مخصوصی در گیاه پیوندی جدید به وجود می آورد.

جوش خوردن پیوندک و پایه

برای اینکه فسمت های مختلف دو گیاه بتواند با یکدیگر زندگانی کرده و تولید نهال جدید کند و بهره کافی دهد باید اتصال این دو قسمت با یکدیگر کامل باشد یعنی باهم جوش خورده یکی شود.این موضوع ممکن نیست مگر آنکه پایه و پیوندک با یکدیگر نمو نموده و سلولهای محل اتصال با یکدیگر شروع به فعالیت کرده نسج جوانی به وجود آورد.برای حصول این مقصود، باید دو طبقه مولده پایه و پیوندک با یکدیگر منطبق شده به یکدیگر بچسبند یعنی هیچ قسم مانع از مایع یا جامد و یا بخار بین آنها قرار نگیرد.

در نباتات علفی تقریباً تمام سلولهای پایه و پیوندک نمو کرده یک نوع سنجش پارانشیمی تولید می کند که فضای بین پایه و پیوندک را پر می نماید.در نباتات خشبی این عمل تقریباً فقط بوسیله سلولهای طبقه مولده انجام می گیرد.پس از آنکه فضای بین پایه و پیوند به وسیله این نسج پر شد یک طبقه از سلولهای آن تبدیل به طبقه مولده شده و شبیه پلی رابط بین طبقه مولده پایه و این طبقه در پیوندک می شود که من بعد مانند کامبیوم معمولی درخت در داخل تولید آوندهای چوبی نموده و در خارج تشکیل آوندهای آبکشی می دهدو بدین ترتیب اتصال و یکسره شدن آوندها از پایه به پیوند عملی می شود.

در نباتات دو لپه اگر مانع تجانس پایه و پیوندک در بین نباشد جوش خوردن دو قسمت درخت پیوندی حتمی است ولی در نباتات یک لپه این امر غیر ممکن است و اگر هم پایه با پیوندک جوش بخورد دوام آن حداکثر یک سال خواهد بود.( بنا بر تجربیات شوبرت در کتاب مولیش) علت عدم موفقیت درپیوند کردن نباتات یک لپه مانند درخت خرما ، فقدان ساختمان ثانوی و عدم وجود طبقه مولده متصل به هم می باشد.

قرابت پیوندک با پایه

جوش خوردن پایه و پیوندک تابع دقت در عمل قرار دادن پیوندک روی پایه می باشد ، یعنی دو طبقه مولده باید حتماً با یکدیگر تماس حاصل کنند ولی برای منظور مورد بحث یعنی جوش خوردن دو قسمت با یکدیگر این شرط کافی نیست زیرا علاوه بر لزوم تطبیق دو طبقه مولده طبیعت دو گیاه مورد عمل نیز باید با یکدیگر وفق دهد و یا به عبارت دیگر تجانس و قرابتی نیز بین انها برقرار باشد.تا عمر درخت پیوندی زیاد شده و بهره کافی دهد.در پاره ای از نباتات مشاهده می شود که دو نوع گیاه مختلف مانند درخت گلابی و درخت به کاملاً با یکدیگر جوش خورده تولید درختی پر بهره و نسبتاً قوی می نماید.در بعضی از درختان دیگر حتی افراد یک جنس را که ژانر می نامند نمی توان با یکدیگر پیوند نمود مثلاً سیب و گلابی که هر دو از یک جنس ولی جور مختلف می باشند اغلب با یکدیگر جوش نمی خورند و اگر هم اتفاقاً پایه .و پیوندک با یکدیگر جوش خورد عمر درخت پیوندی خیلی کوتاه می باشد و از نظر اقتصادی کم بهره خواهد بود.این قرابت و تجانس که امری است طبیعی گاهی به اندازه کار پیوند زدن را مشک می کند که پاره ای از درخت های سیب را نمی توان با یکدیگر پیوند نمود.مثلاً درخت سیبی که دارای چوب نرم است و درخت سیبی که چوب آن سخت می باشد با یکدیگر قابل پیوند نیست.

موضوع تجانس بین پایه و پیوند که از مسائل مهم پیوند زدن و یکی از شرایط لازم موفقیت در عمل پیوند می باشد کاملاً تجربی است .یعنی فقط عمل و ازمایش نشان می دهد که چه نوع گیاهی یانبات دیگر قابل پیوند کردن است.

در قاعده عمومی و بطور کلی می توان گفت که گونه های مختلف یک جنس با یکدیگر قابل پیوند کردن می باشد.موفقیت در پیوند دو جنس مختلف مشکل و به طور استثناء حاصل می شود ودر چنین مواقع درخت پیوندی ضعیف و یا کم عمر است و پیوند افراد و خانواده مختلف با یکدیگر غیر ممکن است.

اثر متقابل پیوندک و پایه روی یکدیگر و نتایج آن

عده ای از دانشمندان ( من جمله مولیش) معتقد هستند که پایه و پیوندک در یکدیگر تاثیر ندارند زیرا هیچ یک از تغییرات حاصله ارثی نیست و با بذر قابل تکثیر و تولید مجدد نمی باشد.دسته ای دیگر مانند دانیل و بوف عقیده دارند که تاثیر متقابل دو قسمتی که با یکدیگر زندگانی می کنند زیاد است و این تغییرات ارثی می باشد و حتی ممکن است منجر به ایجاد گونه جدیدی بشود مانند بذری که از پیوند کلم معمولی روی ریشه شلغم به دست می آید.

1- در پاره ای از درختان رنگ میوه و یا رنگ برگ و گل در اثر انتخاب پیوند مناسب تغییر می کند مثلاً اگر یک گوجه فرنگی را که دارای برگهای قرمز رنگ است روی گوجه آمریکایی پیوند کنند رنگ برگ آن تیره تر می شود تا آنکه همان گونه را روی گوجه معمولی پیوند بزنند.

2- نتیجه دیگر اثر متقابل پایه و پیوندک مقاومت بیشتر درخت پیوندی به بیماریها و سرمای زیاد می باشد.

3- یکی دیگر از تاثیرات پیوند کردن درختی کم شدن عمر بعضی از درختان پیوندی است.هر گاه پسته معمولی را روی درختی از گونه خود و یا از گونه آتلانتیکا پیوند کنند درخت پیوندی در حدود دویست سال عمر می کند ولی درخت پسته ای که در آن پیوندک پسته معمولی و پایه درخت بنه با چاتلانقوش باشد بیش از 60 یال عمر نمی کند

فواید پیوند

در گیاهانی که نمی توان آنها را با قلمه و یا پا جوش ازدیاد نمود برای حفظ مشخصات خارجی و داخلی یعنی ژنتیکی پایه مادری از پیوند استفاده می نماید به عبارت دیگر پیوند کردن تغییری در خواص ظاهری و یا باطنی پیوندک نمی دهد.

2- درختان کهن که به علتی قسمت هوایی ان از بین رفته و یا فرسوده شده باشد ولی ریشه آن قوی و فعال است می توان ان درخت را به وسیله پیوند جوان کرد و این عمل را نسبت به نوع درخت تا حداکثر 5 مرتبه تکرار نمود.

3- در درختان ضعیف که مقدار ریشه در آنها کم بوده و یا طبیعاتاً قادر به جذب شیره خام به اندازه کافی نمی باشند با پیوند کردن شاخه ریشه داری به تنه ان جبران کمبود شیره خام را نموده قسمت هوایی چنین درختی قوی می گردد.این کاملاً کاملا شبیه به تزریق خون در بدن بیماری است که مقدار زیادی از خون خود را از دست داده باشد با این تفاوت که نزد انسان پس از یک یا چند مرتبه تزریق کمبود خون تامین شده و تکرار عمل لازم نیست ولی در درختان این تزریق شیره خام اضافی باید همیشگی باشد و به این جهت است که با پیوند کردن پایه ریشه داری که در نزدیکی درخت مورد عمل کاشته شده برای همیشه منبع شیره خامی در دسترس آن قرار می دهند.

4- اغلب اتفاق می افتد که در زمستان جانوران جونده مانند خرگوش به باغ آمده پوست درختان را می جوند و از این را ه اغلب باعث خشک شدن درخت می گردند.برای نجات درخت از مرگ حتمی کافی است دو سر شاخه جوان را در بالا و زیر خم حاصله از دندان جانور به طوری که بعداً شرح خواهیم داد پیوند کنند.

پس از دو یا سه سال شاخه های جوان پیوند شده قوی گردیده و علاوه بر رساندن مقدار کافی شیره خام به درخت وزن قسمت هوایی آن را نیز تحمل نموده تاج درختبر جا می ماند و در این موقع اگر شدت آسیب زیاد باشد به حدی که نتوان باقی مانده تنه زخمی درخت را یعنی قسمتس که بین دو محل پیوند قرار گرفته نگاه داشت آن را قطع می کنند و درخت به جای یک تنه دارای چهار پایه خواهد شد.

5- هر گاه درختی در محل معینی نتواند به وسیله ریشه خود تهیه مواد غذایی کند از پیوند استفاده نموده درخت مطلوب را روی پایه دیگری که قرابت و تجانس با درخت مورد بحث داشته باشد پیوند می نمایند مانند بادام که در اراضی مرطوب نمی توانند زندگانی کنند و یا رازقی در خاکهای آهکی در این صورت بادام را روی گوجه و رازقی را روی یاس معمولی که قادربه زندگانی در خاک آهکی می باشد پیوند می کنند.

6- در درختانی که روی ریشه خود ضعیف و یا زیادتر از حد معمول و لازم قوی می شوندباغبان با پیوند نمودن این نوع درختان روی پایه مناسب دیگر قدرت و یا ضعف قسمت هوایی درخت مورد عمل را بنابر میل خود تغییر می دهد.مانند پیوند درخت گلابی روی پایه به.درخت به طبیعتاً کوتاه و تقریباً درختچه است و ریشه آن نیز کم و سطحی می باشد.پیوند درخت گلابی روی درخت به از این ضعف و کمی ریشه استفاده نموده کوتاه و کم رشد می شود ولی در عوض دارای میوه شیرین تر و کمی مرغوب تر می گردد.

7- در پاره ای از درختان مانندپسته گل نر و ماده از یکدیگر مجزا و روی دو درخت جدا قرار دارد به نحوی که اگر تمام درختان پسته در باغی به تنهایی از درخت نر یا ماده تشکیل شده باشند آن باغ هیچگاه بهره نخواهد داد.و لازم است حتماً هر دو نوع درخت را نزدیک یکدیگر کاشت.معمولاً در بدر تاسیس باغ پسته برای هر 9 عدد درخت پسته ماده یک درخت نر به منظور تامین مقدار لازم پلن یا گرده برای تلقیح می کارند ولی در اغلب باغات کهنه مانند باغات پسته دامغان مشاهده می شود که تمام درختان باغ از نوع ماده می باشندو مقدار حصول باغ پسته بسته به وزش باد یا وجود یک درخت یا چند درخت نر در باغات مجاور می باشد و بنابراین اولاً درختان هر سال میوه نمی دهندو یا اگر میوه دار شوند، مقدار آن سیار کم می باشد.برای رفع این عیب و اصلاح باغ کهنه باید از پیوند استفاده نمود.به این طریق که روی پاره ای از درختان ماده که به فاسله منظمی از یکدیگر قرار دارند یک شاخه را باجوانه درخت نر پیوند می نمایند تا هر سال مقدار کافی گرده برای بارور کردن گلهای ماده موجود باشد و بهره برداری از باغ هر سال منظم و مرتب گردد.

8- معمولاً گیاهانی که از بذر یا هر وسیله غیر تناسلی به غیر از پیوند به وجود می آیند پس از مدتی زندگانی و رسیدن به حد بلوغ که بطور متوسط 6تا 7 سال به طول می انجامد شروع به میوه دادن و یا گل کردن می نماید.در صورتی که اگر همین درختان بوسیله پیوند زیاد شوند پس از مدت کوتاهی که حداکثر از 2تا3 و یا 4 سال تجاوز نمی کند شروع به گل کردن و میوه دادن می نماید. بنابراین یکی دیگر از فواید پیوند تسریع در بهره برداری می باشد.

9- در آزمایشگاه ها مخصوصاً در مورد اصلاح میوه و یا ایجاد انواع جدید بوسیله دو رگ گیری لازم است که قبلاً نوع میوه حاصله مورد آزمایش قرار گیرد و کاشتن بذر همیشه حصول مقصود را به تاخیر می اندازد در صورتی که پیوند دوره آزمایش را کوتاه می کند.
10- در پاره ای درختان پیوند قدرت بار دادن درخت پیوندی را زیاد می کند.

11- معمولاً تکثیر مکرر گیاهی در مدت طولانی با تقسیم ریشه یا بذر خالص نیکو و جلب توجه گیاه را از بین برده و محصول نامرغوبی جایگزین میوه یا گل مرغوب آن می گردد و این خاصیت در اصطلاح علمی انحطاط یا دژنرسانس نام دارد .مثلاً گل کوب را هر گاه به وسیله تقسیم غده ریشه ازدیاد نمایند پس از مدتی گلها کوچک و نامرغوب می شود.برای جلوگیری از انحطاط و یا اقلاً به تاخیر انداختن آن می توان از قلمه و یا پیوند استفاده نمود.

12- بعضی از درختان تولید پاجوش فراوان می کنند. پاجوش زیاد باعث ضعف درخت می شود و قطع و بر طرف کردن آنها نیز دشوار و مستلزم مراقبت دائمی و هزینه می باشد.مانند انواع یاس درختی و پاره ای از گل های سرخ و نسترن برای رفع این زحمت اغلب گل یا میوه مطلوب را روی پایه ای که طبیعتاً پاجوش نمی دهد پیوند می نمایند.

13- اغلب مشاهده می شود که درختی با دارا بودن تمام شرایط لازم برای میوه دادن مانند سن بلوغ قدرت کافی و عدم شاخ و برگ زیاد معهذا میوه نمی دهد.علت این امر هنوز کاملا روشن نیست ولی تجربه نشان داده است که هر گاه چند جوانه گل از درخت همجنس روی یکی از شاخه های آن پیوند کنند درخت مورد عمل در سالهای بعد مرتباً میوه خواهد داد.

فصل پیوند

بنابر آنچه بیان شد موقع پیوند زدن زمانی است که گیاه در دوره فعالیت یعنی شیره نباتی در جریان باشد.بنابراین از نظر علمی در هر موقع از ستال به استثنای موقعی که گیاه در دوره استراحت به سر می برد و شیره نباتی راکد گردیده می توان عمل پیوند را انجام داد.

این نظریه در عمل به اشکالاتی بر می خورد که عملا موقع پیوند زدن را محدود می کند.

1- مقدار زیاد شیره نباتی مانع ایجاد تماس بین پیوندک و پایه در ناحیه طبقه مولده و جوش خوردن آنها با یکدیگر می شود و به اصطلاح باغبانان پیوندک در شیره نباتی مایع مانع ایجاد تماس بین پیوندک و پایه در ناحیه طبقه مولده و جوش خوردن آنها با یکدیگر می شود و به اصطلاح باغبانان پیوندک در شیره نباتی خفه می گردد.

2- حرارت زیاد باعث تبخیر فوق العاده پیوندک شده و قبل از آنکه سلولهای طبقه مولده یکی شوند و شیره نباتی کافی به پیوندک برسد، گرما پیوندک را خشک نموده از بین می برد.

3- سرمای زمستان و یخبندان و بطور کلی حرارت کمتر از 10 درجه در هوای اطراف پیوندک نیز مانع فعالیت سلولهای نامبرده گردیده جوش خوردن پیوند را غیر ممکن می سازد.

بنابر آنچه گفته شد عملاً در دو فصل بطور حتم می توان گیاهان را پیوند کرد .یکی در فصل بهارپس از بیدار شدن پایه و قبل از انکه شدت جریان شیره نباتی زیاد شود و یا انکه سرمای اول بهار مانع فعالیت سلولهای قسمت هوایی گیاه گردد و دیگری در اواخر تابستان و یا ائایل پائیز (بنا بر نوع درخت ) که جریان شیره نباتی تا اندازه ای کند شده و سرمای زمستان هنوز فرا نرسیده است.بدیهی است که هر گاه ممکن شود با وسایل مناسبی از اثر سوء گرمای تابستان جلوگیری به عمل آید و یا آنکه گرمای هوای محل اجازه دهد می توان درفصل نامبرده نیزعمل پیوند را انجام داد.

وسایل و لوازم پیوند زدن

این ادوات عبارتند از : اره بزرگ و کوچک – داسک – قیچی باغبانی – چاقوی پیوند زنی – داس مخصوص جهت تهیه پایه در پیوند اسکنه – ریسمان و چسب پیوند می باشد.

ریسمانی که در پیوند زدن به کار می رود باید دارای شرایط زیر باشد :

1- در مقابل آفتاب و رطوبت زود نپوسد.

2- ریسمان باید به اندازه کافی قابل کشش باشد تا مانع نمو قطری پایه در محل پیوند نگرددزیرا اگر ریسمان فاقد این خاصیت باشد پیوندک از بالای محل پیوند نمو زیاد نموده و متورم می گردد در صورتی که پایه در آن نقطه نازک و ضعیف می ماند و این امر ممکن است در آتیه باعث سستی درخت پیوندی گردیده و در اثر جزیی حادثه و یا وزش باد نسبتاً شدیدی قسمت پیوندی درخت از پایه جدا شود.

3- ریسمانی که برای بستن به کار می رود نباید در اثر رطوبت کوتاه شود و یا به اصطلاح معروف « آب برود» زیرا در این صورت ریسمان کوتاه شده به پایه و پیوندک فشار وارد آورده مانع نمو و رشد قطری شاخه می گردد.در عین حال رطوبت و حرارت نباید موجب طویل شدن ریسمان گردد چه در این جالت ریسمان از دو شاخه باز شده و نتیجه مطلوب ازبستن پیوندک و پایه حاصل نمی شود.هر اندازه درخت قوی و ضخیم تر است ریسمان نیز باید کلفت تر و محکم تر باشد.

4- ریسمان باید به اندازه کافی محکم باشد تا در اثر قطور شدن شاخه ریسمان قبل از موقع مناسب پاره نشود.

انواع ریسمان

ریسمانهای مختلفی که برای بستن پیوندک به کار برده می شود عبارت است از : ریسمان پشمی – پنبه ای – علفی و یا پوست پاره ای از درختان مانند پوست درخت بید و غیره.

برای بستن انواع پیوند های نازک و متوسط ریسمان پشمی وسیله خوبی است .رطوبت در این نوع ریسمانها تاثیر ندارد.مخصوصا اگر در موقع تهیه آنها شم مورد استفاده را مدتی در روغن گذارده باشند.قوه کشش پشم نیز به اندازه کافی می باشد.

در رسمان پنبه ای نیز تغییرات جوی مخصوصا رطوبت تاثیر نداردولی قوه کشش آن کم است و در بستن درختان سریع الرشد مانع نمو قطری محل پیوند می شود .ریسمان پنبه ای بیشتر برای بستن درختان ضخیم و آنهایی که نمو و رشد قطری کمی دارند مورد استفاده قرار می گیرد.

ماده ای که برای این منظور مورد استفاده قرار می گیرد ، چسب پیوند نام دارد و باید دارای خواص زیر باشد:

1- چسب پیوند باید در مقابل گرمای خورشید اب نشود زیرا در این صورت جوانه هایی که زیر محل پیوند قرار گرفته است ، در اثر ذوب چسب پوشیده شده و از فعالیت و نمو باز می ماند.

2- چسب پیوند باید به نحوی ترکیب شود که در مقابل سرمای اتفاقی ترک نخورد و منفذی بزای تبخیر پیوند و دخول آب و هوا زیر پیوند و پوست درخت ایجاد نشود.

3- چسب پیوند باید به اندازه کافی نرم باشد تا بتوان آنرا به آسانی روی شکافها و درخت مالید .

4- چسب پیوند باید غیر قابل نفوذ به آب و هوا باشد.

5- چسب پیوند باید از موادی ترکیب شده باشد که مضر برای سلامتی درخت نباشد ، یعنی پوست درخت را نسوزاند و سلولهای جوان را نکشد.

چسب پیوند از مخلوط کردن اجسام مختلف که هر کدام دارای چند یا یکی از خواص نامبرده می باشد به دست می آید و این اجسام عبارت است از : صمغ –سقز – قیر- زفت – موم – پیه- روغن کتان – پارافین – دوده – گل افرا – و در بعضی موارد الکل و تربانتین .در عمل تعداد معینی از اجسام نامبرده را به نسبت معین با یکدیگر مخلوط نموده مورد استفاده قرار می دهند.

ترکیب و تهیه چند نوع چسب

مخلوط اول : زفت 300 گرم – رزین 100 گرم – موم 50 گرم – پیه 25 گرم – گل افرا 25 گرم.

کلیه مواد نامبرده به غیر از گل افرا را بعد ازخرد کردن باهم ذوب نموده پس از ان گل افرا را اضافه می کنند.بعد از آنکه در اثر بهم زدن ملوط یکنواختی تهیه شد ، ان را در آب سرد ریخته آنقدر مالش می دهند تا یک جسم کروی و سفتی به دست اید.

مخلوط دوم: رزین 250 گرم – زفت 750 گرم – پیه 250 گرم – و گل افرا 500 گرم .رزین و زفت از طرفی و پیه از طرف دیگر علیحده ذوب و بعداً مخلوط شده به مجموع مواد مذاب نامبرده گل افرا را اضافه می کنند.

مخلوط سوم : رزین 5 قسمت – زفت 3 قسمت – پیه 1 قسمت – گل افرا 2 قسمت.

دو جسم اول را علیحده و پیه را جداگانه ذوب نموده باهم مخلوط می کنند و بعد گل افرا را اضافه می نمایند.

مخلوط چهارم : موم 2 قسمت – صمغ (رزین ) 4 قسمت – پیه 1 قسمت.

مخلوط پنجم:موم 400 گرم – پیه 150 گرم – سقز 100 گرم.

مخلوط ششم : موم 5 قسمت صمغ (رزین ) 16 قسمت -روغن کتان 1 قسمت – دوده یا افرا 2 قسمت.

به طوریکه ملاحظه می شود انواع چسب و طرز تهیه آن متفاوت استو هر باغبان باید مطابق آب و هوای منطقه خود با مواد نامبرده چسب مناسبی تهیه کند.

چسب سرد

مخلوط اول : رزین 1000 گرم – موم 500 گرم – الکل 180 سانتی متر مکعب

مخلوط دوم: زفت 5000 گرم – گچ نرم 1200 گرم – اکل صنعتی 900 گرم - تربانتین 600 گرم موم 100 گرم.

زفت و موم را جداگانه ذوب نموده مخلوط می کنند سپس الکل و تربانتین را با هم در مخلوط بالا ریخته مدتی هم می زنند بعد گچ را به تدریج اضافه می کنند و آنقر هم می زنند تا محلول یک دستی به دست آید.این چسب مانند کلیه چسب های سرد باید پس از سرد شدن مورد استفاده قرار گیرد.

مخلوط سوم : زفت 1100 گرم – پیه 500 گرم – موم 250 گرم – الکل صنعتی 250 گرم.

برای نگهداری چسب سرد باید مقدار کمی از آن را در جعبه فلزی که در آن کاملاً بسته شود و هیچ منفذی برای تبخیر الکل یا تربانتین نداشته باشد قرار دهند.

طرزاستعمال چسب پیوند

هنگام استعمال چسب نکات زیر باید مورد توجه قرار گیرد:

1- کلیه زخمهای درخت و محل پیوند را باید فوراً و بدون وقت پس از انجام عمل پیوند با چسب بپوشانند.

2- در مصرف چسب نباید صرفه جویی کرد یعنی با ید به مقدار زیاد آن را روی زخمهای درخت قرار داد.تا از نفوذ آب و هوا زیر پوست گیاه به حداکثر و به طور موثری جلوگیری به عمل آید.

3- در انتهای پیوندک اگر بریدگی وجود داشته باشد باید آن را نیز زیر چسب پیوند پوشانید.

4- در صورتی که چسب گرم مورد استفاده قرار گیرد درجه حرارت آن باید به اندازه ای باشد که انگشتان بتوانند تحمل آنرا بنمایند زیرا در غیر اینصورت گرمای زیاد چسب باعث سوختن پوست و کشته شدن سلولهای زنده طبقه مولد و بطور کلی تمام سلولهای نبات که با چسب تماس دارند می گردد.
انتخاب پایه و پیوندک
پایه و پیوندک باید هر کدام دارای خواص و صفاتی باشد تا پیوند زدن ممکن و یا از نظر اقتصادی مقرون به صرفه گردد.

1- انتخاب پایه: بهترین پایه باید دارای شرایط زیر باشد:

مقاومت به سرما-این موضوع در نواحی گرمسیر و یا نقاطی که دارای آب و هوای معتدل می باشندچندان دارای اهمیت نیست ولی در مناطث سردسیر برای دوام درخت پیوندی و برداشت بهره کافی باید پایه هایی انتخاب نمود که در مقابل سرمای سردترین زمستان محل مقاومت کند و مخصوصاً این نکته را باید در نظر گرفت که مقاوت پایه به این عمل باید بیشتر از مقاومت پیوندک باشد چه اگر پایه به سرما حیای تر از پیوندک باشد در سالهای خیلی سرد و فوق العاده درخت پیوندی به کلی از ریشه خشک می شود در صورتی که اگر مقاومت آن زیادتر شد.در چنین سالی هر وقت پیوندک در اثز سرما ازبین رفت می توان ازریشه قوی یا زیاد پایه که د مقابل سرما اثتقامت کرده استفاده نموده مجدداً آن را پیوند کرد.در این صورت نمو پیوندک سریع بوده زودتر از درختی که پایه آن جوان و ضعیف است میوه خواهد داد.

2-ازدیاد پایه: برای پایه نوعی را باید انتخاب نمود که تکثیر آن به آسانی و با هزینه کم میسر باشد و مخصوصاً تا جایی که ممکن است باید پایه را بوسیله غیر تناسلی ازدیاد کرد زیرا فقط در این صورت است که پایه ها یکنواخت و از یک جنس بوده و با در نظر گرفتن اثر متقابل پایه و پیوندک در یکدیگر باغ یکنواخت به دست می آید و بهره برداری از آن آسانتر و کم هزینه تر می شود.

3- مقاومت به بیماریها: یکی از شرایط مهم در انتخاب پایه مقاومت آن به انواع مختلف بیماریها و آفات می باشد .مثلا درباره انواع مو که از نظر علمی به ویتیس وینفرا معروف است ( کلیه موهای ایران از این نوع است ) مورد حمله حشره زیر زمینی واقع می گردد که فیلکسر نام دارد.این آفت روی ریشه مو زندگانی می کند و در مدت نسبتاً کمی درخت را خشک نموده از بین می برد.در مقابل موهای محلی ایران یک نوع دیگردرخت انگور یافت می شود که اصل آن از آمریکا بوده و این حشره به ریشه آن صدمه نمی زند.

خوشبختانه این آفت در ایران مشاهده نشده ولی هر گاه در ناحیه شیوع یافت باید موی ایرانی را روی پایه آمریکایی پیوند نمود.تا بوته انگور از گزند فلیکسر در امان بماند.

4- آسانی عمل پیوند زدن:پوست پاره ای از گیاهان به سختی از چوب جدا می شود ودر بعضی دیگر پوست به اندازه ای نازک است که جدا کردن آن از چوب غیر مقدور می باشد.و این موضوع در پیوند تاجی و شکمی دارای اهمیت فراوان است.بنابراین در مورد پیوند کردن باید نوعی از گیاه به عنوان پایه انتخاب شودکه به آسانی بتوان پوست آن را از چوب جدا نمود.

5- مقدار و نوع ریشه:نباتاتی که دارا یریشه سطحی و قوی می با شند بر گیاهانی که دارای ریشه عمودی و ضعیف می باشند از نظر پایه ترجیح دارند چه تغییر مکان دادن درختانیکه ریشه سطخی دارند به مراتب آسانتر و موفقیت در گرفتن آنها در محل اصلی بیشتر از درختانی است کا دارای ریشه عمودی هستند.

6- پا جوش دادن پایه:درختانی که پاجوش زیاد تولید می نمایند صلاحیت آن را ندارند که به عنوان پایه مورد استفاده قرار گیرند زیرا پاجوش باعث ضعف درخت پیوندو درنتیجه نامرغوبی میوه آن می شود و از بین بردن یعنی کندن آنها نیز مستلزم صرف وقت و هزینه زائد است.مثلاً برای ازدیاد و انتشار انواع یاس درختی یا خوشه ا ی اصلاح شده بهتر است از برگ نوبه عنوان پایه استفاده شود تا یاس درختی معمولی و نرک زیرا نوع اخیر بنابر طبیعت تولید پاجوش زیاد می نماید در صورتی که برگ نو کمتر پاجوش می دهد.

7- توافق پایه با انواع مختلف خاک:هر چند یک نوع معین از گیاه را نمی توان در خاکهای مختلف کاشت و از نظر علمی یک نوعمعین از نبات در نوع معینی از خاک بهترین نتیجه را می دهد ، معهذا از نظر اقتصادی و تهیه نهال پیوندی برای فروش باید سعی نمود که پایه انتخاب شده در بیشتر از انواع خاک ها زندگانی کرده و بهره کافی بدهد.

انتخاب پیوند- پیوندک نیز مانند پایه دارای صفاتی می باشد که ذیلاً به شرح آن می پردازیم :

1- فرابت و تجانس آن با پایه به قسمی که شرح آن گذشت.

2- پیوندک باید یکساله بیاشد.در پیوند پائیزه می توان از شاخه های همان سال یعنی از شاخه هایی که در بهار ظاهر شده اند استفاده نمود.سن پیوندک نباید از یکسال تجاوز نماید ولی باید کاملاً رسیده باشد .یعنی چ.ب آن به اندازه کافی سفت گردیده . مواد ذخیره کافی در آن جمع باشد.

3- پیوندک باید از شاخه های گل یا میوه دهنده پایه مادر تهیه شود.پیوندی که از شاخه نرک برداشت شود معمولاً میوه نخواهد داد.

4- بهتر است پیوندک را از قسمت وسطی شاخه تهیه نمایند زیرا جوانه های قسمت فوقانی خیلی جوان و ضعیف هستند و جوانه های تحتانی شاخه کم محصول می باشند.

5- در درختانی که دوره استراحت کامل دارند برای پیوند بهاره باید پیوندک را بعد از شروع دوره استراحت و قبل از بیدار شدن پایه مادری از خواب زمستانه تهیه نمود.هر گاه خطر یخبندان و سرمای شدید در بین باشد قطع پیوندک از درخت مادر قبل از یخبندان باید انجام گیرد زیرا سرمای شدید شاخه ها را خشکانیده و از بین می برد.

در نگهداری پیوندک هایی که قبل از موعد پیوند کردن از شاخه مادری جدا می کنند باید دقت زیاد نمود و آنها را در محلی نگه داشت که سرما به یه پیوندک صدمه نزند و گرمای بی موقع نیز باعث بیدار شدن و در نتیجه تبخیر و خشک کردن انها نشود . برای این منظورشاخه ها را در خزه و یا در خاک اره مرطوب در مکانی که حد اکثر 5 تا 6 درجه حرارت داشته باشد نگاه می دارند.برای حفظ پیوندک از سرما و یا گرما ممکن است آنها را در نقطه ای از باغ زیر خاک کرد.

6- پیوندک و پایه در یک درجه ار فعالیت حیاتی باشد و اگر این امر ممکن نشود پایه نسبت به پیوندک جلو باشد یعنی دارای فعالیت بیشتر باشد.به عبارت دیگر پایه باید قبل از پیوندک از خواب زمستانی بیدار شده شروع به فعالیت نماید ( در پیوند بهاره ) زیرا در غیر این صورت پیوندک قبل از جوش خوردن با پایه شروع به فعالیت کرده در اثر تبخیر و از دست دادن جزیی ذخیره غذایی که با خود همراه دارد و نرسیدن مواد غذایی از پایه قبل از جوش خوردن خشک می شود.

تهیه پیوندک

در پیوند اسکنه تهیه پیوندک خیلی ساده و آسانتر از تهیه پایه است.یعنی شاخه ای که حداکثر به ارتفاع 10 سانتی متر و دارای دو یا سه جوانه در انتهای فوقانی باشد انتخاب نموده قسمت تحتانی آن را در طول 4 تا 5 سانتی متر از دو طرف متقابل به طور مورب می تراشند یعنی دو سطح تراش نسبت به یکدیگر مایل می با شند.

قرار دادن پیوندک روی پایه

بر نصب پیوندک روی پایه باید دو لب شکاف انتهایی آن را به وسیله چاقوی پیوند زنی ( اگر پایه نازک باشد) و یا دستگاه مخصوص پیوند اسکنه از یکدیگر باز نموده پیوندک را در داخل آن قرار داد.

یکی از موارد استعمال پیوند اسکنه در درختان خانواده سوزنی برگها مانند انواع کاج می باشد . درباره این دسته از درختان و پاره ای از گیاهان دیگر مانند گردو باید پیوند اسکنه ای را در جوانه انتهایی زد.یعنی بدون اینکه قبلاً انتهای پایه را قطع کنند جوانه انتهایی آن را که نسبتاً درشت است از وسط ودر طول شاخه شکاف داده و پیوندک را نیز که دارای جوانه انتهایی می باشد یعنی از انتهای شاخه باید انتخاب شود پس از تراشیدن و تیهه آن در شکاف پایه قرار داده می بندند.

در پاره ای از نباتات دیگر مانند آزاله و بعضی از جور های خانواده تیغی ها( کاکتاسه) به جای اینکه پایه را شکاف دهند و پیوندک را بترشاند عمل بر عکس انجام می دهند.یعنی انتهای پایه را تراشیده و قسمت تحتانی پیوندک را شکاف می دهند.در این پیوند نیز پیوندک باید دارای جوانه انتهایی باشد.یعنی نوک آنرا نباید قطع کرد.

2- پیوند تاجی: در این پیوند نیز شاخه را از درخت جدا کرده روی انتهای پایه که به طور افقی قطع گردیده زیر پوست ساقه آن را قرار می دهند.

تهیه پایه: اگر پایه جوان باشد پس از قطع انتهای آن در محلی که پیوندک باید نصب شود با چاقوی پیوندزنی پوست پایه را از چوب جدا می نمایند به نحوی که پوست شکاف نخورد.الین امر در پایه های جوان که پوست انها نازک می باشد و نرمی خود را از دست نداده اند ممکن است ولی در پایه های کهن که پوست درخت چوب پنبه ای شده و سفت شده این طرز عمل مقدور نیست.برای اجرای پیوند تاجی در پایه های نوع اخیر شکافی عمودی به عمق چند میلیمتر و طول 4تا 5 سانتیمتر در پوست درخت و در محل پیوند ایجاد نموده و با نوک چاق5وی پیوند زنی پوست درخت را از چوب جدا می کنند به قسمی که پوست از پایه جدا شود ولی قطع نگردد و بعد پیوندک را زیر پوست قرار می دهند .در طرز اول بستن پیوند لازم نیست ولی در طریقه دوم باید پیوندک را به وسیله ریسمان در محل مناسب خود ثابت نگه داشت.

تهیه پیوندک

در پیوند تاجی قسمتی از پیوندک که باید زیر پوست پایه قرار گیرد دارای ضخامتی خواهد بود که بتوان آن را به آسانی زیر پوست پایه قرار داد.برای این منظور در پیوندک های نازک انتهای تحتانی آن را بطور مورب قطع می کنند ولی در شاخه های ضخیم پیوندک باید به اصطلاح معروف شانه دار باشد.یعنی اول قسمت بالای تراش پیوندک را افقی قطع نموده ( تقریباً تا مرکز یعنی وسط ضخامت پیوندک) و سپس بقیه را در امتداد سطح موربی که طول آن تقریباً در حدود 3تا 4 سانتی متر می شود از پیوندک جدا نماید.

3- پیوند نیمانیم: پیوند انگلیسی یا نیمانیم که در سایر ممالک خیلی مرسوم است و در هوای آزاد مورد استفاده قرار می گیرد در ایران فقط در گلخانه برای پیوند درختچه های تزئینی از قبیل گل سرخ – یاس درختی – درخت برف یا زبان گنجشک- گل نارون مجنون – موچسب و غیره مورد استعمال دارد.در این پیوند تا جایی که ممکن است باید پایه و پیوندک دارای یک قطر باشند در این صورت تهیه پایه و پیوندک یکسان بوده هیچ تفاوتی بین انها نیست ولی هر گاه پایه قطورتر از پیوندک باشد طرز تهیه انها متفاوت خواهد بود.

انواع پیوند نیمانیم: پیوند نیمانیم را به دو طریق می توان انجام داد.یکی ساده و دیگری شکاف دار.در پیوند نیمانیم ساده اگر پایه و پیوندک دارای یک قطر باشد انتهای هر دو آنها را به طور مورب به قسمی که سطح مقطع در حدود 2تا3 سانتی متر باشد قطع می کنند پس از تراشیدن پایه و پیوندک دو مقطع را با یکدیگر منطبق کرده یعنی روی هم قرار داده با ریسمان می بندند و چسب می زنند.

در پیوند نیمانیم شکاف دار پایه و پیوند را به طور عمودی شکاف می دهند.در موقع نصب پیوندک روی پایه لبه شکاف یکی از دو قسمت به شکل زبانه داخل شکاف دیگری قرار گرفته و بدین طریق باعث استحکام پیوند می شود.طول شکاف مساوی ثلث طول سطح مورب مقطع می باشد و ابتدای ان در آخر ثلث اول مقطع ووانتهای آن اول ثلث سوم سطح نامیرده قرار دارد.

پیوند رو میزی: پیوند رومیزی پیوند نیمانیمی است که پایه قلمه بدون ریشه و محل خارج از زمین در مکان سر پوشیده ای می باشد و چون عمل پیوند کردن روی میز انجام می گیرد این نوع پیوند را رومیزی نام نهاده اند.

طرز نصب کردن پیوندک روی پایه با پیوند نیمانیم ساده یا شماف دار هیچ تفاوت ندارد ولی برای جوش خوردن پایه باید محیط مناسبی به ترتیب که ذیلاً شرح می دهیم ایجاد نمود.قلمه ای که به عنوان پایه مورد استفاده قرار می گیرد 20 تا 30 سانتی متر طول دارد و پیوندک دارای 2 تا 3 جوانه می باشد.

پس از آنکه پیوندک روی پایه قرار داده شد و اطراف ان را با ریسمان بستند و با چسب پوشاندند قلمه های پیوند شده را دسته کرده هر 30 تا 50 عدد آن را با هم می بندند.از طرف دیگر در جعبه چوبی که ابعاد آن متناسب با مقدار قلمه پیوند شده است مقداری خاک اره یا خزه به ارتفاع تقریبی 5 سانتی متر می ریزند و دسته قلمه را بطور عمودی پهلوی یکدیگر روی خاک اره ته جعبه بطور مرتب قرار می دهندو روی این قلمه ها را با خاک اره به ارتفاع 5 سانتی متر می پوشانند و طبقه دیگری از قلمه پیوند شده روی آن قرار می دهند و این عمل را تکرار می کنند تا جعبه پر شود و بتوان روی ان را با قشری از خاک اره به ضخامت 5 تا 10 سانتی متر پو شاند.پس از آنکه جعبه پر شد، مقدار ریادی آب روی قلمه ها می ریزند تا خاک اره و یا خزه بین ردیف ها کاملاً خیس شود.در این موقع در جعبه را بسته در محلی که اقلاً 30 درجه و حد اکثر 35 درجه حرارت داشته باشد قرار می دهند بعد از 15 تا 20 روز پیوندها جوش خورده باید انها از جعیه خارج نمود و در خاک برای ریشه دار شضدن قلمه ها ( یعنی پایه پیوند شده ) کاشت.

4- پیوند ترصیعی: این نوع پیوند شبیه به پیوند اسکنه است با این تفاوت که در پیوند ترصیعی تنها به ایجاد شکاف در پایه اکتفا نمی شود بلکه قطعه ای از چوب و پوست پایه را که مقطع آن دارای شکل مثلثی می باشد از داخل پایه طبق بیرون می آورند.

برای تهیه پیوندک دو طرف انتهای تحتانی ان را به نحوی می تراشند که بتوان آن را در قسمت خالی پایه قرار داد.

اشکال اجرایی این طرز پیوند که محکم ترین انواع پیوند انتهایی می باشد در این است مه تراش پیوندک و تهیه جای ان در پایه باید به قسمی باشد که این دو قسمت کاملاً در یکدیگر قرار گیرند و در موقع اتصال آنها به یکدیگر فضای خالی و هوا بین جدارهای آنها نباشد یعنی پایه و پیوندک کاملاً به یکدیگر بچسبندند.بستن پیوندک و پوشاندن آن با چسب در پیوند ترصیعی نیز لازم است.

ب)- پیوند جانبی: در پیوند جانبی بدون قطع انتهای پایه پیوندک را در منطقه ای از سطح جانبی آن نصب می نمایند.

پیوند قاشی

از این پیوند زمانی استفاده می شود که درخت پوست نمی دهد و پایه و پیوندک در حالت خواب هستند.روش کار بداین ترتیب است : 1- برای آماده کردن پیوندک شاخه ای که قطر آن 1 تا 5/2 سانتی متر است انتختاب کرده برش با زاویه 45 درجه در زیر جوانه ، سپس از 5/2 سانتیمتری بالای جوانه یک برش مورب به طرف پائین در داخل ساقه زده می شود تا به برش اول برسد.در پا یه نیز برشهایی کاملاً مشابه پیوندک ایجاد کرده پس از حذف قسمت زائد آن ایه و پیوندک را با هم جفت می کنند و می کوشند تا لایه های زاینده کاملاً در تماس با یکدیگر قرار گیرند .در محل پیوند جوانه را باید با نوارهای پلاستیکی ویپه پیوند جوانه یا مواد مشابه محکم نگه داشت.پوشاندن پیوندگاه با چسب پیوند ضروری است ولی باید متوجه بود که روی جوانه چسب زده نشود ممکن است اطراف محل پیوند را با خاک پوشانده اند تا از خشک شدن محل پیوند جلوگیری شود.

پیوند مهاری: گاهی روی درخت شاخه های بزرگی وجود دارند که زاویه آنها با تنه اصلی کم است و خطر شکسته شدن دارند برای جلوگیری از این مشکل یک شاخه کوچک مناسب (پیوندک) در نزدیکی شاخه بزرگی که قرار است. بر روی آن پیوند زده شود( پایه) برگزیده به اندازه ای که لازم است کوتاه می گردد. وبه روشی مشابه پیوند اتصالی به شاخه اصلی پیوند زده می شود.

انواع مختلف پیوندهای مجاورتی

در عمل سه نوع پیوند مجاورتی تشخیص می دهندکه عبارت است از پیوند مجاورتی انتهائی ، جانبی و شکمی ( کمانی)

پیوند مجاورتی انتهائی: در این پیوند انتهای پایه را قطع نموده مانند انتهای پایه در پیوند نیمانیم تراش می دهند.برای تهیه پیوندک پوست نقطه از شاخه را برداشته تا جایگاهی برای انتهای پایه ایجاد شود.پس از قرار دادن پیوندک روی پایه این دو را محکم با یکدیگر بسیه و اطراف آن را با چسب پیوند می پوشانند.

پیوند مجاورتی جانبی: در این قسم پیوند انتهای شاخه پیوندک و پایه را قطع نمی کنند بلکه در نقطه از طول ساقه هر کدام از دو قسمت نامبرده مقداری از پوست درخت را با چاقوی پیوند زنی می تراشند بنحوی که چوب پیوندک و پایه در سطح آنها از یک قشر سلولهای طبقه مولده پوشیده شده ظاهر گردد.پس از قرار دادن پیوندک و پایه پهلوی یکدیگر انها را محکم بسته و با چسب اطراف پیوندک و پایه را می پوشانند.

پیوند مجاورتی کمانی ( شکمی) : این طرز پیوند شباهت نام به پیوند شکمی دارد و طرز عمل طبق طرز اجرای پیوند شکمی است.یعنی در نقطه مناسبی روی پایه دو شکاف عمود به یکدیگر که نسبت به شاخه یکی عرضی و دیگری در امتداد طول ساقه قرار گرفته است ایجاد می نماید.در پیوند مجاورتی شکمی باید توجه نمود که شکاف عرضی در قسمت پائین شاخه یعنی نسبت به جوانه انتهایی زیر شکاف طولی قرار گیرد.

در موقع تهیه پیوندک باید دقت کرد که تراش انتهایی ان از 5 تا 10 میلی متر بالاتر و در طرف مقابل یک جوانه شروع شود زیرا این جوانه است که بعداً یعنی پس از جوش خوردن پیوندک و قطع آن از درخت مادری شاخه مطلوب را ایجاد خواهد نمود.

پیوند نباتات تیغی: نباتات تیغی که کاکته نیز نامیده می شوند گیاهانی هستند که بنابر مقتضیات محل رویش که دارای هوای گرم و خشک می باشد برگهای خود را از دست داده اند و دارا یتیغهای زیاد گردیده اند و علاوه بر این ساقه ها انها سبز و گوشتی یعنی نرم مانده است و مقدار زیادی اب در خود ذخیره نموده است .این گیاهان که اغلب دارای شکلهای غیر عادی و قابل توجه می باشند در اثر پیوند تغییر شکل داده بیشتر موجب اعجاب می شود.

در نباتات تیغی پیوند فصل گل دادن گیاه را تغییر داده و موجب بقای انواعی که در شرایط گلخانه ها نمی توانند روی ریشه خود زندگانی کنند می گردد.

طرز عمل : از نظر پیوند انواع نباتات تیغی را به دو دسته تقسیم می کنند یکی گیاهان تیغی پهن و نازک و دیگری تیغهای گرد و استوانه ای (کروی شکل )

برای پیوند کردن دسته اول شکافی در انتهایفوقانی پایه و یا روی سطح جانبی آن ایجاد نموده پیوندک را پس از آنکه پوست قسمتی که باید با پایه جوش بخورد یعنی انتهای تحتانی آن برداشته شد این قسمت را در پایه داخل می کنند و سپس پیوندک را به وسیله دو یا سه تیغ از همان پایه در محل ثابت نگاه می دارند.جهت بستن پیوند ریسمان احتیاج نیست.

در دسته دوم انتهای فوقانی پایه را کاملاً افقی قطع نموده و پس از آنکه پیوندک را نیز به همین ترتیبق حاضر کردند ، پیوند را روی پایه قرار داده ریسمانی که از روی پیوندک عبور کرده و از زیر گلدان هم می گذرد به یکدیگر می بندند تا در اثر تکان خوردن گلدان یا وزش بادی پیوندک از جای خود تکان نخورد.( قبل از ریسمان می توانیم پنبه ، پشم و یا پارچه را روی پیوندک قرار دهیم )

پیوند شکافی جانبی

در پیوند شکافی جانبی طرز عمل کاملاً شبیه به طریقه پیوند ترصیعی است با این تفاوت که در پیوند جانبی به جای انکه قسمتی از پایه را به طور عمودی در آورند انم را بطور مایل به نحوی شکاف می وهند که شکاف به مرکز یعنی وسط ساقه پایه نرسد.در غیر این صورت علاوه بر دشوار شدن ، علاج زخم حاصله استقامت تنه پایه را نیز کم می کند و در اثر جزیی ضربت این قسمت فوقانی آن در محل پیوند از بقیه ساقه جدا می شود.

پیوند جانبی زیر پوست

در پیوند تاجی پوست پایه را به وسیله چاقوی پیوند زنی جدا کرده بدون اینکه پوست شکافی بخورد ( در پایه هی جوان ) پیوندک را زیر پوست یعنی بین پوست و چوب پایه قرار می دادند.در پیوند جانبی زیر پوست نیز این عمل اجرا می شود ولی از آنجایی که انتهای پایه قطع نشده باید از سه طرف یعنی بالا و دو طرف چپ و راست به وسیله یک شکاف افقی و عمودی پوست پایه را به طول 4 تا 5 سانتی متر قطع و از بدنه پایه جدا نمود.پیوندک را که مانند پیوندک در پیوند تاجی تراشیده اند روی چوب لخت یعنی بدون پوست پایه قرار می دهند و پوست پایه را که قبلاً جدا کرده بودند ولی هنوز از یک طرف به پایه متصل است روی پیوندک قرار داده با ریسمان محکم می بندند.

پیوند نیمانیم جانبی

در این پیوند پیوندک را مانند پیوند نیمانیم ساده یا شکاف دار تهیه می نمایند و قسمتی از پوست پایه را به طول 2 تا 3 سانتی متر یعنی به اندازه طول مقطع پیوندک برداشته و شکافی در چوب پایه ایجاد می نمایند.( در پیوند انگلیسی جانبی شکاف دار) مانند پیوند نیمانیم معمولی و یا انتهای پیوندک و پایه را به یکدیگر متصل می کنند.

پیوند پلی

در میان فواید پیوند گفتیم که برای حفظ درختانی که در زمستان از حیوانات جونده صدمه دیده اند و محکوم به خشک شدن و از بین رفتن هستند از پیوند پلی استفاده می کنند.نوع پیوندی که موردئ استفاده قرار می گیرد تقریباً پیوند نیمانیم جانبی ساده می باشد.

تهیه پایه : برای تهبیه پایه به طریق زیر عمل می کنند


1- بالای قسمتی از پایه که صدمه دیده و به فاصله 10 تا 15 سانتیمتر از زخم تنه پوست درخت را در چند نقطه می تراشند به قسمی که قسمتهای تراشیده شده به فواصل مساوی و مرتب درز اطراف تنه قرار گیرد.تعداد این نقاط نسبت به ضخامت تنه درخت از 3 تا 5 و گاهی بیشتر تفاوت نمی کند.

4- خاک پای درخت را بر می دارند تا قسمت تحتانی کله یا یقه درخت و یا چند ریشه ضخیم ظاهر گردد.روی این قسمت اخیر و در مقابل تراشهای تنه درخت پوست چند نقطه را بر می دارند.تعداد تراشهای بالا و زیر زخم باید مساوی و محلشان مقابل یکدیگر باشد.بدین قسم عمل تهیه پایه خاتمه می یابد.

تهیه پیوندک

شاخه هایی که طول آنها مساوی فاصله بین دو قسمت متقابل و تراشیده تنه و ریشه است از پایه مادری جدا نموده و دو انتهای آن را بطور مورب یعنی مانند پیوند نیمانیم ساده قطع می کنند.

اتصال پیوندک و پایه

دو سر پیوندک را روی قسمتهای تراشیده تنه و ریشه درخت قرار داده به وسیله میخ مفتولی به طول 2 تا 3 سانتی متر در جای خود ثابت نگه می دارند.( زیرا ریسمان استحکام و قدرت مافی برای نگه داشتن پیوندک را در جای خود ندارد) و اطراف زخمهای پیوند را با مقدار زیادی چسب می پوشانند

پیوند جوانه

در عمل دو نوع پیوند جوانه مشاهده می شود.یکی پیوند جوانه زیر پوست که نزد باغبانان به پیوند شکمی معروف است و دیگری پیوند لوله.

1) – پیوند شکمی : در این پیوند ، پیوندک فقط از یک جوانه تشکیل شده و آنرا در نقطه اختیاری از طول ساقه پایه زیر پوست قرار مسی دهندذ.

تهیه پایه : برای اینکه نتوان جوانه پیوندک را زیر پوست ساقه قرار داد لازم است که پوست پایه به آسانی از چوب آن جدا شود و این امر ممکن نیست مگر اینکه شیره نباتی در جریان باشد یعنی پایه تا اندازه ای دارای فعالیت حیاتی باشد و به اصطلاح معروف پایه آب دار بوده پوست بدهد و این امر فقط در بهار و پائیز میسر است زیرا در زمستان شیره نباتی راکد بوده و در تابستان نیز گرمای هوا تا اندازه ای پوست پایه را خشک نموده مانع از جدا شدن آن از چوب می گردد.

برای تهیه پایه به طرق مختلف عمل می نمایند.بطور معمول دو شکاف کم عمق بوده و عمود بر یکدیگر یکی کوتاه و افقی و دیگری طویل ( در حدود 2 تا 3 سانتی مت ) و عمودی روی ساقه پایه انجام می گیرد.در صورتیکه پایه حاضر برای پیوند کردن باشد به آسانی می توان با نوک چاقوی پیوند زنی پوست دو طرف عمودی پایه را از چوب جدا نمود و پس از قرار دادن پیوندک زیر پوست عمل پیوند کردنه را انجام داد.

در بعضی از درختان مانند درخت پسته که دارای شیره می باشد پس از خراش دادن پوست آنها را از محل زخم شیره جاری شده و اگر جوانه پیوندک زیر شکاف باشد این شیره روی آنرا پوشانده و مانع جوش خوردن پیوند می گردد.برای رفع این مانع کافی است که شکاف افقی را پائین یعنی زیر شکاف عمودی قرار دهند.در این صورت جوانه پیوند بالای شکاف افقی واقع شده شیره درخت از زیر آن جاری می گردد و صدمه دای به پیوندک نمی زند.

بعضی از باغبانان برای دو شکاف 3 شکاف روی پایه می دهند.دو شکاف عمودی به فاصله تقریبی 5 تا 10 میلیمتر و یک شکاف افقی که وسط دو شکاف عمود را به یکدیگر متصل نماید.

در این طرز تهیه پایه قطعات پوست پایه را به طرف بالا و پائین برگردانده جوانه پیوندک را روی چوب می گذارند و پس از قرار دادن مجدد پوست پایه را روی پیوندک آنرا با ریسمان می بندند.

اگر پایه جوان باشد به یک شکاف عمودی اکتفا می کنند. این طرز عمل در اصفهان انجام می شود و بتوان تا اندازه ای آن را خم کرد زیرا برای قرار دادن پیوندک باید درخت را بطرفی که شکاف واقع شده خم کرد تا در اثر این عمل دو لب شکاف از هم دور شده پوست پایه از چوب جدا شود.در این موقع جوانه یعنی پیوندک را زیر پوست پایه جای داده درخت را رها می کنند تا بحال اول خود برگردد.

تهیه پیوندک : روی شاخه کاملاً رسیده جوانه انتخاب می کنند و برای جدا کردن آن از شاخه دو شکاف افقی یکی بالا و دیگر یپائین ئ جوانه روی پوست شاخه جدا می نمایند تا هوا نتواند طبقه مولده زیر پوست پایه و پیوندک را خشک نماید.معمولاً برای جلوگیری از هر پیش امد اول پیوندک را تهیه نموده در مقداری آب یا محل مرطوبی مانند دهان نگاه می دارند و پس از آن اقدام به تهیه پایه می کنند.

قرار دادن پیوندک روی پایه : برای انجام این عمل با چاقوی پیوند زنی دو لب پوست پایه را در طول شکاف عمودی بلند کرده و انتهای تحتانی آن پیوندک را زیر پوست پایه قرار داده بطور ملایم به طرف پائین فشار می دهندتا تمام پیوندک زیر پوست قرار گیرد.بعد بالا و پائین پیوندک را با ریسمان می بندند.در پیوند شکمی احتیاج به چسب پیوند نیست زیرا در این نوع پیوند پوست پایه تمام قسمتها را می پوشاند و محلی برای هوا کشیدن و یا دخول اجسام نامناسب زیر پیوندک وجود ندارد.

2- پیوند لوله: در این نوع پیوند بجای اینکه فقط یک جوانه با مقداری از پوست پایه را بعنوان پیوندک مورد استفاده قرار دهند پوست درخت را به شکل استوانه یا لوله که طول ان در حدود 3 تا 4 سانتی متر می باشد و فقط یک جوانه روی آن قرار دارد جدا نموده و به همان شکل دور ساقه پایه قرار می دهند. در این صورت طرز تهیه پایه بنابر اینکه آنرا قطع می کنند و با انتهای پایه پس از جوش خوردن پیوند از بقیه پایه جدا می شود فرق می کند.

تهیه پیوندک : پس از آنکه انتهای فوقانی شاخه حامل پیوندک را به 2 سانتیمتر بالاتر از محل جوانه قطع کردند از دو سانتیمتری زیر جوانه نامبرده با شکافی افقی پوست شاخه را بطور استوانه یعنی دور تا دور از چوب پیوندک جدا می نمایند.

تهیه پایه : بطور معمول پیوند لوله ای را روی شاخه های جوان که قطر آنها تقریباً به اندازه یک مداد یعنی کمتر از یک سانتیمتر است می زنند.برای این کار نوک پایه را نیز قطع کرده و پوست آنرا به شکل نوارهایی تا محلی که پیوندک باید قرار گیرد جدا می نمایند یدون اینکه نوارهای پوست از پایه بریده شود.

برای نصب پیوندک روی پایه انتهای پایه را که پوست آن برداشته شده داخل استوانه پیوندک نموده قسمت اخیر را در طول پایه می لغزانند تا به محلی که قطر پایه و پیوندک یکی باشد برسد.در این محل دو طبقه مولده با یکدیگر کاملاً تماس حاصل می نماید و بدون اینکه محتاج به بستن باشیم پیوند و پایه به هم می چسبند.

در موقع اجرای عمل دو حالت پیدا می شود؛ ممکن است پیوندک قطورتر از پایه باشد یعنی مقدار پوست لوله پیوندک که به شکل سطح مربع مستطیل در آمده زیادتر از یکدور پایه باشد. در این صورت نوار باریکی از کنار سطح مستطیل قطع می کنند و عرض نواز حذف شده به اندازه ای است که پس از قرار دادن پیوندک به دور پایه دو لب پوستی که حاصل جوانه می باشد کاملاً با یکدیگر جفت شود این نوع پیوند را بایستی با ریسمان بست.

ممکن است پایه قطور تر از لوله پیوندک باشد در این صورت نیز لوله پیوندک را شکاف می دهند ولی عرض مستطیلی که لوله پیوندک را نشمیل می دهد کافی نخواهد بود که تمام اطراف قسمت بی پوست پایه را بپوشاند.بنابراین پس از آنکه پیوندک را به دور پایه پیچیدند قسمتی از آن که بی پوست و لخت می ماند بایدبا پوست خود پایه که در موقع تهیه ان از چوب جدا کرده بودند ولی هنوز به پایه آویزان بود پر و پوشیده شود بعد از قرار دادن پیوند روی پایه اطراف آنرا با ریسمان می بندند و زخمها را با چسب پیوند می پوشانند .این طرز اخیراً در استعمال زیاد درخت گردو است.

پیوند شاخه قبل از جدا کردن پیوندک از پایه مادر( پیوند مجاورتی)

پیوند مجاورتی تنها پیوندی است که ممکن است بدون دخالت انسان انجام گیرد ودر طبیعت زیاد دیده می شود.این طرز پیوند از ازمنه قدیم مرسوم بوده است.در چنکلها و باغات دو تنه درخت یا شاخه انها در اثر تماس دائم و سائیده شدن به یکدیگر پوست بین انها از بین رفته دو طبقه مولده با یکدیگر جوش می خورد.

احتیاط های لازم در موقع پیوند کردن نباتات تیغی


1- سطح مقطع در پیوندک و پایه کاملاً صاف باشد.2- عمل باید به سرعت انجام گیرد تا رطوبت دو مقطع خشک نشود.3- در موقع اتصال دو قسمت پیوند باید مقطع پیوندک را چند مرتبه روی انتهای پایه بمالند تا حباب هوا بین پایه و پیوندک باقی نماند.4- موقع پیوند نباتات تیغی از اواخر بهار تا اول ماه سوم تابستان می باشد. 5- در تمام مدتی که پیوند جوش نخورده است گلدان را باید در آفتاب قرار داد.

مواظبت نهال پیوند شده : معمولاً در نواحی سردسیر که شدت سرما و یخبندان زیاد است ، بهتر است پیوندهای بهاره و پیوند آخر تابستان را با پوشش سبکی مانند کاه بلند( کلش ) و یا انباشتن برگ خشک در اطراف پیوندک از گزند سرما حفظ نمائید.

بالا رفتن شیره نباتی در درخت علل زیاد دارد که یکی از مهمترین آنها وجود شاخه یا جوانه فعال در انتهای فوقانی گیاه می باشد.این جوانه مانند تلمبه ای کرده شیر نباتی را بطرف خود می کشد و به همین جهت است که شاخه های فوقانی درخت همیشه شاداب تر و پررشد تر و قوی تر از شاخه هایی است که زیر شاخه انتهایی درخت قرار گرفته است.
|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در دوشنبه نوزدهم خرداد 1393  |
 کشاورزی در کوهدشت
|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در یکشنبه چهاردهم اردیبهشت 1393  |
 مرکز فنی و حرفه ای کوهدشت
بسمه تعالی

مرکز فنی و حرفه ای شماره 8 کوهدشت

به اطلاع کلیه دانش آموزان ، دانشجویان ، خواهران و برادران شهرستان کوهدشت می رساند . مرکز فنی و حرفه ای  شماره 8  کوهدشت کلاس های آموزشی کشاورزی  در رشته های ذیل را به صورت رایگان وبا مدرک مهارت فنی و حرفه ای آموزش می دهد .از کلیه علاقمندان ثبت نام به عمل می آید.

1)آموزش کشت وپرورش قارچ دکمه ای وصدفی

2) آموزش کشتکار گلخانه ای(توت فرنگی و فلفل دلمه ای....)

3) آموزش کشت وپرورش گلهای آپارتمانی وتزئینی

4) آموزش طراحی فضای سبز و پارک ها

5) آموزش ایجاد نهالستان

6) آموزش هرسکاری درختان میوه

7) آموزش پیوند درختان میوه

8) آموزش مدیریت دفع آفات زراعی و باغی

9) آموزش کاشت گیاهان دارویی

) GPS )10) آموزش

 

مدارک لازم جهت ثبت نام:

2قطعه عکس-کبی کارت ملی وشناسنامه -پوشه وگیره- کپی اخرین مدرک تحصیلی و مبلغ 2000تومان جهت ثبت نام

آدرس: کوهدشت، خیابان باغچه بان- جنب مدرسه استثنایی باغچه بان یا روبروی حوزه امام سجاد

|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در دوشنبه هشتم اردیبهشت 1393  |
 روستای سرچشمه
|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در دوشنبه هشتم اردیبهشت 1393  |
 نمونه سوالات پرورش قارچ دکمه ای مرکزفنی وحرفه ای شماره 8کوهدشت

سئوالات آزمون پایان دوره رشته پرورش قارچ دکمه ای

 

1 ـ بذور غلات اگر بيش از حدّ در آب خيس خورده باشند ، بعد از تهيه اسپان و استفاده، ممكن است چه مشكلي ايجاد كنند ؟

الف ) چنين بذور مرطوبي بعد از اسپان پاشي اگر با يك ماده غير استريل قرار گيرند ، معمولاً دچار آلودگي مي شوند.

ب ) اسپان شديداً افزايش حجم پيدا مي كند .

ج ) اسپان بر روي كمپوت طبيعي كارايي لازم را ندارد .

د ) تمام موارد .

2 ـ در صورتيكه درب اسپان را باز كرده و بوي سيب ترشيده بدهد ، احتمال كدام آلودگي بيشتر مي باشد ؟

الف ) قارچي                       ب ) باكتريايي                     ج ) ويروسي                 د  ) ويروئيدي

3 ـ بذور غلات را به منظور تهيه اسپان ، در چه دمايي استريل مي كنند ؟

الف )  121  درجه سانتیگراد        ب )     70   درجه سانتیگراد      ج )     60  درجه سانتیگراد      د )   100   درجه سانتیگراد

4 ـ مهمترين فاكتور پنجه دواني مسيليومها بعد از تلقيح بذور استريل شده در اتاق نيمه استريل شده ، جهت اسپان چه مي باشد ؟

الف ) رطوبت                    ب ) نور                                ج ) تهويه                      د ) دما

5 ـ شايع ترين آلودگي قارچي در تهيه اسپان كدام گزينه است ؟

الف ) پني سيليوم و آلپرژيلوس                 ب ) ورتسیليوم                    ج ) آلترناريا              د ) رزلينيا

6 ـ در زمان تهيه اسپان بعد از تلقيح ممكن است مسيليومها ، مايع متابوليكي زرد رنگي توليد كنند كه در اصطلاح تعريق (sweatting ) گفته مي شود ، ناشي از چه عاملي است ؟

الف ) بالا بودن بيش از حدّ براي تفريخ اسپان .                                                      ب ) افزايش مدت زمان تفريخ .

ج ) كمبود تهويه و تبادلات گازي كه زمينه ساز آلودگي هاي بي هوازي است .                     د ) تمام موارد .

7 ـ در آزمايشگاه توليد اسپان ، بهترين روش از بين بردن بسته هاي اسپان آلوده به كپك كدام مي باشد ؟

الف ) ظروف آلوده اسپان را به مدت 30 دقيقه در فشار 15 پوند و دماي  121 درجه سانتیگراد ، اتوكلار كردن و بسرعت آن را از محيط دور كردن . 

ب ) بسته هاي آلوده را در سطل زباله ريخته تا آلودگي پخش نشود .

ج ) در صورت بسته بودن درب ظروف اسپان مشكلي از نظر آلودگي ندارند .

د ) ظروف آلوده را در مكانهاي خشك با دماي بالا قرار مي دهيم .

8 ـ عامل لكه قهوه اي باكتريايي (pseudomonas tolaasil ) بيشتر كدام قارچها را آلوده مي كند ؟

الف ) بيشتر قارچهايي كه به مدت طولاني خيس مي مانند را آلوده مي كنند .

ب ) بيشتر قارچهاي ضعيف را آلوده مي كنند .

ج ) بيشتر قارچهاي آلوده به ويروس را آلوده مي كنند .

د ) قارچهاي درشت بيشتر تحت تأثير اين بيماري قرار مي گيرند .

9 ـ عامل لكه قهوه اي باكتريايي (pseudomonas sp ) بيشتر از چه طريقي انتشار پيدا مي كند ؟

الف ) آب                     ب ) هوا                                    ج ) بذر                                     د ) كمپوست

 

10 ـ تنها راه انتشار كپك آسپرژيلوس كه از اهميت به سزايي برخوردار است ؟

الف ) آب                     ب ) هوا                                    ج ) وسائل                     د ) موارد الف و ج

11 ـ راههاي انتشار قارچ بوتريتيس ( كپك قهوه اي ) از چه طريقي اصلاً و يا كمتر انتقال پيدا نمي كند ؟

الف ) هوا                      ب ) آب                       ج ) خاك                     د ) چوب مرطوب

12 ـ كپك سبز زيتوني ( شاتوميوم ) چگونه باعث كاهش عملكرد در قارچ خوراكي مي شود ؟

الف ) با توليد مواد سمّي مانع رشد مسيليومها مي شود .            ب ) با رقابت غذايي با مسيليومهاي قارچ خوراكي مانع رشد مي شود .

ج ) بر روي قارچ رشد كرده و باعث كاهش عملكرد مي شود .     د ) موارد الف و ب

13 ـ كدام عامل بيماري توليد اندام باردهي مي كند ؟

الف ) قارچ ورتسليوم                   ب ) قارچ                      ج )باکتری         د ) قارچ جوهري يا مركبي

14  ـ راهكار كاهش آلودگي به قارچ كوپرينوس ( مركبي ــ جوهري ) چه مي باشد ؟

الف ) وجود رطوبت مناسب در كمپوت وعدو آب اضافي                ب ) كاهش آمونياك كمپوت آماده

ج ) يكدست و يكنواخت بودن كمپوت                                         د ) تمام موارد

15 ـ كدام عامل انتقال و انتشار قارچ تار عنكبوتي ( داكتيليوم ) مي باشد ؟

الف ) هوا                      ب ) خاك                    ج ) آب                                    د ) تمام موارد

16 ـ كدام جمله در مورد بيماريهاي ويروس قارچي خوراكي صحيح مي باشد ؟

الف ) ويروسها باعث بد شكلي قارچها مي شوند .               ب ) ويروسها قادرند جلوي توليد كلاهك را بگيرند .

ج ) ويروسها مي توانند قارچ را در معرض ديگر آلاينده ها و عوامل بيماري زا قرار دهند .        د ) تمام موارد

17 ـ كدام ذرّه مطلق در هوا كوچكترين ذرّه است ؟

الف ) اسپور قارچها                                 ب ) ويروسها

ج ) دانه گرده گياهان                              د ) ويروسها

18 ـ كدام آلاينده رانميتوان با ميكروسكوپ نوري تشخيص داد ؟

الف ) باكتريها                                        ب ) ويروسها

ج ) كپكهاي رقيب بستر                           د ) قارچهاي انگل ، قارچهاي خوراكي

19 ـ كدام عامل بيماري زا ممكن است از طريق اسپور آلوده به اين بيماري انتقال پيدا كند ؟ ( زندگي عامل بيماري درون اسپور است )

الف ) قارچها                 ب ) مخمرها                  ج ) ويروسها                  د ) باكتريها

20 ـ كدام مورد جزء راههاي كنترل و پيشگيري ويروسها نمي باشد؟

الف ) ضد عفوني كامل سالن ها و راهروهاي مياني                         ب ) نصب توري هاي بسيار ريز

ج ) چيدن قارچهاي آلوده قبل از پاره شدن پرده ويل                      د ) وجود لكه هاي قهوه اي رنگ روي كلاهك

21 ـ كدام گزينه در مورد ويروسها صحيح مي باشد ؟

الف ) ويروسها رشد مسيليومها را كند يا متوقف مي كنند .              

ب ) ممكن است نواحي آلوده به صورت كچلي ظاهر شوند و مسيليومي ديده نشود .

ج ) ممكن است اندام باردهي اصلاً ايجاد نشود و اگر به وجود آيد ، بد شكل باشد .

د ) تمام موارد.

22 ـ كدام عامل كمتر براي قارچها و كمپوت مشكل ايجاد مي كند و دربيشتر موارد نقش مثبت هم دارد ؟

الف ) اكتينوسيستمها                               ب ) قارچ تار عنكبوتي

ج ) كپك پنيسليوم                                  د ) باكتري لكه قهوه اي

23 ـ باسيل ها جزء كدام گروه از عوامل بيماريزا قراردارند ؟

الف ) باكتريها                                        ب ) قارچها                  

ج ) ويروسها                                          د ) اكتينومسيتها

24 ـ باسيلها بيشتر در كدام مرحله مشكل‏ساز هستند ؟

الف ) در مرحله توليد اسپان                                 ب ) تهيه كمپوست

ج ) تهيه خاك پوششي                           د ) توليد اندام باردهي

25 ـ كدام مورد در مورد باسيلها صحيح مي باشد ؟

الف ) برخي باعث تجزيه و فساد محيط اسپان شده               ب ) برخي نقش تحريك كنندگي سلولهاي پريمورديا مي شود.

ج ) برخي مانع رشد كپكهاي رقيب در اسپان قارچ شي تا كه مي شود .         د ) تمام موارد

26 ـ در چه موردي آهك به عنوان يك ماده معدني در فرمولهاي كمپوست سازي استفاده مي شود ؟

الف ) در صورتيكه در تركيب كمپوست يك يا دو ماده اسيدي بكار رفته باشد و نياز به خنثي سازي آن دارد .

ب ) خنثي كردن اثر نا مطلوب ناشي از غلظت بالاي عناصر  k    و   mg   ،     p   و  na       كه در نتيجه مانع پيدايش حالت چرب دركمپوست مي گردد.

ج ) در صورتيكه در تركيب كمپوست يك يا دو ماده قليايي بكار رفته باشد و نياز به خنثي سازي آن باشد .

د) درصورتيكه مقدار نيتروژن كمپوت كم باشد .

27 ـ كمپوست پير چه نوع كمپوستي است ؟

الف ) كمپوستي كه اعمال ميكروبي وشيميايي در آن كاملاً انجام نشده باشد .

 ب ) كمپوستي كه مراحل كمپوت سازي بيش از حدّ مناسب طولاني باشد .

ج ) كمپوستي كه در آن ازمواد پايه كهنه استفاده شده باشد . د ) كمپوستي كه در آن از مكملهاي كهنه استفاده شده باشد .

28 ـ آمونياك توليدي در فرآيند كمپوست سازي به چه شكلي درمي آيد ؟

الف ) مقداري به صورت گاز متصاعد مي شود                   ب ) تبديل به سولفات آمونيم مي شود

ج ) مقداري صرف ميكرو ارگانيزمها مي شود                     د ) مورد الف و ب

29 ـ اصولاً وجود آمونياك در كمپوت قبل از استفاده …الف ) هيچگونه اثر منفي بر توليد قارچ ندارد .                       

ب ) در برخي نژادهاي قارچ دكمه اثر نامطلوبي دارد  ج ) باعث محيطي نا مناسب براي رشد مسيليومهاي قارچ مي گردد            

د ) آمونياك اصولاً در كمپوت قارچ دكمه اي وجود ندارد .

30 ـ فعاليّت كدام ميكروارگانيزمها ( موجودات ريز ) باعث فرآوري مناسب كمپوست مي گردد؟

الف ) ميكرو ارگانيزمهاي گرما دوست و هوازي                 ب ) ميكرو ارگانيزمهاي سرما دوست و هوازي

ج ) ميكرو ارگانيزمهاي گرما دوست و بي هوازي               د ) ميكرو ارگانيزمهاي سرمادوست و بي هوازي

 

 

31 ـ مناطقي از كمپوست كه بصورت بي هوازي تشكيل گرديده است داراي چه خصوصياتي است ؟

الف ) رنگ مايل به زرد كمپوست                      ب ) در محلهاي بي هوازي كمپوست بوي تخم مرغ گنديده (h2s ) رامي دهد .

ج ) درمناطق بي هوازي نسبت به مناطق هوازي سردترو مرطوب تراست.     د ) تمام موارد .

32 ـ‌ مقدار رطوبت مناسب براي قارچ دكمه اي چند درصد است ؟

الف ) حدوداً 60 درصد  ب ) حدوداً 70 درصد    ج ) حدوداً 85 درصد     د ) حدوداً 90 درصد

33ـ كدام مورد جزء عوامل مؤثر در ميزان جريان هواي دروني توده كمپوست نمي باشد؟

الف ) ريزي ودرشتي اندازه كاه و كلش ( ساختمان توده )                 ب ) مقدار رطوبت كمپوست

ج ) اندازه توده كمپوست                                                                    د ) حرارت كمپوست

34 ـ در ماههاي گرم سال ( تابستان ) …

الف ) عرض توده قالب كمپوست را بيشتر و ارتفاع آن را كمترمي گيرند.

ب ) عرض توده قالب كمپوست را كمتر و ارتفاع آن را بيشتر مي گيرند.

ج ) عرض و ارتفاع توده را مساوي و طول را دو برابردر نظرمي گيرند .

د ) عرض و ارتفاع توده را از حدّ ا ستاندارد كمتر مي گيرند .

35 ـ هدف از زير و رو كردن كمپوست قارچ دكمه اي چيست ؟

الف ) تهويه كمپوست و جلوگيري از توليد كمپوست بي هوازي                   ب ) جبران آب تلف شده ازطريق تبخير

ج ) مخلوط كردن كامل كمپوت و جلوگيري از تجزيه نا همگن و منطقه اي              د ) تمام موارد

36 ـ طريقه افزودن گچ به توده كمپوست به چه صورتي است ؟

الف ) بصورت لايه به لايه درون كمپوست                                     ب ) بصورت كپه اي در چند نقطه از كمپوست

ج ) عموماً گچ را درمرحله اول به همراه كود مرغي اضافه مي كنند   د  ) افزودن بصورت كاملاً يكنواخت و همگن

37 ـ كدام يك از موارد ذيل  از خصوصيات محل تهيه كمپوست نمي باشد؟

الف ) محل تهيه كمپوست بايد داراي حوضچه مخصوص هدايت آب ثقلي باشد.      

ب ) كف سيماني بايد ازسطوح همجوار كمي بالاتر باشد .

ج ) كف سيماني بايدداراي شيب ملايم باشد .

د ) محل تهيه كمپوست بايد كاملاً ضد عفوني و ايزوله باشد .

38 ـ جهت زيرورو كردن كمپوست و قالب زني در مقياس كم ازچه وسيله اي استفاده مي شود ؟

الف ) بيل معمولي                       ب ) بيل پارويي              ج ) چهار شاخ               د ) شنكش

39 ـ كدام مورد جزء خصوصيات يك كمپوست مناسب قبل از مرحله پاستوريزاسيون نمي باشد ؟

الف ) رنگ كمپوست بطور يكنواخت قهوه اي تيره است .             

ب) رطوبت كمپوت حدود 70 درصداست .

ج ) سطح كمپوست را لايه نازك سفيدرنگ از اکتینومیستها فراگرفته است .

د ) سطح كمپوست را لايه سفيد رنگ از قارچهاي سرما دوست فراگرفته است.

 

 

40 ـ نقش ميكروارگانيزمهاي فعال شده درمرحله پاستوريزاسيون كمپوست چيست ؟

الف ) استفاده و تخليه آمونياك و هيدراتهاي كربن كمپوست                       ب ) افزايش آمونياك كمپوست

ج ) ميكرو ارگانيزمها هيچ تأثيري در فرآيند پاستوريزاسيون ندارند . د ) باعث افزايش دماي بالاي 85 درجه سانتيگراد مي شوند.

41 ـ بهترين دما و زمان براي از بين بردن آفات و بيماريهاي موجود در كمپوست در مرحله پاستوريزاسيون چه مقدار است ؟

الف ) 60 درجه به مدت 2 ساعت                                    ب ) 50 درجه به مدت 2 ساعت

ج ) 46-50 درجه به مدت 5 – 6 روز                             د ) 121 درجه به مدت يك ساعت

42 ـ كمبود اكسيژن در اتاق پاستوريزاسيون چه چيزي مي شود ؟

الف ) افزايش ميكروارگانيسم هاي مفيد                 ب ) تحريك رشد ميكروارگانيسمهاي مضر

ج ) كاهش دماي كمپوست                                              د ) كميّت كمپوست داراي نقصان شديد مي گردد.

43 ـ كدام گزينه در مورد اتاق پاستوريزاسيون صحيح نمي باشد ؟

الف ) در صورت نيازبخار آب را مي توان توسط لوله هاي بخار از كف اطاق هدايت كرد .

ب )  بخار آب را مي توان درمسيرلوله هوا قرارداده و به طور غير مستقيم به اطاق تزريق كرد .

ج ) عايق بندي درسالن پاستوريزاسيون از اهميّت به سزايي برخوردار است .

د) دريچه هاي تخليه هوا درسالن پاستوريزاسيون تحت هيچ شرايطي مورد نياز نيست .

44 ـ اسيديته (PH) مناسب كمپوست قارچ دكمه اي چند درجه است ؟

الف ) 5/7                    ب ) 5/8                                  ج ) 5/6                                   د ) 5/5

45 ـ در صورتيكه بعداز پاستوريزاسيون كمپوست رطوبت آن بيش از حدباشد در مرحله پنجه دواني چه مشكلي ايجادمي گردد و راه حل آن چيست ؟

الف ) مسيليومها نخ مانند و ضعيف شده و راه حل افزودن مقداري سنگ گچ است .

ب ) مسيليومها نخ مانند و ضعيف شده و راه حل افزودن مقداري سنگ آهك است .

ج ) مسيليومها بصورت كپه اي و تنگ در مي آيند و راه حل آن سنگ آهك است .

د ) مسيليومها بصورت كپه اي و تنگ در مي آيند و راه حل آن افزودن سنگ گچ است .

46 ـ در صورتيكه بعد از اسپان زني بستر رطوبت كمپوست پائين تر از حدّ استانداردباشد باعث چه چيزي مي شود ؟

الف ) رشد مسيليومها بصورت نخ مانند و ضعيف شده     ب ) رشد مسيليومها افزايش يافته ولي عملكرد پائين مي آيد .

ج ) مسيليومها بصورت ريشه اي رشد مي كنند.              د ) رشد مسيليومها بصورت كپه اي و عملكرد پائين مي آيد.

47 ـ دماي مناسب براي رشد مسيليومها در قارچ دكمه اي چند درجه است ؟

الف ) 29 درجه                         ب ) 25 درجه               ج ) 20 درجه                د ) بين 15-16درجه

48 ـ چگونه وزن خشك مواد اوليه بستر در پنجه دواني مسيليومها نقش دارد ؟

الف ) افزايش بيش از حد مقداركمپوت در يك متر مربع باعث افزايش دماي كمپوست مي شود و رشد مسيليومها را

 كاهش مي دهد.

ب ) افزايش ويا كاهش مقداركمپوست هيچ ارتباطي با رشد مسيليومها ندارد .

ج ) كاهش مقداركمپوست از حدّ استانداردباعث افزايش رشد مسيليومها مي شود .

د ) افزايش كمپوست در يك متر مربع باعث افزايش رشد مسيليومها مي گردد.

49 ـ حدود چند درصد كمپوست سفيد شود ، بايد از خاك پوششي استفاده كرد ؟

الف ) 50%                  ب ) 75%                    ج ) 95 %                    د ) 100%

50 ـ در صورتيكه به هر دليلي عمليات خاك دهي بخواهد به تعويق بيفتد بايد بستر كشت را تا فرصت مناسب … نگه داشت ؟

 الف ) گرم                    ب ) خنك                    ج ) دما در حدّاستاندارد               د) ph محيط را پائين

51 ـ كدام گزينه از اهداف دادن لايه پوششي بر روي كمپوست نمي باشد؟

الف ) محافظت از خشكيدگي بسترهاي كاشت                                           ب ) ايجاد ذخيره آب لازم براي رشد قارچها

ج ) با دارا بودن ميكروارگانيسمهاي مفيد باعث افزايش عملكردمي شود.        د ) بعنوان يك ماده غذايي غني مطرح است.

52 ـ كدام يك از موارد ذيل جزء خصوصيات يك لايه پوششي مناسب نيست ؟

الف ) قدرت نگهداري آب فراوان                        ب ) داراي ساختمان مستقل باشد

ج ) بايد فاقد عوامل بيماريزا و آفات باشد    د ) ph مناسب لايه پوشش 5/5-5/6 است .

53 ـ پاستوريزاسيون خاك پوششي در چه دمايي و براي چه مدت بايد انجام گردد ؟

الف ) 121 درجه بمدت يك ساعت                    ب ) 71 درجه بمدت 2 ساعت

ج ) 50 درجه بمدت دو ساعت                  د ) 35 درجه بمدت 5 ساعت

54 ـ ميزان رطوبت مناسب خاك پوششي چند درصد است ؟

الف ) % 75-70                       ب ) % 55-50             ج ) % 60-55              د ) بيش از % 90

55 ـ ميانگين مقدار مصرف لايه پوششي بر روي كمپوست چند سانتي متر است ؟

الف ) 5-5/2                ب ) 5/1 -1                 ج ) 20-15                  د )22-20

56 ـ يكي از دلايلي كه باعث مي شود بر روي لايه پوششي قارچهاي ته سنجاقي بصورت نا منظم بوجود آيد؟

الف ) افزايش رطوبت      ب ) كاهش رطوبت        ج ) افزايش دما               د ) غير يكنواخت بودن عمق لايه پوششي

57 ـ قرار دادن قارچهاي تازه داخل فريزر چه مشكلي ايجاد مي كند ؟

الف ) با عمل كريستاليزاسيون ساختار سلولها تحت اين تنش مي شكند .

ب ) قارچها در زمان فريز شدن سياه مي شوند.

ج ) لكه هاي قهوه اي پس از انجماد روي كلاهكها مشاهده مي شوند .

د ) بافت قارچها پس از آب شدن قارچهاي منجمد سفت و متراكم مي شود.

58 ـ دماي بستر در زمان ظهور قارچهاي دكمه اي (agaricus bisporus ) چند درجه است ؟

الف )23-25 درجه        ب ) 25-27 درجه                     ج ) 20-17 درجه                      د ) 14-12 درجه

59 ـ از مزيتهاي پرورش قارچ دكمه اي (agancus bisporus )نسبت به گونه هاي ديگر چيست ؟

الف ) تحمل بالا به افزايش  co2                       ب ) مقاومت بيشتردربرابر ويروسها

ج ) تحمل به دما بالا در مناطق گرمسيري           د ) تمام موارد

60 ـ كدام قارچ تجزيه كننده ثانويه نيست ؟

الف )agaricus  bisporus     ب )agaricus  bitorquis

ج ) Pleurotus  osteretus  د)agaricus  campestoris

 

61 ـ اگر آلودگي در محيط كشت قبل از تلقيح مشاهده شود ناشي از چيست ؟

الف ) بالا بودن احتمال آلودگي محيط آزمايشگاه   ب ) آلوده بودن اتوكلاو به عوامل باكتريايي

ج ) نا مناسب بودن روش آماده سازي محيط كشت د ) تمام موارد

62 ) يكي از دلايلي كه هاگها يا بافت قارچ بر روي محيط كشت رشدنمي كنند :

الف ) داغ بودن چاقوي  جراحي يا حلقه تلقيح                   ب ) آلوده بودن اتوكلاو به عوامل باكتريايي

ج ) خروج زياد بخار از اتوكلاو                           د) سردبودن بيش ار حدّ وسائل انتقال

63 ـ يكي از عواملي كه باعث بروز آلودگي اطراف نقطه تماس بافت يا اسپور بر روي محيط كشت مي شود چيست ؟

الف ) ماده تلقيح آلوده بوده                                 ب ) آلودگي از بيرون وارد شده

ج ) محيط كشت آلوده بوده                                             د) ظرف محيط كشت آلوده بوده

64ـ  اگر بذور غلات جهت تهيه اسپان در ظروفش به سختي از هم جدا شود نشانه چيست ؟

الف ) بذور بيش از حد در ظروف ريخته شده است ب ) ورود هاگهاي بيگانه به درون اسپان

ج ) بستگي به نوع ظرف دارد                               د ) تمام موارد

65 ـ كدام گزينه در مورد عامل بوجود آورنده رشد كم و يا عدم رشد بعد از انتقال قطعه ميليوني به بذور در تهيه اسپان صحيح نمي‏باشد ؟

الف ) بيش از اندازه گرم بودن بذور هنگام تلقيح                ب ) خشكي بذور

ج ) تلقيح در دماي نا مناسب                                            د ) نا مناسب بودن بطريها

66 ـ كدام مورد جزء علائم خشكي لايه پوششي نمي باشد؟

الف ) رشد مسيليومها ضعيف و به صورت موئينه مي باشد.

ب) در صورت بوجود آمدن قارچ معمولاً قارچها در حاشيه و به ظروف رشد مي كنند.

ج ) بر روي لايه پوششي لايه غير قابل نفوذ مسيليومي تشكيل شود.

د ) رشد مسيليومها خشن و رشته اي مي شود.

67 ـ در زمان تشكيل قارچهاي ته سنجاقي و شوك غلظت    co2   بايد از چند  ppm   كمتر باشد ؟

الف ) 1000                 ب ) 10000                ج ) 100000               د ) 1000000

68 ـ بطور كلي دماي مناسب براي محصول دهي قارچ دكمه اي چند درجه است ؟

الف ) 12-14 درجه       ب ) 17-18 درجه                     ج ) 23-25 درجه                      د ) 25-29 درجه

69 ـ در مرحله رشد و نمو قارچهاي ته سنجاقي مقدار   co2  و درصد رطوبت نسبت به مرحله توليد قارچهاي ته سنجاقي به ترتيب چگونه است ؟

الف ) بيشتر-كمتر                       ب )  بيشتر-بيشتر                        ج ) كمتر-بيشتر              د ) كمتر-كمتر

70 ـ فاصله هر چين برداشت معمولاًچند روز است ؟

الف ) 7-10 روز                        ب ) 12-14 روز                       ج ) 30 روز                   د ) 2-3 روز

71 ـ يكي از دلايل وجود ساقه هاي بلند و كلاهكهاي رشد نيافته چه مي باشد ؟

الف ) غلظ  CO2  بالا     ب ) غلظت  CO2  پائين  ج ) افزايش آمونياك بستر           د ) كاهش آمونياك بستر

 

72 ـ زمان چيدن قارچ دكمه اي در چه زماني است ؟

الف ) قبل از پاره شدن پرده غشايي (veil)                        ب ) بعد از پاره شدن پرده غشايي (veil)

ج ) بعد از مشاهده آنالوس                                               د ) وقتيكه قطر كلاهك به 10 سانتي متر برسد

73 ـ خشك كردن آهسته قارچها چه مشكلي ايجاد مي نمايد ؟

الف ) بعلت رطوبت بالاي قارچ ، قارچ مورد نظر مورد حمله لاروهاي آزاد و باكتري ها قرار مي گيرد .

ب ) باعث سفيد شدن بيش از حد قارچها مي شود .

ج ) قارچها بدطعم مي شوند .

د ) قارچها اصلاً خشك نمي شوند .

74 ـ مقدار دما در زمان خشك كردن قارچ چقدر مي باشد ؟

الف ) 43 درجه و 1-2 روز                                 ب ) 43 درجه و 5 روز

ج ) 29 درجه و 5 روز                            د ) 29 درجه و 1-2 روز

75 - كدام گزينه در مورد علت آلودگي بعد از انتقال مسيليومها به درون بذور در تهيه اسپان صحيح است ؟

الف ) بالا بون مقدار هاگهاي آلوده در محيط آزمايشگاه                  ب ) استريل نبودن ابزاركار

ج ) اسيديته نامناسب بذر                                                  د ) موارد الف و ب

76 ـ بعد از تلقيح بذور با میسيليوم جهت تهيه اسپان تا زمان رشدكامل نياز است كه …

الف ) پس از چهار روزاز انتقال تكه هاي مسيليومي به بذور غلات بطريها را تكان داد.

ب ) پس از 25 روز از انتقال تكه هاي مسيليومي به بذور غلات بطريها را تكان داد .

ج ) اصولاً بعد از تلقيح بذور غلات در ظروف نياز به تكان دادن نيست.

د ) موارد الف و ب صحيح مي باشد .

77 ـ كدام عامل مي تواند علت عدم رشد يكنواخت مسيليومها در كل بطري اسپان باشد ؟

الف ) آلودگي باكتريايي                                                 ب ) خشك شدن بذور به واسطه تغييرزياد

ج )       pH     نامناسب بذور                                          د ) تمام موارد

 78 ـ در اسپان مناسب كدام عوامل بايد مشاهده نگردد ؟

الف ) نچسبيدن دانه غلات به يكديگر                                           ب ) عدم تغيير رنگ اسپان

ج ) مسيليوم دواني بيش از حد در اسپان نبايد اتفاق بيفتد                  د ) تمام موارد

79 ـ در صورتي كه دماي كمپوست در مرحله برگرداندن و قالب زني بالا نرود ناشي از چه موردي است ؟

الف ) كمبود ازت كمپوست                                                        ب ) توده خيلي سست و متخلخل كمپوست

ج ) بيش از حد بودن حجم كمپوست                                            د ) موارد الف و ب

80 ـ عدم توليد آمونياك در مرحله قالب زني كمپوست دكمه اي نشانه چيست ؟

الف ) نشانه كمپوست مناسب و خوب مي باشد                               ب ) نشانه كمبود مكملهاي غذايي كمپوست مي باشد

ج ) نشانه كافي بودن ازت دركمپوست مي باشد                             د ) تمام موارد

 

 

81 ـ در صورتيكه اندازه كاه و كلش خيلي كوچك باشد چه اتفاقي مي افتد ؟

الف ) باعث شرايط بي هوازي در كمپوست مي شود و به همين دليل زودتر از موعد كمپوست به حالت رسيدگي مي رسد.

ب ) باعث شرايط بي هوازي در كمپوست مي شود و كمپوست به صورت مناسب تهيه نمي گردد.

ج ) باعث كاهش تخلخل دركمپوست مي شود و كمپوست به صورت مناسب تهيه نمي گردد.

د ) تمام موارد.

82 ـ فاصله افتادن بيش ازحد بين دو قالب باعث چه مشكلي مي شود ؟

الف ) بي هوازي شدن كمپوست                                      ب ) هوازي شدن كمپوست

ج ) كمبود مواد غذايي در كمپوست                                              د ) افزايش رطوبت كمپوست و افزايش تخلخل كمپوست

83 ـ كدام عامل باعث چسبنده و لزج شدن كمپوست مي گردد ؟

الف ) آب اضافي در كمپوست است                                             ب ) مقدار كاه و كلش در فرمول از حد استاندارد بيشتراست

ج ) آمونياك در كمپوست زياد است                                            د ) مقدار گچ خيلي كم افزوده شده است

84 ـ كدام عامل باعث عدم رسيدگي كمپوست به پيك حرارتي نمي شود ؟

الف ) مقادير مكملهاي غذايي خيلي كم                            ب ) مقدار هواي تازه زياد در اتاق پاستوريزاسيون بالاست

ج ) نسبت هوابه بستر كشت بالاست                                              د ) مقدارگچ خيلي كم است

85 ـ در مرحله پاستوريزاسيون علت غير يكنواختي دماي كمپوست چيست ؟

الف ) تأمين نا منظم هواي تازه                                          ب ) مقدار هواي تازه در اتاق پاستوريزه بالاست

ج ) نسبت هوا به بستركشت بالاست                                              د ) مقدار مكملهاي غذايي كم است

86 ـ عدم توزيع يكنواخت مكملها در فاز اول كمپوست سازي باعث چه مشكلي در مرحله پاستوريزاسيون مي گردد ؟

الف ) نامناسب بودن دماي كمپوست و غير يكنواختي دما     ب ) بالا بودن دماي كمپوست بعد ازپاستوريزاسيون

ج ) افت شديد دماي كمپوست بعد از عمل پاستوريزاسيون               د ) باعث خشكي بيش ازحد كمپوست مي شود

87 ـ عدم رشد يا رشد آهسته اسپان در كمپوست به چه علتي ايجاد مي گردد ؟

الف ) بقاياي آمونياك در كمپوست                                              ب ) بالا بودن مقدار رطوبت كمپوست

ج ) آلودگي به  نماتد يا مگس سركه                                            د ) تمام موارد

88 ـ در صورت تهيه نامناسب كمپوست و وجود توده هاي تراكم بسيار مرطوب دركمپوست امكان افزايش كدام عوامل

 بيشتر است ؟

الف ) كنه ها                  ب ) نماتدها                   ج ) مگسها                    د ) موارد الف و ب

89 ـ باقي ماندن آمونياك در كمپوست ممكن است باعث شيوع كدام بيماري در مرحله اسپان زني شود ؟

الف ) قارچ لكه جوهري (coprinus )                            ب ) مول خشك

ج ) حباب تر                                                                 د ) لكه قهوه اي باكتريايي

90 ـ كدام عامل باعث عدم پنجه دواني مسيليومها درون لايه پوششي مي شود ؟

الف ) نوسانات دما                                                                      ب ) تنظيم نبودن اسيديته (   ph   ) لايه پوششي

ج ) كمپوت آلوده به عوامل بيماريزا يا آفات                                  د ) تمام موارد

 

91 ـ كدام بيماري انگل قارچ خوراكي است ؟

الف ) كپك ماتيكي                    ب ) كپك خاكستري                

ج ) آسپرژيلوس                         د ) حباب تر

92 ـ در كدام بيماري مايع كهربايي رنگ حاوي اسپورها و باكتريهاي آلاميزه از قارچ به بيرون تراوش مي كند ؟

الف ) حباب تر                          ب ) حباب خشك                                 

ج ) تار عنكبوتي                         د ) كپك ماتيكي

93 ـ استفاده از آب كلردار مي تواند در پيشگيري كدام عامل بيماري مؤثر باشد ؟

الف ) حباب تر                          ب ) مول خشك                        

ج ) تار عنكبوتي                         د ) كپك خاكستري

94 ـ  شرايط رشد مناسب براي كپك سبزجنگلي ( trichoderma ) چه مي باشد ؟

الف ) غلظت co2 بالا                  ب ) هواي راكد                        

ج ) رطوبت بالا                          د ) همه موارد

95 ـ حشرات و كنه ها در انتقال كدام عامل بيماري نقش مهمتري دارند ؟

الف ) حباب خشك یا ورتیسیلیوم             ب ) حباب تر                           

ج ) تار عنكبوتي                                     د ) تريكودرما

96 ـ خميدگي در ساقه قارچ يكي از علائم بيماري …... مي باشد ؟

 الف ) حباب خشك                    ب) حباب تر

ج ) تار عنكبوتي                          د ) تريكودرما

97 ـ در كدام بيماري باعث مي شود قارچ شكافدار شده و توسط حشرات براحتي انتقال پيدا كند ؟

الف ) حباب تر                            ب ) تار عنكبوتي

ج ) تريكودرما                             د ) حباب خشك

98 ـ كدام گونه قارچ دكمه اي به بيماري حباب خشك ( ورتيسليومي ) مقاومت بيشتري دارد ؟

الف ) agaricus biyorquis    ب ) agaricus bisporus     ج )agaricus brunnescens              د ) تمام موارد

99 ـ عاملي كه باعث جلب حشرات ( گلها و زنبورها ) به قارچ خوراكي مي شود چيست ؟

الف ) بوي كود و موادگياهي در حال تجزيه                      ب )بوي مخصوص مسيليومهاي در حال رشد

ج ) بوي خاك پوششي                                       د ) موارد الف و ب

100 ـ خسارت مستقيم مگس Megaselia nigra در چه مرحله اي است ؟

الف ) حشرات بالغ                       ب ) شفيره                   ج ) لارو                                    د ) تخم

101 ـ  علت غير يكنواختي رشد مسيليومها درون لايه پوششي چه مي باشد ؟

الف ) اختلاط ضعيف مواد پوششي                                    ب ) توزيع ناهمگن لايه پوششي

ج ) رشدناهمگن مسيليومها درون بخش تحتاني لايه پوششي د ) تمام موارد

 

 

102 ـ رشد بيش از حد مسيليومها ي قارچ داخل لايه پوششي در توليدقارچهاي ته سنجاقي چه تأثيري دارد ؟

الف ) تفاوتي نمي كند                                                    ب ) تعداد ته سنجاقي ها زياد مي شود

ج ) تعداد ته سنجاقي ها كم مي شود                                             د ) افزايش ناگهاني مقدار ته سنجاقي ها اتفاق مي افتد

103 ـ عدم تشكيل قارچهاي ته سنجاقي توسط مسيليومها توسط چه عاملي ايجاد مي شود ؟

الف ) دماي محيط بالا     ب )    co2  محيط بالاست                     ج ) رطوبت محيط كم است                     د ) تمام موارد

104 ـاگر در مرحله پنجه دواني مسيليومها در لايه پوششي قبل از كامل شدن ريسه دواني ميزان غلظت co2 بسيار پائين باشد چه اتفاقي مي اقتد ؟

الف ) تشكيل ديرتر ته سنجاقي ها                         ب ) تشكيل زود هنگام ته سنجاقي ها

ج ) تفاوتي در توليد ته سنجاقي ها ندارد .             د ) بستگي به كمپوت ، تعداد ته سنجاقي ها كم مي شود .

105 ـ كدام مورد باعث تشكيل ناهمگن ته سنجاقي ها نمي شود ؟

الف ) رطوبت غيرنواخت لايه پوششي                   ب ) آسيب ديدگي موضعي سطح لايه پوششي بر اثر آبپاشي سنگين

ج ) شرايط محيطي درون اتاقك كشت نوسان داشته باشد    .      د) يكنواختي بيش ازحد لايه پوششي

106 ـ در صورت نياز به آبياري لايه پوششي آبياري بايد چه شكلي باشد؟

الف ) غرقابي                 ب ) مه پاشي                 ج ) قطره اي                  د ) باراني

107 ـ عملكرد پائين چين اول ممكن است ناشي از......... باشد.

الف ) عناصر غذايي كم در بستر كاشت                ب ) عمق غير يكنواخت لايه پوششي

ج ) رطوبت غير يكنواخت لايه پوششي                  د ) تمام موارد

108 ـ در صورتيكه پايه هاي قارچ بلند و كلاهك كوچك و تكامل نيافته را ببينيم  مي تواند نشانه چه چيز باشد ؟

الف ) افزايش  co2    بالا در محيط                                   ب ) افزايش دما در محيط

ج ) افزايش رطوبت در محيط                               د ) افزايش تهويه

109 ـ دفرمه شدن (تغيير شكل) قارچها ممكن است ناشي از چه عاملي باشد؟

الف ) افزايش  دی اکسید کربن                                                    ب ) شيوع آلاينده هاي انگلي

ج ) فرار گرفتن بستر كاشت درمعرض عوامل شيميايي                                 د ) تمام موارد

110 ـ ميزان تهويه در مرحله زايشي قارچ دكمه اي چند مرتبه در هر ساعت است ؟

الف ) 2-4 بار                ب ) 6-8 بار                  ج ) 10 -12 بار             د ) 12-14 بار

111 ـ  بدترين روش مبارزه با حشرات در سالن هاي پرورش قارچ چه نوع روشي است ؟

الف ) شيميايي               ب ) فيزيكي                  ج ) بيولوژيكي               د ) مكانيكي

112 ـ براي ضد عفوني وسايل چوبي داخل سالن بين دو مرحله كشت استفاده ازكدام ماده توصيه مي شود ؟

الف ) سولفات آلومينيم   ب ) سولفات آمونيوم      ج ) سولفات مس                        د ) سولفات منيزيوم

113 ـ مدت زمان و دماي مناسب جهت پاستوريزاسيون كمپوست براي از بين بردن تمامي مراحل رشد حشرات كدام

گزينه است ؟

 الف ) 2 ساعت دردماي 60 درجه                                   ب ) 2 ساعت در دماي 55 درجه

ج ) 5 ساعت در دماي 75 درجه                          د ) 5 ساعت در دماي 121 درجه

114 ـ پشه معمولي قارچها جزء كدام راسته حشرات هستند و مكان توجيحي براي استقرار لاروها كجاست؟

الف ) مگسها _  خاك پوششي                ب ) زنبورها ـ خاك پوششي

ج ) مگسها ـ قارچ خوراكي                                  د ) زنبورها ـ قارچ خوراكي

115 ـ شل شدن اتصال ته سنجاقي ها به لايه پوششي ناشي از خسارت كدام آلاينده است ؟

الف ) پشه معمولي قارچ   ب ) كنه ها        ج ) قارچ عامل تار عنكبوتي                     د ) باكتري عامل لكه قهوه اي

116 ـ كدام حشره داراي پشت خميده و داراي پرشها و حركات جهشي سريع مي باشد ؟

الف ) مگسهاي گوژپشت ب ) پشه هاي معمولي قارچ                      ج ) مگسهاي گال                       د ) مگس سركه

117 ـ بهترين روش پيشگيري از تخم گذاري مگسهاي فوريده ( گوژپشت ) در دوره پنجه دواني مسيليومها چيست ؟

الف ) سالن پنجه دواني كاملاً تاريك باشد                        ب ) استفاده از تله هاي نوري در سالن پنجه دواني

ج ) استفاده از سموم شيميايي                               د ) ايجاد رطوبت بيش از حد داخل سالن

118 ـ كوچكترين دوبالان در سالنهاي پرورش قارچ كدام است ؟

الف ) مگس سركه                     ب ) مگس گال              ج ) مگس گوژپشت                    د ) پشه معمولي قارچ

119 ـ وجود كنه ها در كمپوست نشانه چيست ؟

الف ) تهويه بيش از حد سالن                   ب ) كاهش دماي سالن

ج ) وجود نور در سالن                            د ) عدم آماده سازي مناسب كمپوست و عدم پاستوريزاسيون مناسب

120 ـ كدام كنه رنگ قارچها را به قرمز تيره تبديل مي كند ؟

الف ) كنه كاه                ب ) كنه پا بلند قارچ       ج ) كنه دوست دار قارچ خوراكي                        د ) كنه فلفل قرمز

121 ـ حالت به اصطلاح چشمك زدن ( بصورت يك روكش براق در لايه پوششي ) در كدام موجود مشاهده مي شود ؟

الف ) قارچها                 ب ) باكتريها                  ج ) مگس نوريد             د ) نماتدهاي گندرست

122 ـ نماتدهاي گندرست چگونه خسارت مي زنند ؟

الف ) با تغذيه از ساقه قارچ باعث كاهش عملكرد مي شود.

ب ) با افزايش جمعيت و توليد ضايعات دفعي باعث تجزيه بستر كاشت و در نهايت عدم كارآيي براي رشد مسيليومها مي شود .

ج ) با استفاده از مسيليومهاي قارچ و ضعيف كردن آنها باعث كاهش عملكرد مي شود.

د ) تمام موارد

123 ـ نماتدهاي قارچ رست چگونه به قارچها خسارت مي زنند ؟

الف ) اصولاً از قارچها تغذيه نميكنند بلكه از بستر قارچها تغذيه مي كنند.

ب ) بصورت مارپيچ در ساقه قارچها نفوذكرده و از آن استفاده مي كنند .

ج ) تغذيه مستقيم از ريسه ها انجام مي دهند و باعث حذف سلولها با استفاده از قطعات دهاني ساينده مي شوند .

د ) با استفاده از دهان سوزن مانند مسيليومها را سوراخ و مواد تجزيه كننده را از طريق آن تزريق و سپس محتويات غذايي سلولها را مي‏مكد .

124 ـ‌ از كدام اندام گياه براي توليد اسپان تجاري استفاده نمي شود و بيشتر در كارهاي تحقيقاتي و اصلاحي استفاده مي شود ؟

الف ) بافت قارچ                        ب ) مسيليوم قارچ                       ج ) اسپور                      د ) هيچكدام

 

125 ـ مسيليومهاي … بيشتر مستعد توليد پريمورديوم است ؟

الف ) پنبه اي                 ب ) ريشه اي                 ج ) سطحي                    د ) خطي

126 ـ كدام اسپان با پايه غير بذري است ؟

الف ) چاودار                 ب ) پرليت                    ج ) سورگوم                  د ) گندم

127 ـ رنگ سطوح داخلي سالن هاي كشت قارچ بهتراست چگونه باشد ؟

الف ) سفيد براق             ب ) سياه                                   ج ) قهوه اي تيره                        د ) فرقي ندارد

128 ـ در سيستم توليد به روش قفسه اي عرض طبقه ها حداكثر بايد چقدر باشد ؟

الف ) 100سانتي متر                              ب ) 140 سانتي متر                  

ج ) 180 سانتي متر                                د )70 سانتي متر

129 ـ طبقه اول در سيستم قفه اي توليد پرورش از سطح زمين بايد حداقل چند سانتیمتر فاصله داشته باشد ؟

الف )   5 سانتي متر                                ب ) 10 سانتي متر

ج ) 20 سانتي متر                                              د ) بايد هم سطح كف سالن باشد

130 ـ در شرايط ايده ال از هر متر مربع بستر كمپوست به ارتفاع 20 سانتي متر چند كيلوگرم برداشت انجام مي گيرد ؟

الف ) 20-15كيلوگرم                           ب ) 22-25 كيلوگرم

ج ) 10 كيلوگرم                                                د ) بيش از 25 كيلو

131 ـ براي تعيين دقيق هواي موردنياز در سالن دانستن كدام عامل لازم است ؟

الف ) حد مجاز  CO2  براي گونه قارچ                 ب ) حجم تبادل هوا در ساعت توسط فن ها

ج ) تعداد قفسه ها                                                           د ) موارد الف و ب

132 ـ حداكثر تهويه هوا در هر ساعت براي قارچ دكمه اي چند مرتبه است ؟

الف ) 2-3 مرتبه                        ب ) 4-6 مرتبه              ج ) 6-8 مرتبه               د ) 8-10 مرتبه

133 ـ مقدار هواي آزاد اتاق به ابعاد 3×4×3  متر با حجم اشغال شده ي قفسه ها به مقدار 8 متر مکعب چقدر مي باشد؟

الف ) 5/4                    ب ) 5/5                                  ج ) 4                           د ) 6  

 134 ـ  اگر تعداد سوراخهاي ورودي هوا بر روي لوله هاي هوا رساني 10 عدد باشد و سطح مقطع لوله هواي اصلي 34/0 متر مربع باشد ، مساحت هر سوراخ فرعي بايد چند متر مربع باشد ؟

الف ) 4/3                    ب ) 34/0                    ج ) 034/0                  د ) 34

135 ـ كدام مورد گزينه صحيح نمي باشد ؟

الف ) توليد كنندگان قارچ دكمه اي از فيلترهاي خشك با سطح تماس بالا استفاده مي كنند .

ب ) مي‏توان براي جلوگيري از مخلوط شدن هواي ورودي و خروجي ، هواي تازه را از هواكش از چند متري بالاتر وارد سالن كرد .

ج  ) مي توان براي جلوگيري از مخلوط شدن هواي ورودي و خروجي ، هواي تازه را از يك كانال زير زميني كه در جهت باد در شمال ساختمان ساخته شده است وارد كرد.

د ) موارد الف و ب

136 ـ دريچه هاي خروجي هواي درون سالن ها را در كجاي ديوار تعبيه مي كنند ؟

الف ) در قسمت پائين                  ب ) در وسط                 ج ) در قسمت بالا                       د ) تفاوتي نمي كند

137 ـ اندازه دريچه خروجي هوا بايد چند برابر دريچه ورودي باشد ؟

الف ) نصف                        ب ) 1                     ج ) 2                           د)3

138 ـ هدف از تهيه كمپوست در پرورش قارچ دكمه اي چيست ؟

الف ) ايجاد يك محيط غذايي يكنواخت جهت استفاده مسيليومهاي قارچ

ب ) از بين بردن عوامل رقيب قارچ خوراكي ازجمله حشرات ، باكتريها و  …

ج ) افزايش ميكروارگانيزمهاي مفيد در كمپوست

د ) تمام موارد

139 ـ مناسب ترين كاه و كلش جهت تهيه كمپوست قارچ دكمه اي كدام است ؟

الف ) گندم                    ب  )جو                                    ج ) برنج                                   د ) يولاف

140 ـ اگر در فرمول كمپوست قارچ دكمه اي به هيچ عنوان از كود اسبي استفاده نشود ، به آن كمپوست … گويند.

اف ) طبيعي                   ب ) مصنوعي                 ج ) ملايم                      د ) يكنواخت

141 ـ كدام يك از مواد ذيل جزء مواد اوليه ( مواد پايه ) كمپوست قارچ دكمه اي بشمار نمي آيد ؟

الف ) كاه و كلش يولاف            ب ) كاه و كلش برنج     ج ) كود اسبي حاوي كاه كلش    د ) كود اسبي حاوي خاك اره

142 ـ كدام ماده داراي  بالاترين ازت و فاقد ماده آلي مي باشد .

الف ) اوره                     ب ) پودر خون               ج ) كود مرغي               د) تفاله انگور

143 ـ در انتخاب مواد اوليه جهت تهيه كمپوست چه چيزي بايد مورد توجه باشد ؟

الف ) قابليت دسترسي     ب ) هزينه هر يك از مواد           ج ) غني بودن مواد                      د ) موارد الف و ب

144 ـ كدام ماده جزء مواد معدني  مورد استفاده در كمپوست قارچ دكمه اي محسوب نمي شود :

الف ) كلسيتيك             ب ) دولوميت                 ج ) سولفات كلسيم        د ) سولفات آمونيم

145 ـ كدام مورد جزء مزيتهاي استفاده از سنگ گچ در كمپوست نمي باشد ؟

الف ) سنگ گچ باعث خنثي سازي اسيديته كمپوست مي گردد و مقدار كمي  PH  كمپوست را بالا مي برد.

ب ) با تجمع ذرات كلوئيدي باعث تغلغل و تهويه بهتر كمپوست مي شود .

ج ) تأمين  كلسيم ضروري براي متابوليسم قارچ           د ) كاهش اندك      PH   بالا و بهبود  زه كشي كمپوت

146 ـ كدام گزينه در مورد خواص غذايي قارچها صحيح نمي باشد ؟

الف ) برخي قارچها قادرند ميزان كلسترول خون را كاهش دهند .

ب ) اكثر قارچها سرشار از ويتامينهاي    C  و   B  هستند .

ج ) بعلت داشتن كربوهيدرات مناسب و فراوان داراي انرژي فراوانند.

د ) گليكوژن و همي سلولز يكي از قند هاي ذخيره اي در قارچها مي باشد.

147 ـ كدام گزينه در مورد قارچهاي خوراكي صحيح مي باشد ؟

الف ) قارچها داراي كلروفيل نيستند.                                             ب ) قارچ دكمه اي تجزيه كننده ثانويه است .

ج ) قارچ صدفي تجزيه كننده اوليه مي باشد .                                د ) تمام موارد

148 ـ كشت قارچ دكمه اي حداكثر در سال چند مرتبه امكان پذير است ؟

الف ) 1-2 بار                ب ) 2-4 بار                  ج ) 4-6 بار                   د ) 6-8 بار

149 ـ بهترين روش شناخت قارچهاي خوراكي از سمي چيست ؟

الف ) رنگ                                           ب ) اندازه ساقه و كلاهك                     

ج ) شكل و ساختار هاگها                                   د ) تعداد تيغه ها (GILLS )

150 ـ ترتيب چرخه زندگي قارچ خوراكي در كدام گزينه رعايت شده است ؟

الف ) اسپور ـ مسيليوم ـ هاگ ـ قارچ بالغ

ب ) اسپور ـ بازيديوسپور ـ مسيليوم ـ قارچ بالغ

ج ) اسپور ـ مسيليوم ـ قارچهاي ته سنجاقي ـ قارچ بالغ

د ) اسپور ـ قارچهاي ته سنجاقي ـ مسيليوم ـ قارچ بالغ

151 ـ اسيديته (  PH   ) مناسب جهت رشد هاگها و مسيليومها چه مقدار مي باشد ؟

الف ) 5/2 -5  /3                     ب ) 5/3 – 5/4                       ج ) 5/6 – 7                د ) 5/7 – 5/8

152 ـ دماي لازم براي استريليزاسيون محيط كشت برايتيه اسپان در فشار 15 پوند چنددرجه مي باشد ؟

الف ) 60 درجه             ب ) دماي جوش آب                  ج ) 121 درجه              د ) 75 درجه

|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در دوشنبه هشتم اردیبهشت 1393  |
 کوهدشت
کوهدشت
|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در یکشنبه هجدهم اسفند 1392  |
 نمونه سوالات هرسکار درختان مثمر وغیر مثمر
 

 

1- کدام یک ازادوات زیر جزء ادوات هرس نمی باشد؟

الف) قیچی         ب) اره برقی        ج) چاقو         د)اسکنه

2-بر کدام اساس درختان هرس می شوند؟

الف) براساس رقم       ب) سن درخت        ج)   نوع درخت    د)همه موارد

3-بریدن، حذف کردن، خم کردن،تمام یا قسمتی از شاخه،ریشه یا برگیا میوه چه نام دارد؟

الف)پیوند      ب)هرس           ج)ریشه زایی     د)قلمه

4-کدام گزینه از اهداف هرس می باشد؟

الف)افزایش میزان کیفیت محصول

ب)جوان کردن درختان مسن

ج) حذف شاخه های افت زده وبیمار

د)همه موارد

5-کدام نکته قبل از اقدام به هرس دانستن ومد نظر قرار دادن ان از ضروریات است؟

الف)فرم هرس        ب)شکل سازی درخت      ج طراحی          د)اصول هرس

6-ازنظر زمان هرس به کدام دسته زیر تقسیم می شود؟

الف)زمستانه ،بهاره        ب)پاییزه ،زمستانه      ج) بهاره،پاییزه        د)زمستانه ، تابستانه

7-هرس از نظر شدت عمل به چند دسته تقسیم می شود؟

الف)یک دسته       ب) دو دسته         ج)سه دسته           د)شش دسته

8- هرسی که درخت در حالت خواب است انجام میشود چه نام دارد؟

الف)زمستانه        ب)تابستانه         ج)بهاره        د)پاییزه

9-نام کدام هرس ،هرس سیاه است؟

الف)زمستانه        ب)تابستانه         ج)بهاره        د)پاییزه

10-عمل هرس زمستانه از چه زمان اغاز می شود؟

الف)در اواخر زمستان

ب)دراواسط بهمن ماه

ج)در اسفند ماه

د)از زمان خزان درخت تا قبل از بیدار شدن جوانه ها

11- عمل هرس زمستانه هلو در چه زمانی از سال انجام می گیرد؟

الف) اوایل زمستان      ب)اواسط زمستان       ج)اواخر زمستان       د)هیچکدام

12-هرسی که پس از فعال شدن گیاه باید انجام شود چه هرسی است؟

الف)زمستانه        ب)تابستانه         ج)بهاره        د)پاییزه

13-هرس تابستانه از چه زمانی قابل اجراء است؟

الف)دراواخر بهار     ب)در اوایل تابستان        ج)از اواسط بهار تا اواسط تابستان      د)در اواخر تابستان

14-اگردر زمان هرس مقدار شاخه های بریده شده بیشتر از شاخه های باقیمانده باشد چه نوع هرسی انجام شده؟

الف)هرس ضعیف       ب)هرس متوسط       ج)هرس شدید       د) هرسه مورد

15- اگر در زمان هرس مقدار شاخه های بریده شده کمتر از شاخه های باقی مانده روی درخت باشد هرس را؟

الف)هرس ضعیف       ب)هرس متوسط       ج)هرس شدید       د) هیچ کدام

16-در صورتی که ارتفاع درخت از سطح خاک تا اولین شاخه اصلی کمتر از 80سانتی متر باشد درخت به چه فرمی تربیت شده است؟

الف)پاکوتاه       ب) نیمه پابلند        ج) پابلند      د)نیمه پاکوتاه وپابلند

17-در فرم نیمه پابلند ارتفاع پابلند ارتفاع تنه درخت به چند سانتی متری باید برسد؟

الف)80سانتی متری     ب)50 سانتی متری    ج)120-80 سانتی متری   د)80-50سانتی متری

18-ارتفاع هرس پابلند چند سانتی متر است؟

الف)70سانتی متری      ب) 100سانتی متری     ج)کمتر از 120سانتی متری        د بیشتر از120سانتی متری

19-فرم هرس پابلند چند سانتی متر است

الف) انجیر- گیلاس- بادم-مو      ب)گردو- انجیر-مو-بادام    ج)گیلاس-بادام-مو-گردو  د)گیلاس-انجیر-بادام-گردو

20)فرم هرس درخت مو به چه صورت است؟

الف)شلجمی                   ب)هرمی                       ج)چلچراغی    د)پاچراغی

21)کدام هرس معمول ترین فرم هرس درختان است؟

الف)شلجمی                      ب)هرمی               ج)چلچراغی           د)پاچراغی

22)درفرم هرس هرمی سال اول نهال ازچند سانتی متری هرس می شود؟

الف)40-30            ب)70-50        ج)100-70            د)از ارتفاع 1.5متری

23)ارتفاع درختان درفرم هرس هرمی چند متر می باشد؟

الف)2متری            ب)4متری              ج)6متری                   د)5.5متری

24)درکدام نوع هرس ارتفاع درخت محدود ولی تاج ان گسترده می شود؟

الف)هرمی              ب)جامی               ج)شلجمی              د)پا چراغی

25)در فرم هرس شلجمی سال اول درخت در چند سانتی متری سر برداری می شود؟

الف)50                ب)80                  ج)150-120               د)80-50

26)فرم هرس جامی برای چه مناطقی مناسب است؟

الف)گرمسیر       ب)مناطقی که نور فراوان وجود دارند     ج)مناطق مرطوب          د)مناطقی که محدودیت نور دارند

27)کدام یک ازهرس های زیر جز هرس فرم پهن نمی باشد؟

)        ج)فرم پالمت      د)فرم هرمیu الف)کوردون        ب)فرم(

28-حد فاصل بین یقه(طوقه) وتاج درخت را چه می نامند؟

الف) شاخه                    ب) جوانه                             ج)  تنه                        د)میخچه

29- از کدام قسمت درخت شاخه های اصلی منشعب شده واسکلت درخت را به وجود می اورئ؟

الف) شاخه                    ب) جوانه                             ج)  تنه                        د)میخچه

30- شکل جوانه چوب به چه شکلی ودر روی شاخه های چند ساله قرار دارد؟

الف)کشیده و مخروطی شکل- یکساله

ب) کشیده و مخروطی شکل- دوساله 

 ج)  گرد و مخروطی شکل- یکساله 

د) کشیده و مخروطی شکل- دوساله

31- چند نوع جوانه درروی شاخه وجود دارد نام ببرید؟

الف)دو نوع- جوانه گل وچوب

ب)سه نوع- گل- چوب-خواب

ج)یک نوع- جوانه گل

د)چهار نوع- گل – چوب- خواب- استیپولر

32-کدام جوانه در کنار جوانه اصلی قراردارد وپس از قطع انفعال می شود؟

الف)جوانه گل     ب)جوانه چوب      ج)جوانه خواب      د)استیپولر

33- کدام اندام،اندام های زایشی وبارور که اندازه انها4-5/0سانتی مترو حاوی یک یاچند جواته گل وچندین جوانه برگ هستند؟

الف)میخچه(دارد)     ب)شاخک(براندی)   ج)لامبورد     د)نرک(گورمان)

34- کدام اندام زیر معمولا از براندی کوتاهتر وغالبا به چند جوانه گل ختم میشود؟

الف)میخچه(دارد)     ب)شاخک(براندی)   ج)لامبورد     د)نرک(گورمان)

35- طول کدام اندام حدود 20 سانتی متر ودارای انواع ساده  وتاجدار می باشد؟

الف)میخچه(دارد)     ب)شاخک(براندی)   ج)لامبورد     د)نرک(گورمان)

36- کدام اندام از قدرت رشد رویشی بالای و جوانه های ان معمولا جوانه چوب هستند؟

                                         الف)میخچه(دارد)     ب)شاخک(براندی)   ج)لامبورد     د)نرک(گورمان)

37- کدام اندام در درختان میوه دانه دار برامدگی ضخیم وگوشت مانندی است که در محل ایجاد میوه به وجود می اید؟

الف)میخچه(دارد)     ب)شاخک(براندی)   ج)بورس     د)نرک(گورمان)

یعنی چه؟girdiling38- مفهوم

الف)هرس     ب) خم کردن شاخه     ج) برداشتن پوست شاخه(حلقه زنی)       د)پالمت

به چه صورت است؟cبهn39- در عمل زخم زدن شاخه نسبت

      ج) نسبت به نفع هیچکدام     د)به صورت مساوی   cب)نسبت به نفع      (n) الف نسبت به نفع مقدار 

40- هدف زخم زدن شاخه کدام است؟

    ج)قطع شاخه درخت      د)به منظور پیوند است                         ب)تهویه بسته درون شاخهcبهn الف)تغیر نسبت

41-هدف از هرس برگ چیست؟

الف) برای نفوز نور    ب)  کم کردن رطوبت           ج) جلوگیری از خسارت بیماریها            د)همه ی موارد

42-هدف از هرس ریشه کدام است؟

الف) وجود تعادل بین حجم ریشه وشاخه وبرگ          ب) برای حفظ تعادل بار دهی      ج)برای تنگ کردن گل          د)گزینه الف وب

43-عبارت بنسای در علم باغبانی کلمه کدام کشوراست؟

الف)المانی           ب)فرانسوی               ج) زاپنی              د)ایرانی

44-کدام یک از ابزار و ادوات زیر جز ادوات هرس نمی باشد؟

الف) قیچی باغبانی         ب) اره باغبانی              ج) کاتر              د)بیلچه باغبانی

45-کدام هورمون درگیاه نقش هرس را انجام می دهد(جلوگیری ازرشد)؟

الف) اکسین         ب) ا تسلین              ج)ساتیوکسنین               د)اسیدابسازیک

46-علم باغبانی به چند دسته تقسیم می شود؟

الف)  یک دسته میوه کاری        ب) دو دسته میوه کاری -سبزی کاری       ج)سه دسته میوه کاری -سبزی کاری  گلکاری     د)چهاردسته میوه کاری -سبزی کاری -گلکاری – فضای سبز وپارک

47-کدام میوه جز اقلیم گرمسیری مرطوب نیست؟

الف)موز          ب)انبه               ج) انجیر              د)پاپایا

48-کدام درخت  میوه مناسب برای مناطق سردسیر نیست؟

الف) گیلاس         ب) گردو              ج)انبه               د)سیب

49-کدام میوه اختصاصا و بیشتر درمناطق گرمسیرکشت می گردد؟

الف)موز          ب)  پاپایا             ج) خرما              د)پسته

50)فرم هرس پاچراغی برای کدام درخت مناسب است؟

الف) سیب        ب)مو       ج)گردو       د)موز

بهترین زمان برای شروع هرس زمستانه چه هنگامی است؟  51

الف)اواسط بهارتا اواسط تابستان                 ب)اواسط پاییز تا اواسط زمستان

ج) بعداز خزان تا قبل از باز شدن جوانه ها        د)شروع خزان درخت تا قبل ازبیدار شدن جوانه ها

52)هرس شدید هرسی است که :

الف) شاخه های بریده شده مساوی با شاخه های باقی مانده  باشد     ب) شاخه های بریده شده بیشتر از شاخه های باقیمانده باشد

ج)شاخه های باقیمانده بیشتر از شاخه های بریده شده باشد             د)شاخه های بریده شده کمتر از شاخه های باقیمانده باشد

53)هرس نیمه پابلند درچه ارتفاعی صورت می گیرد؟

الف) کمتر از 80 سانتی متر         ب)120-80 سانتی متر     ج)160-80سانتی متر     د)100-80 سانتی متر

54)کدامیک از درختان زیر باهرس پا بلند تربیت نشده است؟

الف)گردو      ب)بادام         ج)مو            د)کیلاس÷

55)متداولترین وآسانترین  هرس در درختان کدام است؟

الف)جامی       ب)شلجمی        ج)هرمی      د) کوردن

56)حدفاصل طوقه وشاخه اصلی را چه می نامند؟

الف)شاخه فرعی   ب)ریشه        ج)تنه        د)میخچه

57)کدام جوانه در روی تنه درخت وجود وهنگام هرس شدید وقطع جوانه های اصلی فعال می شود؟

الف)جوانه گل         ب)جوانه چوب        ج)جوانه خواب        د)جوانه استیپولر

58) کدام نوع هرس برای حفظ تعادل وجلوگیری از عمل سال آوری در درختان ضروری است؟

الف)هرس برگ      ب)هرس ریشه      ج)هرس گل ومیوه       د) بونسای

59)بورس چیست؟

الف) اندام بارور وزایشی که روی شاخه اصلی وفرعی قرار دارد      ب)منشعب از شاخه اصلی وفرعی بوده

ج)برآمدگی گوشتی وضخیم ه در محل ایجاد میوه قرار دارد  د) فاقد جوانه بارور بوده وهدف نگه داری آن حفظ فرم درخت است

60)در فرم هرس شلجمی در سال اول در چه ارتفاعی سربرداری انجام می شود؟

الف)70-50سانتیمتر       ب)120-70سانتیمتر      ج)150-120سانتیمتر    د)90-60سانتیمتر

61)کدامیک از شاخه های زیر فاقد جوانه ی گل بوده و فقط در مواردی که  هدف حفظ فرم درخت است نگه داری میشود؟

الف)میخچه    ب)برندی     ج)لامبوردی      د)نرک

62)انواع هرس از نظر زمان؟

الف)زمستانه-تابستانه       ب)زمستانه-بهاره      ج)بهاره-پاییزه       د)هیچکدام

63)در مناطق نیمه سردسیری چه چیزی  را نمیتوان کشت کرد؟

الف)انگور     ب)گردو     ج)انجیر    د)پسته

64)در هرس هرمی چند جوانه روی آن باقی میگذاریم؟

الف)3جوانه     ب)4جوانه    ج)2جوانه   د)6جوانه

65)در هرس دو شاخه دو بازوی درخت روی کدام قسمت آن تشکیل میشود؟

الف)شاخه های اصلی    ب)روی شاخه های جانبی    ج)روی اسکلت اصلی درخت    د)هیچکدام

 

66)در فرم پهن(پالمت) چند شاخه وبا چه زاویه ای روی ردیف های سیم هدایت میشوند؟

الف)7-5شاخه با زاویه 30-20      ب)8-4شاخه بازاویه60-30   ج)4-2شاخه بازاویه 80-60    د)6-4شاخه بازاویه90-60

67)کدام گزینه در مورد جوانه گل درست است؟

الف)مخروطی وکشیده بوده که روی شاخه های یکساله درانتهای آنها قرار دارد

ب)در روی درخت به حالت گرد وکروی در انتهای شاخه دیده می شود

ج)در روی تنه درخت به هنگام هرس شدید ظاهر می شود

د)هیچدام

68)هرس برگ به چه منظور انجام می شود؟

الف)برای افزایش میوه  ب)برای خوشرنگ شدن میوه    ج)برای افزایش رشد درخت     د)برای جلوگیری از رشد بیش از حد درخت

69)زمان هرس زمستانه به چه چیزهایی بستگی دارد؟

الف)ارتفاع-شکل تاج    ب)زمان-شدت عمل     ج)نوع درخت-شرایط آب وهوا    د)هیچکدام

70)در مناطق سردسیر و گرمسیر هرس زمستانه  بترتیب به چه صورت است ؟

الف)اوایل-اواخرزمستان    ب)اواخر-اوایل زمستان   ج)اواسط-بهار-اواسط تابستان   د)اوایل بهار-اواسط تابستان

71)در کدام فرم شاخه مرکزی درخت باقی میماند ؟

الف)فرم گرد    ب)فرم پاکوتاه   ج)فرم هرمی    د)فرم پاچراغی

72)درکدام فرم ارتفاع درخت محدود و تاج آن گسترده میشود ؟

الف)فرم هرمی    ب)فرم پابلند    ج)فرم گرد   د)فرم شلجمی

73)فرم جامی برای چه مناطقی بهتر است ؟

الف)مناطقی که ارتفاع زیاد دارند   ب)مناطقی که حرارت زیاد دارند ج)مناطقی که محدودیت نور دارند  د)هیچ کدام

74)فرم های پهن به چند دسته تقسیم میشوند ؟

الف)2دسته   ب)-3دسته  ج)4دسته   د) 1دسته

75)در کدام فرم هرس مداوم تابستانه و زمستانه شکل و اندازه درخت ثابت نگهداشته میشود ؟

الف)-دو شاخه     ب)چند شاخه     ج)یک شاخه       د)فرم پاچراغی 

76)برای تقویت شاخه و درشت شدن میوه های آن چکار باید کرد ؟

الف)خم کردن شاخه    ب)هرس برگ    ج)زخم زدن شاخه    د)حلقه زنی

77) کدام فرم در میوه کاری کاربرد بیشتری دارد ؟

الف)چند شاخه    ب)دو شاخه    ج)پاچراغی    د)کوردون

78)هرس پاچراغی برای چه درختانی استفاده میشود ؟

الف)سیب-هلو    ب)انار-انگور     ج)مو-گل رز    د)هلو-گل رز

79)در کدام فرم تاج در تمام جهات باید رشد یکسانی داشته بتشد ؟

الف)فرم پهن    ب)فرم هرمی    ج)فرم گرد     د)هیچ کدام

80) معمول ترین و آسانترین فرم پرورش درختان کدام است ؟

الف)فرم هرمی   ب)فرم گرد    ج)فرم پاچراغی   د)فرم کورودن

81)کدام فرم به فرم شلجمی شباهت دارد ؟

الف)پهن     ب)گرد     ج)چندشاخه     د)جامی  

82)فرم های پهن از نظر تنوع اشکال به چه فرمی شبیه اند

الف)فرم یک شاخه       ب)فرم دو شاخه     ج)فرم پاچراغی     د)فرم گرد

83)هرس در چند فصل از سال انجام میگیرد؟                                                       الف)دوفصل     ب)چهارفصل     ج)یک فصل    د)سه فصل            

84)در کدام فرم در سال اول نهال از فاصله 60سانتی متری زمین قطع نمیشود ؟

الف)دو شاخه      ب)یک شاخه        ج)چند شاخه       د)جامی

85)جوانه چوب چه شکلی دارد ؟

الف)کشیده واستوانه ای   ب)مخروطی گسترده   ج)گسترده واستوانه ای   ج) کشیده ومخروطی  

86) ازنظر ارتفاع ،درختا ن به چند دسته تقسیم میشوند ؟                                         الف)دو دسته         ب)سه دسته          ج)چهار دسته          د)هیچ کدام

87)عملیات هرس تابستانه روی شاخه بهتر است چه موقع انجام شود ؟                          الف)اوایل تابستان      ب)اواخر تابستان      ج)اواسط تابستان       د)هیچکدام

88)فرمهای هرمی و شلجمی از چه نوعی هستند ؟

الف)توخالی           ب)گرد        ج)توپر           د)دوکی

چیست؟Goirdiling89)

الف)برداشتن پوست وحلقه زنی     ب)زخم زدن شاخه     ج)خم کردن شاخه    د)گذینه ب و ج

 در عمل زخم زدن شاخه چگونه تغییر میکند؟C/N90)

     هردو کم    CوNد)               N>C          ج)C>Nب)          C=Nالف)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

                                   

 

|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در دوشنبه پنجم اسفند 1392  |
 مراحل کاشت، داشت و برداشت گوجه فرنگی

مراحل کاشت، داشت و برداشت گوجه فرنگی

 

کاشت

 

16 عنصر شیمیایی مورد نیاز برای رشد گیاه:

 

عناصر H هیدروژن (از طریق آب)، C کربن (تزریق دی‌اکسید کربن)، O اکسیژن (از طریق هوا)

 

تقسیم‌بندی عناصر غذایی:

 

1 ـ عناصر ماکرو (پر مصرف):

 

N ازت، P فسفر، K پتاسیم، Ca کلسیم، Mg منیزیم، S گوگرد

 

2 ـ عناصر میکرو (کم مصرف):

 

Fe آهن، Cu مس، Zn روی، Mn منگنز، B بر، Mo مولیبدن

 

N (ازت) برای رشد رویشی، P (فسفر) برای گسترش ریشه‌ها، K (پتاسیم) باعث افزایش مقاومت گیاه به آفات می‌شود.

 

راههای مصرف: آب آبیاری، محلول‌پاشی روی برگ یا خاک قبل از کشت

 

N (ازت):

 

بیشتر از سایر مواد غذایی در تغذیه گیاه مصرف می‌شود و همواره در دوره رشد بصورت تدریجی مصرف شود. نیاز گیاهان به ازت زیاد است.

 

علائم کمبود: توقف رشد رویشی، تغییر رنگ برگ به سبز کم رنگ یا زرد، رنگ میوه‌ها روشن، گل کوچک مانده و می‌ریزد، رشد بیش از حد ریشه و قهوه‌ای شدن ریشه.

 

درمان کمبود ازت: کوددهی سرک ازت به خاک 50-20 کیلوگرم در هکتار یا محلول‌پاشی اوره 500-200 گرم در 100 لیتر آب هر دو هفته یکبار در هنگام غروب خورشید.

 

دو شکل کلی کودهای ازته:

 

1 ـ بصورت آلی: کودهای دامی، پودر استخوان

 

2 ـ بصورت معدنی: کودهای شیمیایی از قبیل نیترات آمونیوم، فسفات آمونیوم، اوره.

 

مصرف بیش از حد ازت باعث بیماری قارچی مثل پیتیوم می‌شود.

 

K (پتاسیم):

 

عامل مهم تسهیل در انتقال مواد غذایی و آهن است. گیاه را در برابر سرما و گرما و بیماری مقاوم می‌کند.

 

فسفر قبل از شروع کاشت مصرف می‌شود.

 

علائم: سطح میوه‌ها غیر طبیعی می‌شود. رنگ میوه نامناسب می‌شود.

 

درمان کمبود: بصورت سرک قبل از کشت

 

محلول‌پاشی با سولفات پتاسیم به میزان 2 در 1000

 

Ca (کلسیم):

 

عمدتاٌ در برگ گیاهان وجود دارد.

 

علائم کمبود:

 

حاشیه برگها قهوه‌ای و پیچدار شده و برگها کوچک باقی می‌مانند. نوک ریشه‌ها می‌میرد و در قسمتهای باقیمانده ریشه زایده‌هایی شبیه غده‌های کوچک ساخته می‌شود.

 

درمان کمبود:

 

محلول‌پاشی با نیترات کلسیم 800 گرم در 100 لیتر آب

 

P (فسفر):

 

این عنصر به توسعه ریشه و رشد و باردهی گیاه کمک می‌کند.

 

علائم کمبود: برگها سبز تیره مایل به ارغوانی و بنفش، برگها کوچک و براق مانده و لکه‌های قهوه‌ای روی برگهای مسن ایجاد می‌شود. پیچیدگی برگها به پشت

 

درمان کمبود: استفاده از کود سوپر فسفات تریپل به میزان 20 گرم در هر متر مربع یا فسفات منوپتاسیم به مقدار 50-30 میلی‌گرم در لیتر همراه آب آبیاری.

 

Mg (منیزیم):

 

این عنصر در ساختمان کلروفیل بکار می‌رود.

 

علائم کمبود: در طی شرایط سرد و در خاکهای مرطوب ملاحظه می‌گردد.

 

علائم کمبود:

 

وجود لکه‌های موجدار و قهوه‌ای با ظاهری چروکیده، میوه‌ها کوچک مانده و بافت میوه نرم می‌شود.

 

درمان کمبود:

 

محلول‌پاشی با سولفات منیزیم 2 کیلوگرم در 100 لیتر هر 2 هفته

 

S (گوگرد):

 

نقش گوگرد در تشکیل پروتئین و اسید آمینه است.

 

درمان کمبود:

 

استفاده از کود سوپر فسفات، سولفات آمونیوم، گل گوگرد، سولفات کلسیم

 

عناصر میکرو (کم مصرف):

 

Fe (آهن):

 

این عنصر در ساخت و تولید سبزینه نقش مهمی دارد.

 

علائم کمبود:

 

رنگ برگهای جوان زرد روشن می‌شود. احتمال سوختگی برگها

 

درمان کمبود:

 

محلول‌پاشی سولفات آهن 150 گرم در 100 لیتر آب

 

Mn (منگنز):

 

نیاز گیاه به این عنصر کم است. کمبود و فراوانی منگنز هر دو سبب زردی گیاه می‌شود.

 

علائم کمبود: زرد شدن تمام سطح برگچه‌ها و زرد شدن جوانه گلها، ایجاد نقاط سوخته روی برگها بصورت لکه‌های مواج در آمدن

 

درمان کمبود:

 

محلول‌پاشی سولفات منگنز 500 گرم در 100 لیتر آب یا 50 گرم در هر متر مربع

 

Cu (مس):

 

علائم کمبود:

 

رشد گیاه متوقف، ارتفاع گیاه کم، وجود لکه‌های زرد در قسمت میانی برگهای بالغ، میوه‌ها کوچک هستند.

 

درمان کمبود:

 

محلول‌پاشی با سولفات مس 1 گرم در لیتر به همراه 5 گرم در لیتر آهک

 

Zn (روی):

 

در رشد و میوه‌دهی و مقاومت بوته در مقابل بیماریهای قارچی مؤثر است.

 

علائم کمبود:

 

کاهش گلدهی و ریزش گلها

 

درمان کمبود:

 

محلول‌پاشی با سولفات روی 500 گرم در 100 لیتر آب

 

B (بر):

 

علائم کمبود:

 

مرگ جوانه‌ها و نقاط رشدی، ایجاد ظاهر پرپشت و بدشکل

 

درمان کمبود:

 

استفاده از 10 کیلوگرم بوراکس در هکتار یا محلول‌پاشی بوراکس 100 گرم در 100 لیتر آب

 

Mo (مولیبدن):

 

علائم کمبود:

 

ایجاد سوختگی در نوک و حاشیه برگها

 

درمان کمبود:

 

مصرف مولیبدات پتاسیم به میزان 150 میلی‌گرم در متر مربع بصورت خاکی یا محلو‌پاشی 1 گرم در لیتر

 

Cl (کلر):

 

علائم کمبود:

 

پژمردگی گیاه

 

درمان کمبود:

 

استفاده از کلرور پتاسیم

 

کودهای ماکرو

 

1 ـ کودهای ازته: کودهای آمونیاک و کودهای اوره بهترین نمونه کود اوره است.

 

انواع کودهای آمونیومی: نیترات آمونیوم (جزء بهترین کود ازته)، سولفات آمونیوم، نیترات پتاسیم، نیترات کلسیم

 

2 ـ کودهای فسفره: سوپر فسفات تریپل و معمولی، اسید فسفریک (باز کننده لوله‌ها در آبیاری قطره‌ای)، فسفات‌های آمونیوم.

 

توجه: کودهای فسفره قبل از کشت مصرف می‌شوند و مصرف سرک ندارند.

 

3 ـ کودهای پتاسه: کلرور پتاسیم، سولفات پتاسیم، نیترات پتاسیم

 

کلسیم و گوگرد بصورت کود استفاده نمی‌شوند و بیشتر همراه با کودهای دیگر مثلاٌ سولفات آمونیوم بکار می‌روند.

 

4 ـ کودهای مخلوط: NPK کودی کامل است که در آب حل می‌شود و در آبیاری قطره‌ای استفاده می‌شود.

 

کودهای میکرو

 

بصورت پودری و مایع هستند. بیشتر به صورت محلول در آب آبیاری و یا محلول‌پاشی استفاده می‌شوند.

 

سولفات روی جهت جلوگیری از برگ‌سوزی در ترکیب با کود اوره بکار برده می شود.

 

بعد از برداشت محصول هر 18 روز یکبار از کودهای کامل استفاده شود.

 

سم بی‌متروزین یا چس برای نابودی شته‌ها استفاده می‌شود.

 

روشهای معمول کوددهی:

 

1 ـ اختلاط کود با خاک: مورد استفاده برای کودهای پایه NPK

 

2 ـ انحلال کود با آب آبیاری: برای کودهای اوره، نیترات آمونیوم، اسید فسفریک و نیترات پتاسیم کاربرد دارد.

 

3 ـ محلول‌پاشی روی برگ: برای کودهای میکرو استفاده دارد.

 

اگر شرایط آزمایش خاک وجود نداشته باشد می‌توان از فرمول زیر استفاده کرد:

 

نیترات آمونیوم 30-20 کیلوگرم یا سولفات آمونیوم 50 کیلوگرم یا اوره 25 کیلوگرم

 

سولفات پتاسیم 50 کیلوگرم

 

گوگرد 50 تا 100 کیلوگرم

 

سولفات روی 5 کیلوگرم

 

سولفات منیزیم 20-10 کیلوگرم

 

سولفات مس 2 کیلوگرم

 

سولفات منگنز 5 کیلوگرم

 

فسفات آمونیوم 20-10 کیلوگرم

 

قارچ‌کش: کاپتانـ مانکوزب

 

ساده‌ترین روش قارچ‌کشی: برای هر 1000 متر مربع 10 کیلوگرم گرانول ریدومیل با 2 کیلوگرم بنومیل مخلوط شده و به نسبت یکنواخت در سطح زمین پخش و شخم زده شود.

 

ارقام خوب گوجه:

 

کلاستر، چری (گیلاسی)، کالیبرا، کنزو، باربارا

 

بهترین PH خاک برای کشت گوجه فرنگی 5/5 تا 8/6

 

متوسط جوانه‌زنی بذر گوجه فرنگی: 6-4 روز

 

برداشت محصول: 70-60 روز

 

بهترین درجه حرارت برای جوانه‌زنی: 30-25 سانتیگراد

 

زمان انتقال نشاء به زمین اصلی زمانی است که ارتفاع بوته 30-20 سانتیمتر شود.

 

برای کشت نشاء در زمین اصلی حفره‌هایی با فاصله 60-40 ایجاد می‌کنند. اگر تراکم بوته بصورت 5/2 بوته در متر مربع در نظر گرفته شود برای هر هکتار نیاز به 25000 بوته وجود دارد.

 

درجه حرارت مناسب برای رشد و گلدهی گوجه فرنگی در روز 25-21 درجه سانتیگراد و در شب 19-17 درجه سانتیگراد است.

 

در حالت معمولی گوجه هر 2 روز یکبار یا یک روز در میان آبیاری می‌شود. در هوای سردتر هر 7 یا 8 روز یکبار آبیاری انجام می‌شود.

 

رطوبت کم باعث کاهش رشد و عدم گرده‌افشانی و رطوبت بالا باعث خفگی و پوسیدگی ریشه، زرد شدن برگهای پایینی، گل‌ریزی، کاهش طول ساقه، پیری پیش از بلوغ و شیوع بیماریهای قارچی فیتوفتورا و ریزوکتونیا می‌شود.

 

هر بوته گوجه فرنگی در طول رشد 65 لیتر آب مصرف می‌کند.

 

روش تراوایی به دلیل افزایش بهره‌وری آب مصرفی، ممانعت از رشد علفهای هرز و کاهش بیماریهای قارچی بهترین شیوه آبیاری گوجه است.

 

عناصر اصلی مورد نیاز گوجه:

 

ازت 370 کیلوگرم در هکتار

 

فسفر 50 کیلوگرم در هکتار

 

پتاسیم 680 کیلوگرم در هکتار

 

منیزیم 290 کیلوگرم در هکتار

 

کلسیم 45 کیلوگرم در هکتار

 

سه عنصر اصلی برای گوجه فرنگی: فسفر ـ پتاسیم ـ ازت

 

کودهای سرک بعد از رسیدن بوته به 40 سانتیمتری و آغاز گلدهی طبق فرمول زیر قابل استفاده است:

 

نیترات آمونیوم 680 کیلوگرم در هکتار در طول برداشت

 

اسید فسفریک 160 کیلوگرم در هکتار در طول برداشت

 

نیترات پتاسیم 560 کیلوگرم در هکتار در طول برداشت

 

سولفات منیزیم 260 کیلوگرم در هکتار در طول برداشت

 

در طول دوره رشد مخصواٌ زمانی که گل به میوه فندقه تبدیل شود نیاز به استفاده از کودهای میکرو می‌باشد.

 

کودهای میکرو بطور همزمان و بصورت محلول‌پاشی روی برگها استفاده می‌شود.

 

هرس اولیه زمانی است که بوته 30 سانتیمتری می‌شود.

 

شاخه‌ها و خوشه‌گلهای نزدیک به زمین حتماٌ حذف شوند برای اینکه بوته آفت و بیماری نگیرد.

 

هرس در گوجه هر 3 روز یکبار انجام شود.

 

برخی از روشهای تربیت بوته:

 

1 ـ روش سنتی خوابانیدن ـ روش متوالی قوسی ـ روش پرورش روی سیم با ارتفاع بلند ـ روش کشت بینابینی ـ روش قلابی

 

آمار تولید گوجه در ایران 400-300 تن در هکتار است. در دنیا 800-700 تن در هکتار است.

 

بهترین حالت برای برداشت میوه رسیده سفت است که به رنگ قرمز روشن (صورتی) است.

 

برای بسته‌بندی میوه‌های از جعبه‌های پلاستیکی استفاده شود بهتر است.

 

سمپاشی با قارچ‌کش‌های مختلف مانند کاپتان، تایرام، دودین و اکسی کلرور مس چند هفته قبل از برداشت.

 

در زمان بروز پوسیدگی میوه یا خال سیاه (آنتراکنوز) از سموم مانکوزب و مانب باید استفاده کرد.

 

در زمان بیماری بادزدگی (سوختگی شاخ و برگ) هر 10 روز باید سمپاشی صورت گیرد.

 

اگر قسمتهای هوایی گیاه آسیب ببیند بیماری پژمردگی ورتیسیلیومی بروز کرده است که برای درمان آن باید از بنومیل یا کاربندازیم در پایه هر گیاه استفاده کرد.

 

در صورت بروز بیماری لکه باکتریایی که لکه‌هایی سیاه و برجسته روی میوه ظاهر می‌شود باید از سموم مانب و زینب در زمان آلودگی استفاده کرد.

 

آفات مهم گوجه فرنگی: شته ـ کنه و کرمها

 

شته: برای مبارزه با شته علفهای هرز نابود شود. لانه مورچه‌ها از بین برود. برگهای آلوده قطع شوند. نصب مقواهای زرد آغشته به مواد شیرین، مبارزه بوسیله سموم شته‌کش مانند آزینفوس، آندوسولفان و پاراتیون

 

کرم میوه: یکی از شایع‌ترین آفات گوجه است که برای مبارزه با آن باید از سم کارباریل استفاده کرد.

 

نماتد خاک: ریشه‌ها متورم شده و حالت کیست پیدا می‌کند باید از متیل بروماید و متام سدیم استفاده کرد.

 

اگر دیازینون پودر با کودهای ماکرو مخلوط شود بهتر است.

 

نیتروژن زیاد و پتاسیم کم در ترک خوردن میوه‌ها نقش دارد.

 

پوسیدگی انتهای میوه (گلگاه): به علت کمبود کلسیم است.

 

لیست علف‌کشهای موجود در بازار:

 

پاراکوات، گراماکسون، توتریل، ترفلان، سونالان، سنکور، گالانت، بازاگراف

 

بیماری فیتوفتور اینفستانس: روی برگها لکه‌های نامنظم بی‌رنگ که بعداًٌ قهوه‌ای می‌شود ظاهر می‌گردد.

 

سموم پیشنهادی: متالاکسیل، بنالاکسیل، سموم حاوی مس

 

برای از بین بردن کرمهای خانواده اسفیجیده و کرم هلیوتیس از سم کارباریل استفاده می‌شود.

 

هنگام مشاهده علائم اولیه سوختگی زودرس از قارچ‌کش‌های حفاظتی از قبیل کاربامات‌ها، کلروتالونیل، ترکیبات مسی به فاصله 7 روز در آب و هوای خنک و تا فاصله 10 روز در آب و هوای خشک استفاده گردد.

 

برای مبارزه با شب‌پره زمستانی مقدار 800 گرم لیندین 25 درصد را با 80 کیلوگرم سبوس و دو حلب آب مخلوط نموده و به نسبت هر 60 کیلو طعمه در یک هکتار مصرف نماییم.

 

برای مبارزه با شته یکی از سموم مالاتیون 50 درصد یا دیازینون 20 درصد به نسبت حدود 5/1 لیتر در هزار لیتر آب مخلوط کرده و مزرعه را سمپاشی نمایید.

 

برای مبارزه با بیماری فوزاریوم که رنگ برگهای گوجه را آجری متمایل به قهوه‌ای می‌کند می‌توان بوته‌های گوجه فرنگی را به فاصله هر 15 روز یکبار با فسفیمکس به نسبت 2 لیتر در 1000 لیتر آب بر روی بوته‌ها سمپاشی نمود.

 

بذر گوجه ردکلاد برای نواحی گرم مناسب است.

 

بذر گوجه ردتاپ دارای بوته‌های بلند، میوه درشت کروی شکل و محصول فراوان است.

 

بذر گوجه اوربانا دارای محصول فراوان، خوش رنگ و خوشمزه می‌باشد.

 

گوجه فرم ازت نیتراته را به فرم آمونیومی آن ترجیح می‌دهد.

 

مصرف کلرور پتاسیم همزمان با رشد و زمان گلدهی حداقل 4 بار بیشترین تولید را ایجاد می‌کند.

 

در زمان میوه‌دهی بوته‌ها می‌توان با استفاده از سولوپتاس بصورت خاکی و میزان 10 کیلوگرم در هر هکتار و از طریق آب آبیاری و یا دفاندر پتاسیم بصورت محلول‌پاشی روی بوته‌ها و نسبت 2 لیتر در هزار لیتر آب نیاز بوته را به پتاسیم برطرف کرد.

 

از نظر کودهای شیمیایی نیاز گوجه بیشتر به ازت، فسفر و پتاس است.

 

فسفات دی‌آمونیوم: به ازای هر هکتار گوجه 300 کیلوگرم در نظر می‌گیرند که قبل از کاشت به گیاه می‌دهند.

 

اوره یا نیترات آمونیوم: میزان مصرف در هر هکتار 300 کیلوگرم است که پس از سبز شدن گیاه بصورت نواری روی زمین پخش می‌کنند.

 

کود مایع: زمان مصرف این کود بعد از دادن کود سرک هر 15 روز یکبار و حداکثر 2 یا 3 دفعه توصیه می‌شود

|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در چهارشنبه بیست و هفتم آذر 1392  |
 سوالات میانترم-کشتکار گلخانه ای مرکز شماره 8 کوهدشت

- مناسب‌ترين منبع سوختي براي تامين حرارت در گلخانه كدام گزینه است؟

الف) گاز             ب) گازوئيل             ج) برق                 د) هيچ كدام

2- كدام گزينه درست است؟

الف) كف ريزي دائمي (بتوني) براي گلخانه توصيه نمي‌شود.

ب) براي پرورش صيفي جات (خيار و گوجه فرنگی) بهتر است از كف ريزي شنی استفاده كرد.

ج) براي تعويض خاك در صورت نامناسب بودن، برداشتن خاك سطحي كافي است.

د) در گلخانه‌ها از كودهاي دامي و شيميايي استفاده نمي‌شود.

 

3- كدام يك جزء خصوصيات اسكلت گلخانه نيست؟

الف) بخشي كه پوشش سقف را نگه مي‌دارد.    ب) توانايي تحمل فشار را داشته باشد.

ج) گران و بادوام باشد                               د) محكم و سبك باشد.

 

4- كدام گزينه تعريف درست گياهان روزبلند است؟

الف) گياهان روز بلند براي ورود به رشد زايشي و به گل رفتن به طول روز كمتر از h12 نياز دارند مثل گل داوودي

ب) گياهان روز بلند براي ورود به رشد زايشي و به گل رفتن به طول روز كمتر از h12 نياز دارد مثل روز

ج) گياهان روز بلند براي ورود به رشد رويشي و به گل رفتن به طول روز كمتر از h12 نياز دارند مثل رز

د) گياهان روز بلند براي ورود به رشد زايشي و به گل رفتن به طول روز 10 تا h14 نياز دارند مثل رز

5- نورسنج دستگاهي است براي اندازه‌گيري؟

الف) كيفيت نور      ب) فتوپريوديسم (طولي دوره نوري)      ج) شدت نور    د) هيچكدام

 

۶- مناسب‌ترين و بهترين روش آبياري در گلخانه‌هاي توليد صيفي به ترتيب كدامند؟

الف) جوي و پشته‌اي، قطره‌اي        ب) تراوا، قطره‌اي           ج) غرقابي، تراوا                د) قطره‌اي، تراوا

 

7- كدام يك از نورهاي مصنوعي مي‌تواند به عنوان نور اصلي در فضاهاي كم نور يا بدون نور به كار گرفته شود؟

الف) لامپهاي فلورسنت   ب) لامپهاي متال هاليد      ج) لامپهاي حبابي           د) لامپهاي سديمي با فشار بالا

 

8- کمبود كدام عنصر سبب پوسيدگي گلگاه در گوجه فرنگي مي‌شود؟

الف) Ca                    ب) Mg                          ج) K                       د) N

 

9- وجود كدام عنصر سبب افزايش عمر انبارداري در صيفي‌جات مي‌شود؟

الف) كلسيم                   ب) منيزيم                      ج) فسفر                      د) ازت

1۰- رشد گياه در خاك تابع كدام خصوصيت است؟

الف) ساختمان خاك          ب) بافت خاك          ج) PH خاك          د) همه موارد

|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در چهارشنبه بیستم آذر 1392  |
 سفید بالک پنبه، عسلک جالیز یا عسلک پنبه
 

سفید بالک پنبه، عسلک جالیز یا عسلک پنبه

 

شکل شناسی:

- حشرات کوچک به طول یک و نیم میلی متر

-بالها با لایه نازك موم پودري سفید پوشیده شده است (سفیدبالک)

- در این گونه بالها به صورت شیروانی پشت بدن نگه داشته می شوند و بین بالها و

 پشت بدن فاصله وجود دارد

-در سفید بالک گلخانه (گونه نزدیک به این گونه) بالها به صورت پهن پشت بدن

 نگه داشته می شوند)

  

پوره های سفید بالک

حشره بالغ سفید بالک

 

زیست شناسی :

تخم ها

(انفرادي یا دسته اي) زیر برگهاي میزبان قرار داده می شوند

داراي سه سن پورگی است

ماده ها بدون بال هستند بدن حرکت با خرطوم خود از شیره گیاه تغذیه می کنند

 نرها بالدار و متحرکند

در گلخانه ها در تمام طول سال فعال است

زمستان گذرانی به صورت پیش شفیره

چرخه زندگی سفید بالک

خسارت :

با تغذیه از شیره ي گیاهی و انتقال ویروس هاي بیماریزاي گیاهی و ترشح عسلک

• داراي بیش از 500 گونه میزبان

تغذیه آن روي کدو باعث سفید و نقره اي شدن بر گها شده  که

 

خسارت سفید بالک

 

 مدیریت :

پایش جمعیت با استفاده از تله هاي زرد چسبنده

زیري برگها از لحاظ جمعیت آفت

هیچ واریته مقاوم به سفید بالکها در دسترس نیست

استفاده از حشره کش هاي سیستمیک

مثل ایمیداکلوپرید ۷/. لیتر در هکتار در خاک هنگام  کشت

تیامتوکسام ۷/. لیتر در هکتار هنگام کشت

اسپیرومزیفن

(اوبرون) ۴/. لیتر در هکتار طی فصل رشد

سمپاشی باید قبل از استقرار کامل آفت و آلوده شدن میوه ها

 

یا حرکت بین ردیف هاي گیاهان درسردترین ساعات روز و بررسی سطح
silver leaf whitefly  گفته می شود .

در برخی مناطق تعداد نسل آن به 12 نسل در سال می رسد
|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در چهارشنبه سیزدهم آذر 1392  |
 قارچکش ها

قارچ كش ها

اکسي کلرورمس (کوپر اکسي کلرايد)35% WP

قارچ كش و باکتري کش حفاظتي  

موميايي و پيچيدگي برگ هلو، گموز مرکبات، پوسيدگي گل آذين نخيلات، سفيدک داخلي سبزيجات وجاليز، سفيدک داخلي سيب زميني و گوجه فرنگي

ايپروديون كاربندازيم5/52%  WPقارچ كش سيستميك

سياهك آشكار گندم و جو

بنوميل50% WP

قارچ كش سيستميک، تماسي و محافظتي    

لکه سياه و سفيدک سطحي سيب، سفيدک سطحي هلوو شليل، پوسيدگي سفيد ريشه و شانکر سيتوسپورايي درختان ميوه، سوختگي غلاف و لکه قهوه اي و پوسيدگي طوقه و ريشه برنج، سفيدک سطحي و لکه برگي سرکسپورايي چغندرقند، زردي و برق زدگي نخود، پوسيدگي ريشه توتون، سياهک آشکار نيشکر، کپک زرد و آبي مرکبات

محلول بردوجي 20% SC

قارچ كش و باکتري کش حفاظتي

آتشک درختان دانه دار، شانکر درختان هسته دار، پيچيدگي برگ هلو، غربالي شدن برگ، شانکر سيتوسپورايي، گموزدرختان هسته دار، گموز پسته گموز و شانکر باکتريايي مرکبات،لکه سياه و آنتراکنوزگردو،لکه آجري بادام

تری سیکلازول %75 WP

قارچ کش سیستمیک پیشگیری کننده و معالج

بیماری بلاست برنج در کشت نشائی و مستقیم

تری دیمورف 75% EC

قارچ کش حفاظتی وسیستمیک پیشگیری ومعالجه ای

سفیدک سطحی سبزیها و جالیز و چغندرقند

تبوکونازول  25% EW    و     6% FS     و    2% DS  

قارچ کش سيستميک، حفاظتي و معالج

محلول پاشي و ضدعفوني بذور عليه زنگ، سياهک پنهان و آشکار گندم و پیشگیری کننده علیه بیماریهای برگی مانند سفیدک سطحی و فوزاریوز خوشه

تري تيکونازول 20% FS

قارچ كش سيستميک و تماسي 

ضدعفوني بذور عليه سياهک پنهان گندم

پروپيکونازول 25% EC

قارچ کش سيستميک با اثر حفاظتي و معالج

محلو پاشي عليه فوزاريوم و زنگهاي غلات ، شيت بلايت برنج

پنکونازول 20% EW

قارچ کش سيستميک، حفاظتي و معالج

سفيدک سطحي(پودري) انگور

ديفنوکونازول 3% FS      و      3% DS

قارچ کش سيستميک، حفاظتي و معالج

ضدعفوني بذور عليه سياهک پنهان و آشکار گندم

ديفيکونازول 2% WP     و      2% FS

قارچ كش سيستميک

ضدعفوني بذور عليه سياهک پنهان گندم

سولفور 80%DF

قارچ کش و کنه کش غیرسیستمیک، تماسی و حفاظتی

سفیدک سطحی سیب، هلو و شلیل، مو، صیفی جات وجالیز، یونجه،چغندرقند و گیاهان زینتی

کاپتان 50% WP

قارچ كش سيستميك و حفاظتي

لکه سياه سيب، غربالي درختان ميوه، پيچيدگي برگ هلو، سفيدک داخلي مو، بوته ميري نخود، پوسيدگي طوقه و ريشه، مرگ گياهچه گياهان زينتي، لکه برگي پسته

کربوکسين تيرام 40% FS

قارچ كش سيستميك و حفاظتي

ضدعفوني بذور غلات عليه سياهک پنهان گندم

کربوکسين تيرام 75% WP

قارچ كش سيستميك و حفاظتي

سياهک پنهان وآشکار گندم، پوسيدگي برفي گندم، لکه قهوه اي برنج، پوسيدگي طوقه وريشه(ژيبرلا) برنج، مرگ گياهچه (ريزوکتينا، پيتيوم، فيتوفترا، ماکروفومينا) پنبه وچغندرقند،سياهک خوشه ذرت، سياهک پنهان سورگوم

مانكوزب 80% WP

قارچ كش حفاظتي

سياهك پنهان گندم، لكه آجري بادام، سفيدك داخلي يونجه، سفيدك داخلي‌توتون، برق زدگي نخود، زنگ ميخك و كنه نقره اي مركبات

متالاكسيل – مانكوزب 72% WP

قارچ كش حفاظتي و سيستميك

سفيدك داخلي توتون و تنباكو. سبزيها و جاليزها

متالاكسيل 5%G     قارچ كش سيستميك

پوسيدگي طوقه خيار مناسب براي كنترل بيماريهايي كه بوسيله قارچهاي هوا زاد و خاك زاد

هگزا کونازول 5%  SC    قارچکش حفاظتي و معالج

سفيدک سطحي(پودري) انگور

کرزوکسیم متیل 50% WG

قارچ کش حفاظتي، معالج و ريشه كن كننده با كنترل طولاني مدت

سفیدک سطحی سیب و لکه سیاه سیب و سفیدک سطحی کدوئیان (مزرعه و گلخانه)

 

 

|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در سه شنبه دوازدهم آذر 1392  |
 گیاهان دارویی و موارد مصرف آنها

نام گیاه

موارد مصرف

اسطو خدوس

آسم ، اسپاسم ریه ،تنگی نفس ، خلط آور

نعناع

اشتها آور ، مسکن دل درد ، ضذ نفخ ، محرک معده

زیره سیاه

کاهش وزن ، چربی سوز ، رفع اشتهای کاذب ،

شوید

پایین آورنده کلسترول خون، کنترل چربی خون

زنجبیل

تقویت جنسی ، افزایش اسپرم

شنبلیله

درمان قند خون ، تولید انسولین طبیعی

گزنه

رفع درد هنگام ادرار ، درمان پروستات

خواجه باشی

درمان بواسیر ،  رفع یبوست

بومادران

اسهال های حاد و معمولی ، ضذ تهوع و مسمومیت

میخک

آرام بخش مغز و اعصاب ، خواب آور ، ضد درد

زیره سبز

کاهش ورم معده ، هاضم ، از بین برنده ضخم معده

شاه اسپرم

درمان سوء هاضمه

مرزه کوهی

ضد انگل , دفع کرمک ها و قارچ های انگل های روده

کاسنی

تصفیه خون ، تنظیم کلسترول خون و گلبول های قرمز

ترخون

پایین آورنده فشار خون

دارچین

رماتیسم

آویشن

کمک به  درمان سرماخوردگی ، عفونت گلو

خارشتر

دفع سنگ های کلیه ، ضد عفونی مجاری ادرار

رازیانه

تنظیم عادت ماهانه ، اختلالات قبل از قاعدگی

رزماری

درمان درد مفاصل ، از بین برنده ورم مفاصل

برگ چنار

چاق کننده ، نیروزا ، افزایش وزن

اکالیپتوس

رفع علائم سینوزیت

پولک

رفع علائم سینوزیت

اسفناج

تقویت عمومی بدن ، کوبود آهن ، خون ساز

بهار نارنج

آرام بخش ، تقویت مغز و اعصاب

کاکوتی

رفع دل درد ، قولنج

بابونه

رفع علائم میگرن

شیرین بیان

زخم معده

گل رومی

رفع یبوست

شاتره

درمان آکنه های شدید ، رفع جوش های جوانی

بیدمشک

کم خونی

گل ختمی

ضد عفونی کننده ، ضد عفونی واژن، سوزش ادرار

 

|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در دوشنبه یازدهم آذر 1392  |
 کاشت طالبی

کاشت طالبی

در مناطق معتدل بذر آن را مستقیما در اواخر یا اواسط بهار در محل اصلی می کارند. و در مناطق گرمسیر بذر آن در اواسط زمستان کاشته می شود.

طالبی را بدو طریق پشته ای با جوی عمیق یا پشتهای با جوی کم عمق می توان کاشت. فاصله پشته ها 150 تا 250 سانتی متر و فاصله بوته ها از یکدیگر حدود55 تا 90 سانتی متر می باشد.

 

بذر آن را در هر حفره به تعداد 2 یا 3 دانه ریخته و روی آن را خاک نرم می ریزند. بوته ها وقتی چهار برگه شدند یک بوته قوی آن را نگه داشته و بقیه را از نقطه تماس با خاک داده شود. با در نظر گرفتن فواصل فوق باید در هر پشته فقط یک طرف آن کشت شود.

میزان بذر در هر یکصد متر مربع حدود 35 گرم می باشد. بذر آن را باید 18 ساعت قبل از کاشت خیس نمایند.

نکته ای را که باید برای داشتن یک محصول خوب رعایت نمائیم این است پس از اینکه دستکها تا اندازه ای رشد کردند نوک ساقه اصلی را قطع نمائیم.

در دوران رشد باید به آن کود سرک داده شود.

این نبات را بیماری سفیدک به نام سفیدک طالبی تهدید می نماید.

مناسبترین راه مبارزه با این بیماری پیشگیری است بدین معنی قبل از اینکه بوته ها آلوده شوند با سم ویتان به نسبت یک در هزار سمپاشی نمایند و یا می توان با کوپراویت آبی( cupravit blue) به نسبت سه در هزار بوته ها را سمپاشی نمود.

شته و کنه نیز یکی دیگر از آفات این نبات است که می توان از سم گوزاتیون و یا متاسیستوکس و یا مالاتیون به نسبت 5/1 لیتر در یک هزار لیتر آب مخلوط کرده و مزرعه را سمپاشی نمود.

واریته ای را که اصلاح بذر توصیه نموده طالبی سمسوری مغز سبز ورامین زودرس، برای نقاط

معتدل مناسب گوشت آن سبز شیرین و پر آب است.

 

 

|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در دوشنبه یازدهم آذر 1392  |
 رایج ترین آفات گیاهان آپارتمانی و روش معالجه
هر ماه حد اقل دوبار گیاهان خود را طبق دستور داده شده شستشو دهید تا فرصت خوبی برای رسیدگی دقیق برای آنها فراهم گردد.
شستشوو تمیز کردن را با شاخ و برگ ها شروع نمایید مخصوصا شاخ برگ های تازه رسته که رنگ آنها روشنتر است یعنی همانهایی که به سرعت علامت های تخریب یا بیماری را بروز می دهند.تا آنجایی که امکان دارد آنها را از نزدیک مشاهده نمایید.

معاینه را از برگ ها مخصوصا برگ های جوان که رنگی روشن دارند آغاز کنید در برگ های جوان علائم بیماری و ضعف به سرعت و روشنی آشکار می شوند توجه داشته باشید که نقاط قهوه ای رنگ روی برگ ها بخاطر پایین آمدن شدید سطح رطوبت ایجاد می شوند و یا کله های نازک بخاطر گرمای شدید به وجود می آیند.

به خاطر داشته باشید که پشت برگ ها را هم معاینه نمایید یعنی جایی که حشرات برای تجمع آنجا را دوست دارند.و از شرایط خاک گلدان نیز چشم پوشی نکنید زیرا با این کار می توانید بی رنگ شدن خام،شوره ها و جرم های نمک و یا ریشه های بیرون آمده را که علامت نگهداری غلط می باشند و نیز آفات و حشرات داخل خاک را پیدا نمایید.

شناخت علائم بیماری گیاهان آپارتمانی و روش معالجه آنها
در شناسایی و مداوای بیماری های گوناگون خانگی دقت،هوشیاری و سرعت عمل از عوامل اساسی و موثر می باشند.

نباید اجازه داد که توسعه بیماری به حدی برسد که از کنترل خارج شود و گیاهان آن را یکی پس از دیگری به نابودی بکشاند.

در این قسمت به شرح پاره ای از بیماری ها که در بین گیاهان عمومیت بیشتری دارند می پردازیم و علائم هر بیماری را با ذکر علت و روش معالجه ی آن توضیح خواهیم داد.

۱-آفیدز( Aphids)

این حشره ی شپش مانند ریز اندازه ای به طول ۳ میلی متر دارد،به رنگ های سبز،قرمز، صورتی،زرد،قهوه ای و سیاه دیده می شود.این حشره در نوک و زیر برگ های گیاه تجمع کرده و با مکیدن شیره ی گیاه رشد آن را متوقف می سازد.در نتیجه،برگ های گیاه کمرنگ شده و به تدریج جمع شده می میرند.

آفیدزها با ترشح ماده ای براق(عسل مانند)سبب جذب انگلها ی گیاهی سیاه رنگ گشته و گیاهان حساسی چون دیفن باخیا و سرخس ها و انواع پیچک ها اکثرا به این آفت مبتلا می گردند.

علاج آن در آپارتمان
گیاه را با آب ولرم و صابون طبیعی با پارچه ای که در این محلول قبلا خیس نموده اید شستشو دهید.با سم مالاتیون
۲ در هزار می توان نسبت به مبارزه و دفع این آفت در فضای باز اقدام کرد منوط بر اینکه سمپاشی در دو نوبت و هر نوبت به فاصله ی ۱۵ روز یک بار صورت گیرد.پس از خشک شدن سم گیاه را با آب تمیز بشویید.

در هنگام سمپاشی با پارچه نازکی دهان و بینی خود را بسته و یا از ماسک استفاده نمایید.
توصیه-به هیچ وجه استفاده از سم در آپارتمان به خاطر خطراتی که دارد توصیه نمی شود.و در مواردی که حشره زدگی زیاد می باشد بهتر است که گلدان را معدوم نموده و یا کلیه شاخه های گلدان را چند سانتی متر بالاتر از خاک گلدان چیده و دور بیندازید.

چنانچه از گیاه مراقبت کامل نمایید جوانه های آن به زودی ظاهر شده وبه رشد خود ادامه می دهند. و یا قسمت های حشره زدگی را قیچی کرده و گیاه را با آب ولرم و کف صابون طبیعی در دو نوبت به فاصله ده تا پانزده روز شستشو دهید
این حشره بیشتر روی برگ های رنگین نظیر حسن یوسف مشاهده می شود حشرات بسیار کوچکی هستند که با مکیدن شیره ی گیاهی سبب افسردگی و بی حال شدن گیاه می گردند.
این حشرات معمولا زیر برگ ها تخم گذاری کرده و به صورت کرم های نامرعی در می آیند و از شیره ی گیاه تغذیه می کنند که این عمل بیشترین آسیب رابه گیاه می رساند و در نتبجه برگ های سبز به تدریج به زردی گراییده و می افتند و چنانچه این حشره به موقع شناسایی و کنترل نشوند مرگ کلیه گیاهان حتمی است.

مبارزه
مثل مورد ۱ با آن مبارزه نمایید.یا در هر لیتر آب۲ ⁄۱ قاشق چایخوری سم مورد نظر را ریخته و پس از مخلوط نمودن در خارج از آپارتمان و در فضای باز از آن استفاده نمایید و این ماده را از دسترس اطفال دور نگهدارید

    ۳-عنکبوت قرمز خالدار(Spotted spider Mite)

   این حشره بسیار ریز و میکروسکوپی است و با وجودی که برخی از آنها سبز رنگ می باشند ولی باز به عنکبوت قرمز مشهورند.
    اولین نشانه ی این حشره زدگی پیدا شدن خالهای قهوه ای رنگ و لکه هایی روی برگ ها می باشد این حشره معمولا در زیر برگ ها زندگی می کند و تارهای سفیدی تنیده که ممکن است همه ی گیاهان را در بر گیرد در نتیجه گیاه بی رمق شده و می میرد،گیاهانی نظیر شفلرها،آسپارگوسها،سرخسه و کاکتوسها به این آفت دچار می شوند.

   علاج آن در آپارتمان
    -در مورد حشره زدگی های شدید از سموم دیفوکل(Difocol) یا تترا دیفون (tetradifo 16) طبق دستور نوشته شده روی قوطی آن عمل نمایید.
    گیاهان برگ پهن را با برس نرمی که آغشته به کف صابون طبیعی و فاقد اسانس نموده اید پولک ها را از روی برگ ها پاک کرده سپس همه ی گیاه را با آب ولرم بشویید گیاهان کوچک را در دستشویی با فشار قوی آب ولرم اسپری نمایید این کار حشرات را تار و مار می نماید.در صورت نیاز مجددا همین عمل را تکرار نمایید.

    ۴-شپشک آرد آلود(Mealybugs)

    این حشره پولک دار است و مانند ذره های پنبه ای که توسط پنبه زن حلاجی شده باشد در زیر برگ ها و انتهای دمبرگ و ساقه جمع می شوند.
    این حشرات را پودر سفید رنگی شبیه به آرد پوشانیده است محل تجمع آنان بیشتر در درزهای نوک برگ هایی که در سایه واقع شده اند می باشد.گونه دوم این حشره،حشره های دم کوتاهی هستند که گاهی تا شش هزار عدد تخم می گذارند که با مکیدن شیره گیاهان،آنها را پژمرده و خشک می نمایند.
    گیاهانی که بیشتر مورد حملات این حشره قرار می گیرند عبارتند از حسن یوسف ها،کرتنها،دراسینا ها،سرخس ها و نخل ها می باشند.

   علاج آن در آپارتمان

    -گیاهان را ب استفاده از سم مالاتیون یا اسید و یا هر سمی که مخصوص این آفت در بازار عرضه می گردد طبق دستور العمل داده شده روی بسته آن سمپاشی نمایید.
    و یا نقاط آلوده برگ های حشره را با پارچه و یا اسفنج نرمی که قبلا در الکل خیس کرده اید در دو نوبت به فاصله
۱۰ تا ۱۵ روز یکبار تمیز نمایید.

__________________
حشره های پولک دار(
Scales)

این حشره فلس دار بوده و نام آن پولک دار می باشد که به شکل لکه های بیضی شکل در زیر برگ ها و در ط.ل رگبرگ های اصلی نمایان می گردد.و چون رنگی سبز گونه و یا زرد گونه دارند مشاهده آنها جز در موارد حشره زدگی شدید با چشم غیر مسلح مشکل است.این حشره زدگی ساقه ی گیاه را پوسته پوسته کرده و گاهی برجستگی هایی روی برگ ها و ساقه ها به وجود می آورند که در نتیجه گیاه زرد رنگ شده و می میرد.گیاهانی چون آرالیاه ها،الوها،دراسینا ها،سرخس ها،فیکوس ها،و پیچک ها مورد حمله این حشره قرار می گیرند.

گیاه مبتلا ؛
را به آرامی با آب و صابون و با برس نرمی پولک ها را از روی برگ ها پاک کرده سپس همه ی گیاه را با آب ولرم بشویید.در حشره زدگی های شدید با سم رُتینون در فضای باز سمپاشی نمایید.پس از خشک شدن سم گیاه را با آب ولرم بشویید.
از سموم پیرتروم(
Pyrethrum) و مالاتیون در دو نوبت با فاصله ۱۵ روز یکبار نیز میتوانید استفاده نمایید.

    ۶-Worms


    وقتی که خاک به آسانی آب را جذب نمی کند حضور تعداد زیادی از این کرم را در خاک به ما خبر می دهد.

   برای مبارزه با آنها
    از سم کرم کش استفاده نمایید ولی بهتر است گیاه را با خاک از گلدان بیرون آورده و با دست کرم ها را از خاک جدا نموده و معدوم نمایید.

    ۷-Leaf Miners

    این آفتی است زیر و روی برگ نقب می زند و معمولا یک خط سفید دنبال خود باقی می گذارد و نتیجتا این خط سفید برای شما مشخص می نماید که این آفت در کجای گلدان زندگی می کند

   روش معالجه
    اگر تعداد آن کم باشد کافی است که به آرامی آنان را یکی یکی بین انگشتان شصت و سبابه فشار داده و از بین ببرید و یا با یک سنجاق ته گرد بدن آنان را سوراخ نمایید.

.......................................................................................................................................................

گاهی اوقات لکه های خشک و نسبتا پهن روی برگها به علت بیماری ابجاد نمی شود بلکه سوختگی از قرار گرفتن گیاه ، در تابستان پشت پنجره های آفتابگیر ، کمبود آب و رطوبت و یا افراط در استفاده از کودهای شیمیایی نشئت می گیرد .

- افراط در آبیاری گیاهانی با بافت آبدار و گوشتی مانند سانسوریا و یا کاکتوس باعث فساد در ریشه و طوقه شده و نهایتا اندامهای هوایی گیاه از بین می رود .

خوب است بدانید که آفات در گیاهان آپارتمانی به مراتب متداول تر و خطر ناک تر از بیماری ها است و باید با آنها به صورت جدی مبارزه کرد .

آفات عمومی گیاهان آپارتمانی عبارتند از:  شته ، سپردار ، کنه تار عنکبوت

شته

این حشرات به آسانی قابل مشاهده و به رنگ های سبز ، قرمز ، زرد ، سیاه و ... هستند و تمایل به تجمع به شکل دسته ای بزرگ روی جوانترین برگها و جوانه های گیاه  دارند . شیره های گیاهی را می مکند و سبب بد شکلی برگهای جوان می شوند . بعلاوه شته ها ماده شیرینی ( عسلک ) از خود ترشح می کنند که برگهای گیاه را چسبناک می کند و سبب جذب و رشد سایر ارگانیزم های مضر می شوند .

روش مبارزه :  قطع قسمتهای صدمه دیده و تغییر رنگ داده - شستشو با آب ولرم و صابون - استفاده از سموم شیمیایی فسفره و سیستمیک 

سپردار

سپردار دارای سپر پهن قهوه ای رنگ یا خاکستری بوده و معمولا به پشت برگها می چسبد ، با استفاده از خرطوم خود از شیره گیاهی تغذیه می کند و باعث ضعف عمومی و پژمردگی گیاه می شود . برگها زرد و ضعیف شده و گیاه به خشک شدن تهدید می شوند .

روش مبارزه : - شستشوی گیاه با آب - جدا کردن سپر از بدنه حشره ( در شپشک سپر دار ) با استفاده از مسواک نرم که به گیاه صدمه وارد نشود .- استفاده از سموم شیمیایی فسفره

مگس سفید

حشرات کوچکی هستند که سطح بدن آنها بوسیله یک ماده پودری سفید رنگ پوشیده شده است این حشرات بیشتر درسطح زیرین برگ های جوان جمع می شوند و بر اثر تکان دادن شاخ و برگ گیاهان مسافت کمی را پرواز می کنند . این حشرات با استفاده از قطعات دهانی مکنده – سوراخ کننده ، معمولا روی برگها لکه های زردی ایجاد می کنند و همچنین تولید عسلک کرده و محیط مساعدی برای رشد قارچ های سیاه دوده ای فراهم می آورند .

روش مبارزه :

استفاده از سموم فسفره سیستمیک 

 کنه 

کنه ها موجودات ریزی هستند که به آسانی دیده نمی شوند  به همین دلیل باید از روی عوارض ایجاد شده روی گیاه پی به وجود آنها برد . نقاط متعدد زرد رنگ روی برگ که به تدریج تغییر رنگ داده و پس از مدتی خاکستری ، قرمز یا قهوه ای می شود نشان دهنده وجود این آفت است. گاهی برگ در اثر از دست دادن شیره نباتی حول دمبرگ خود خمیده و پوششی از تار های باریک که حالت  گرد آلود دارد در زیر سطح برگ مشاهده  می شود . (کنه تار عنکبوتی )

روش مبارزه : شستشوی گیاه با آب- مبارزه با سموم فسفره کنه کش

........................................................................................................................................................................ 

آفات و بیماریهای متداول گیاهی و روش های پیشگیری یا درمان 

 تعریف آفت :

 به طور کلی به هر چیز خسارت زا ، آفت اطلاق می گردد ولی در گیاهپزشکی ،حشرات ، کنه ها ، جوندگان و نرم تنان زیان آور در گروه آفات طبقه بندی می شوند .

آفات متداول گیاهی :

کنه ها :

کنه ها متعلق به گروه عنکبوتیان هستند که پوره ها 6 پا و کنه های بالغ 8 پا دارند . بسیار ریزند و تقریبا با چشم غیر مسلح دیده نمی شوند . خسارت آنها زمانی است که قطعات دهانی خود را به طور مکرر برای تغذیه وارد برگ می کنند هر محل تغذیه به شکل نقطه ای سفید رنگ به اندازه سر سوزن است و برگها سرانجام خال دار و چروکیده می شوند و از بین می روند . مطمئن ترین روش تشخیص کنه ها ، بررسی سطوح زیرین برگهای آسیب دیده در زیر نور بسیار روشن با استفاده از ذره بین است .

شپشک ها :

بدن این حشرات مستور از غددی است که از آنها مواد مومی و شاخی ترشح می شود این مواد گاهی به صورت توده ای آرد مانند ( شپشک های آرد آلود ) و یا به صورت سپرهایی به اشکال مختلف ( شپشک واوی ، الفی و ...)روی بدن آنها قرار می گیرد . این آفت با سوراخ کردن بافتهای گیاه و خارج کردن شیره گیاهی با قطعات دهانی خود ، به گیاه خسارت می زند و گیاه را ضعیف می کند و سر انجام بخشهایی از گیاه از بین می رود . در چرخه زندگی این آفت ، مشخص ترین مرحله ، حشره بالغ است . در مرحله نابالغ ( پورگی ) متحرک هستند که در این مرحله نسبت به سم پاشی با حشره کش ها آسیب پذیر ترند .

مگس سفید :

حشرات بسیار کوچک و طول آنها ندرتا به 2 تا 3 میلیمتر می رسد . حشرات کامل نر و ماده بالدار که بالها از پودر سفید مومی شکل پوشیده شده است بسیار فعال هستند و از شیره برگها تغذیه می نمایند .مگس های سفید در نواحی گرمسیری روی درختان مرکبات و بوته های زینتی و پنبه فراوانند .

شته ها :

این حشرات به آسانی قابل مشاهده و به رنگ های سبز ، قرمز ، زرد ، سیاه و ... هستند و تمایل به تجمع به شکل دسته ای بزرگ روی جوانترین برگها و جوانه های گیاه  دارند . شیره های گیاهی را می مکند و سبب بد شکلی برگهای جوان می شوند . بعلاوه شته ها ماده شیرینی ( عسلک ) از خود ترشح می کنند که برگهای گیاه را چسبناک می کند و سبب جذب و رشد سایر ارگانیزم های مضر می شوند .

پشه های قارچی :

پشه های قارچی بالغ به رنگ قهوه ای تا سیاه ، بطول حدود 3 میلیمتر ، با پرواز در اطراف گیاه برای مردم آزار دهنده و نا بالغ ( لاروی ) آنها با تغذیه از ریشه گیاه ، برای آنها زیان آورند . پشه های قارچی بالغ در بستر کاشت غنی از ماده آلی که محیط تولید مثلی مناسبی برایش محسوب می شود ، تخم گذاری کرده و لارو های آن پس از تفریخ از تخم ، به سوراخ کردن و تغذیه از ریشه گیاه می پردازد . مرحله بالغ این آفت را می توان از راه سم پاشی با حشره کش ها از بین برد و لارو آن را با ید با سموم از بین برد .

حلزون های صدف دار و بدون صدف یا راب :

از نرم تنان زیان آور هستند که معمولا شبها فعالیت دارند و با جویدن برگ ها ،  سوراخ های نا منظمی بر روی برگ گیاهان ایجاد می کنند . مسیر حرکت آنها عموما بوسیله نوارهای نقره ای رنگ که ترشحات لزج بدن آنها می با شد ، مشخص می شود .

جمع آوری حلزون و راب و از بین بردن آنها یکی از راه های مبارزه است ، همچنین تهیه طعمه مسموم که به صورت آماده در بازار به فروش می رسد با فرمول (متالدهید 2-3 کیلو ، سبوس گندم 100 کیلو ، آب 45 – 50 لیتر ) و کار گذاشتن طعمه ها ، هنگام غروب و پس از آبیاری ، در کنترل این آفات نتایج خوبی داده است .

آبدزدک ها :

حشره کامل به طول 50 تا 60 میلی متر و به رنگ قهوه ای است که از ریشه و طوقه گیاهان تغذیه می کند .

استفاده از طعمه مسموم با فرمول (سوین ، سبوس گندم ، آب + شکر ) در کنترل این آفت نتایج خوبی داده است

پیشگیری و درمان آفت :

پیشگیری از هر درمانی بهتر است .پیشگیری شامل پرهیز از تماس اولیه با آفت است . ضد عفونی کردن خاک برای پیشگیری از گسترش آفات لازم است . ضد عفونی با گرما ، متداولترین روش جهت ضد عفونی کردن خاک است . در حجم های بالای خاک وسایل و دستگاههایی جهت ضد عفونی در نظر گرفته شده است ولی برای حجم های پایین ، می توان خاک نمدار را در تبزرگی ریخته و با فویل یا در پوش پوشانده و به مدت 30 دقیقه با حداقل دمای 72 درجه سانتی گراد  حرارت داد . موثر بودن روش آفتاب دهی Soilsolarization  نیز برای ضد عفونی خاک به اثبات رسیده است . که معمولا خاک به مدت 3 هفته زیر پلاستیک  رنگ روشن در مقابل نور مستقیم خورشید قرار می گیرد .

از درمان های خانگی برای کنترل آفات که برای انسان بی خطر است  میتوان به موارد زیر اشاره کرد : 

-  پاک کردن یا شستشو با آب کف دار که از چند قطره مایع شوینده در یک لگن آب ، تهیه می شود و درمان خانگی مفیدی برای کاهش جمعیت کنه و شته هاست  . با اسفنج و محلول رقیق می توان آفات را پاک کرد یا کل گیاه را سر و ته نگاه داشت و درون آب کف صابون دار فرو کرد و برای اجتناب از ماندن لایه نازک صابون ، آبکشی گیاه توصیه می شود .

- 3 عدد سیر + 1 عدد فلفل قرمز تند + 1 لیوان آب در مخلوط کن خرد شده و از صافی عبور داده شود و به حجم 1 لیتر برسانید و 1 قاشق شامپو بدن بچه بدان بیفزایید و بر روی آفات ( کنه ، شته ها ) اسپری کنید . 

- جمع آوری حشرات و آفات بزرگتر مانند شپشک ها ، حلزون ها به صورت مکانیکی

- استفاده از خلال دندان یا گوش پاک کن آغشته به الکل و مالیدن بر روی آفات

 

- 1 قاشق غذا خوری روغن مایع + 1 قاشق غذا خوری شامپو بچه در یک لیتر آب جهت کنترل شپشک ها [ چون ممکن است روغن موجب گیاهسوزی شود ، محلول فوق روی یک برگ تست شود و در صورت عدم بروز عوارض تا 2 روز اقدام به محلول پاشی گردد . ]

* لازم به توجه است که در هر سه روش ، کلید موفقیت ، تکرار ، آنهاست . احتمالا تمام آفات از بین نمی روند ولی از جمعیت آنها کاسته می شود .

* محلولهای ساختنی دوام زیادی ندارند و پس از تهیه بلا فاصله استفاده شوند .

از آفت کش های تجاری شامل آفت کش های آلی و مصنوعی نیز برای کنترل آفات ، استفاده می شود .

کاربرد آفت کش ها در فضای بسته معمولا توصیه نمی شود . در ذیل به چند نمونه از سموم آفت کش اشاره می شود .

 

حشره کش ها :

- مالا تیون

- متا سیستوکس

- کنفیدور

- دیازینون

- زولون

- ژلهای حشره کش

کنه کش ها :

- اومایت

- نئورون

- سیترازون

- پروپال

 

نکات احتیاطی فردی :

از تماس با آفت کش پرهیز شود . از دستکش های لاستیکی استفاده شود و در صورت تماس آفتکش با بدن ، بلاقاصله با آب و صابون شسته شود .

تعریف بیماری :

هر گونه فرآیند غیر عادی در گیاه در اثر تحریک مداوم یک عامل را بیماری می گویند . عامل محرک می تواند زنده باشد که شامل قارچ ، باکتری ، ویروس ، نماتد است و می تواند غیر زنده باشد که بیماریهای فیزیولوژیک را ایجاد می کند .

بیماری های قارچی متداول گیاهی :

پوسیدگی ریشه :

 قارچهای خاکزی از قبیل پیتیوم ، فوزاریوم و رایزوکتونیا سبب پوسیدگی ریشه می شوند . پوسیدگی ریشه  معمولا با شرایط بد رشد مانند محیط کشت سنگینی که یا هوا وارد آن نمی شود یا خروجی برای آب اضافی (زهکش) ندارد  ، همراه است . نشانه های اولیه عبارتند از کند شدن رشد و زردی و ریزش برگها که نشان می دهد ریشه ها قادر به جذب آب و مواد غذایی نیستند . در موارد شدید پژمردگی دائم رخ می دهد و گیاه می میرد . در بازبینی ریشه های مبتلا به پوسیدگی ، مشاهده خواهید کرد که ریشه ها قهوه ای رنگ و لهیده شده اند .

درمان شامل استفاده از قارچ کش هایی مانند متالاکسیل ، مانکوزب  ، بنومیل در خاک است . تعویض گلدان و انتقال گیاه به گلدانی با زهکش خوب نیز توصیه می شود . ضد عفونی خاک قبل از کاشت بعنوان پیشگیری تاکید می گردد . 

پوسیدگی طوقه یا ساقه :

نشانه اصلی پوسیدگی طوقه ، تغییر رنگ ساقه به قهوه ای است  . پوسیدگی از حرکت آب در گیاه جلوگیری می کند و می تواند سبب پژمردگی و شکستن ناحیه ضعیف شده بشود . وقتی گیاه به این بیماری مبتلا شد ، چندان کاری برای درمان آن نمی توان انجام داد . توصیه بر این است که از بخش های آلوده نشده قلمه گرفته شده و برای ریشه دهی و تولید گیاه جدید سالم استفاده شوند .

سفیدک : ( سطحی یا حقیقی )

سفیدک بیماری قارچی هوازی است که لکه های سفید آردی در قسمت های مختلف گیاه شامل برگ ، ساقه و ... بوجود می آید . ابتدا رنگ لکه ها سفید ولی بعد از مدتی به سفید چرک تغییر رنگ می دهد . بافت برگ در زیر این پوشش سفید ، به رنگ زرد در می آید .

استفاده از قارچ کش هایی مانند دینوکاپ و بنومیل و سولفور توصیه می شود . همچنین با جلوگیری از پاشش آب بر روی برگها بویژه در گیاهان حساس به سفیدک از بروز آن می توان جلوگیری کرد .

زنگ :

زنگ بیماری قارچی هوازی است که از علائم بیماری ایجاد لکه های زرد روشن در سطح رویی برگ می باشد . در سطح زیرین برگ ، جوشهایی به رنگ قهوه ای متمایل به سیاه که اندام زاد آوری قارچ می با شد بوجود می آید :

استفاده از قارچ کش هایی مانند تری فورین برای کنترل زنگها توصیه می شود .

لکه برگی :

برخی از قارچها ایجاد لکه روی برگ گیاهان می کنند . نشانه های بیماری بر حسب قارچ و میزبان متفاوت است ، اما به طور کلی لکه های کوچکی ظاهر می شود و به آهستگی بزرگ می شوند و باعث سوختگی و خشک شدن سطح پهنک برگ می شوند .

حذف برگهای آلوده به محص مشاهده علائم ، انتشار این بیماری را کند یا متوقف می کند . استفاده از قارچ کش هایی مثل زینب و مانکوزب نیز توصیه می شود .

بیماریهای باکتریایی گیاهی :

باکتری ها سبب ایجاد لکه برگی ، پوسیدگی یا لهیدگی ریشه و ایجاد گال در گیاهان می شوند . تشخیص این بیماریها و تمایزشان از بیماریهای قارچی غالبا از طریق کار های آزمایشگاهی صورت می گیرد . در صورت ابتلا گیاه به بیماری های باکتریایی باید به ضد عفونی کردن ادوات کار با وایتکس یا سایر ضد عفونی کننده ها از انتقال باکتری به گیاهان دیگر جلوگیری کنیم . استفاده از سموم مسی مانند بردو واکسی کلرور مس برای کنترل این بیماریها پیشنهاد می شود .

 

گیاهان گلدار انگل:

سس : سس در رشد و میزان محصول گیاهان آلوده اثر گذاشته و خسارت ممکن است نا چیز تا انهدام کامل گیاهان منطقه آلوده باشد . سس ممکن است به صورت یک پل برای انتقال ویروسها از گیاهان آلوده به ویروس به گیاهان سالم عمل نماید .اولین علائم بصورت رشته های نخی زرد یا نارنجی گیاه انگل که به دور و اطراف ساقه ها و دیگر قسمت های هوایی گیاه می پیچند و رشد می کنند نمایان می شود .این آلودگی گسترش پیدا کرده و باعث زردی و یا نارنجی شدن ساقه می شود . بذر های خاکستری رنگ تا قهوه ای مایل به قرمز تشکیل شده و بزمین ریخته و فورا جوانه می زند . از روش های مبارزه با آن بریدن و سوزاندن لکه های آلوده باعث کشته شدن سس و گیاه میزبان هردو می شود ، ولی جلوی انتشار و تولید بذر سس را خواهد گرفت . در آلودگی های زیاد با شخم مکرر و زیر و رو کردن خاک با استفاده از شعله و علف کش می توان آن را ریشه کن نمود .

بیماریهای ویروسی گیاهی :

    

نشانه های آلودگی های ویروسی بر حسب ارگانیزم گیاه و گیاه میزبان بسیار گوناگون است . اما اغلب شامل ایجاد لکه های روشن در زمینه سبز برگ ، زردی ، پیچید گی برگ و توقف رشد است ، برای بیماری های ویروسی درمان خاصی توصیه نمی شود ، اما لازم است بدانیم بسیاری از ویروسها توسط حشرات منتقل می شوند ، لذا کنترل حشرات می تواند از انتقال ویروسها تا حد زیادی جلوگیری کند .

بیماری های نماتدی گیاهان :

نماتد ها بیماری های کرمی شکل هستند که بعلت قطر بسیار کم بدنشان با چشم غیر مسلح دیده نمی شوند . گونه های متفاوت نماتد ، آسیب های متفاوتی وارد می کنند . مثلا تغذیه نماتد گره زای ریشه منجر به تشکیل گره در ریشه می شود .

این گره ها در توانایی ریشه برای انتقال آب و مواد غذایی به برگها اختلال ایجاد می کنند و اندام هوایی رنگ پریده می شود .

نماتد زخم ریشه سبب تورم روی ریشه ها نمی شود ، اما یاخته های ( سلول های ) ریشه را از بین می برد .

تشخیص دقیق آلودگی نماتدی از طریق بررسی نمونه در آزمایشگاه امکان پذیر است ، استفاده از نماتد کش هایی مثل واپام توصیه می شود . ضد عفونی خاک قبل از کاشت گیاه بعنوان پیشگیری تاکیید می گردد .

بیماری های فیزیولوژیک :

همان طور قبلا اشاره شد عوامل نا مطلوب محیطی مانند آلودگی های هوا ، کمبود یا زیادی نور ، دما ، آب آبیاری ، رطوبت و مواد غذایی مورد نیاز گیاه و ... سبب ایجاد این گروه از بیماریها در گیاهان می شود و از این دسته از بیماریها می توان به خسارت ناشی از سرما در اکالیپتوس و آگلونما ( تغییر رنگ برگها به خاکستری ) آفتاب سوختگی در دیفن باخیا ( لکه های سوخته سفید در قسمت وسیعی از پهنک ) و ایجاد زخم های بیضوی قرمز متمایل به قهوه ای بر روی برگهای دراسنا و ... اشاره کرد .

کمبود عناصر غذایی مورد نیاز گیاه نیز عوارض  فیزیولوژیک مختلفی را در آن ایجاد می کند که به برخی از کمبودهای رایج در ذیل اشاره می کنیم :

کمبود نیتروژن :

فقدان نیتروژن نخست به شکل زرد شدن برگها ی پیر تر گیاه بروز می کند اما سر انجام برگهای جوانتر را نیز بی رنگ می کند . همچنین برگ های جدید کوچک می مانند و ساقه نازک می شود .

 

 

کمبود فسفر :

نخستین نشانه های کمبود فسفر ، توقف رشد و تولید برگ های جدید کوچکتر از اندازه است . سپس برگ ها به سبز کم رنگ و زرد ارغوانی ، تغییر رنگ می دهند .

کمبود پتاسیم :

کمبود پتاسیم اغلب سبب قهوه ای شدن حاشیه و نوک برگ ها می شود .

کمبود آهن :

شایعترین کمبود عنصر غذایی کم مصرف بویژه در گیاهان خانگی است . نخستین نشانه بیماری ، زرد شدن بین رگبرگ های برگ های جوان است . سر انجام زردی تمام برگ را فرا می گیرد .

نیاز گیاه به عناصر غذایی را می توان با کاربرد کود های حاوی عناصر پر مصرف ( نیتروژن ، فسفر ، پتاس ) و کم مصرف ( آهن ، منیزیم ، منگنزو ... ) مرتفع کرد .

 

 -

 

|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در دوشنبه بیستم آبان 1392  |
  آفات گیاهان و درختان و راه های مبارزه با آن
 

آفات مهم درختان

براي جلوگيري از خسارت اين آفات توجه به مديريت تلفيقي آن را به عنوان گامي در جهت کاهش جمعيت و خسارت آنها لازم است.                                                                                                              . 
مهمترين آفات چوبخوارد رختان فضاي سبز پروانه فري، سوسک سرشاخه خوار رزاسه، سوسک چوبخوار سارتا و سوسک هاي طوقه و ريشه هستند. اين آفات در نتيجه ضعف درختان و عدم رعايت مسائل به زراعي به شدت درختان فضاي سبز از جمله نارون، چنار و بيد را مورد حمله قرار مي دهند.
براي جلوگيري از خسارت اين آفات توجه به مديريت تلفيقي آن را به عنوان گامي در جهت کاهش جمعيت و خسارت آنها لازم است در سيستم مديريت تلفيقي از تمام روش هاي مبارزه به طور هماهنگ و به شيوه اي که کمترين اختلال را در پيشگيري از خسارت و يا کنترل مؤثر و درازمدت اين آفات اعمال نمايد استفاده مي شود از اين روش ها مي توان به آبياري تغذيه و هرس گياه و استفاده مکانيزم هاي مختلف مبارزه شامل زراعي، مکانيکي، فيزيکي، بيولوژيکي، شيميائي و فرموني اشاره نمود که در اين مبحث هر يک به تفصيل تشريح شده اند.

مقدمه:

حشرات چوبخوار:

 از آفات مهم درختان فضاي سبز هستند. تنوع گونه ها و شدت حمله آنها ارتباط زيادي با شرايط اقليمي دارد بدين معني که آفتاب فراوان و شديد باعث تبخير سطحي بسيار زياد دشده و نهايتاً به علت فقدان آب کافي تغييراتي در کميت و کيفيت شيره گياه به وجود مي آيد اين اما باعث مي شود که حشرات چوبخوار از فاصله دور قادر به تشخيص اين درختان باشند. حال اگر ساير عوامل از قبيل ضعف زمين اين اثر را تشديد کنند آفات چوبخوار به راحتي روي درختان مستقر شده و دامنه فعاليت خود را گسترش مي دهند.

تعداد زيادي از حشرات چوبخوار نسبت به حرارت کشش مثبت دارند، در اين خصوص جهت جزئي تنه درختان که از حداکثر تابش آفتاب برخوردارند به شدت به حشرات چوبخوار آلوده مي شود در مکان هائي که تراکم درختان کمتر است اين امر به خوبي مشخص است آفات چوبخوار درختان فضاي سبز شامل گونه هاي زيادي هستند که از مهمترين آنها مي توان به پروانه فري ، سوسک سرشاخه خوار رزاسه سوسک چوبخوار سارتا و سوسک هاي طوقه و ريشه اشاره کرد در سيستم جامع مديريت تلفيقي آفات روش هاي مختلف مبارزه به طور هماهنگ و به شيوه اي که کمترين اختلال را در كنترل مؤثر و درازمدت آفات ايجاد کنند، به کار گرفته مي شود شيوه هاي مزبور شامل استفاده همزمان از روش هاي بيولوژيکي، زراعي، فيزيکي و مکانيکي، شيميائي و استفاده از فرمون ها و ترکيبات مشابه است در اين مبحث نقش هر يک از روش هاي فوق در مديريت تلفيقي آفات چوبخوار درختان فضاي سبز بحث شده است.

-

: پروانه فري Zeuzera pyrina L. Lep:Zeuzeridae


اين آفت زمستان به صورت لاروهاي سنين مختلف در درون شاخه درختان به سر مي برد در اواسط بهار لاروهائي که رشدشان کامل شده به شفيره تبديل مي شوند طول دوره شفيرگي ۲۰ تا ۴۰ روز است و پس از آن حشرات کامل ظاهر مي شوند ظهور پروانه ها تدريجي بوده و از خردادماه تا شهريور ادامه دارد. حشرات ماده پس از جفتگيري تخمهاي خود را به صورت دسته اي در دهانه سوراخ هاي خروجي خود روي شاخه ها قرار مي دهند
هر حشره ماده
۴۰۰ تا ۱۰۰۰ تخم مي گذارد. تخم ها پس از دو هفته تفريخ شده و لاروها از محل اتصال دمبرگ به ساقه هاي نازک نفوذ مي کنند بعد از مدتي تغذيه از همان سوراخ ورودي خارج شده و به شاخه هاي قطورتر حمله مي کنند. لاروها پس از طي زمستان اول در بهار سال بعد به شفيره تبديل شده و حشرات کامل آنها ظاهر مي شوند
بنابراين آفت هر دو سال يکبار چرخه زندگي خود را کامل مي کند. خسارت اين آفت مربوط به لاروهاي آن است که از چوب شاخه و تنه تغذيه مي کنند. لاروها در تنه و شاخه ها دالان هاي طولي در عمق چوب ايجاد کرده و باعث ضعف شديد درختان مي شوند
خسارت اوليه از رگبرگ ها، دمبرگ ها و شاخه هاي نازک شروع شده و به تدريج به شاخه هاي بزرگتر و تنه انتقال مي يابد. تغذيه لاروها از چوب درختان با خارج شدن فضولات لاروي که به رنگ نارنجي هستند همراه است. لاروها در طول عمر خود چندين مرتبه از شاخه ها خارج شده تا سرانجام به قطورترين شاخه ها و تنه اصلي برسند. خسارت مستقيم اين آفت خشک شدن درختان و خسارت غيرمستقيم آن سقوط درختان در اثر وزيدن باد و غيرقابل استفاده شدن الوارهاي درختان است


: سوسک سرشاخه خوار رزاسه
Osphranteria coerulescens Redtb Col:Cerambycidae



سوسک سرشاخه خوار رزاسه در سال يک نسل دارد و زمستان را به صورت لارو در عمق چوب شاخه ها طي مي کند و در بهار سال بعد پس از مختصري تغذيه شفيره شده و به حشره کامل تيديل مي شود. حشرات کامل از دهه دوم خرداد تا دهه دوم نيز يعني به مدت ۳۰ روز به طور تدريجي ظاهر مي شوند
حشرات ماده پس از جفتگيري تخم هاي خود را به صورت انفرادي روي سرشاخه هاي جوان قرار مي دهند. هر حشره ماده تا
۶۰ عدد تخم مي گذارد. تخم ها به طور متوسط پس از ۱۳ روز تفريخ شده و لارو از همان محل اتصال تخم به سرشاخه وارد شاخه مي شود. لارو با تغذيه از چوب شاخه هاي جوان، به تدريج به سمت شاخه هاي مسن تر حرکت کرده و باعث خشک شدن درخت مي شود. لاروها تا شروع فصل سرما به تغذيه خود ادامه مي دهند
بنابراين دوره لاروي حدود
۱۰ ماه به طول مي انجامد. با گرم شدن هوا تغذيه لاروها مجدداً شروع شده و در اواسط ارديبهشت در آخرين قسمت شاخهٔ خشک شده به شفيره تبديل مي شود. طول مدت شفيرگي به طور متوسط ۱۵ روز است و پس از آن حشرات کامل ظاهر مي شوند

-
: سوسک چوبخوار سارتا Aeolesthes sarta Solsky
(Col:Cerambycidae)

حشرات کامل اين آفت از اواخر فرورين تا اواخر خرداد به صورت تدريجي در طبيعت ظاهر مي شوند. حشرات ماده پساز جفتگري تخم هاي خود را به صورت سته چندتائي يا انفرادي در شکاف ها و در محل زخم هاي روي تنه درختان مي گذارند
تخمگذاري هنگام غروب و شب انجام مي گيرد و هر حشره ماده به طور متوسط تا
۱۵ عدد تخم مي گذارد. تخم ها پس از ۱۰ تا ۱۵ روز تفريخ مي شوند. لروهاي سن اول از محل اتصال تخم به زير پوست تنه درختان ميزبان نفوذ کرده و به مدت ۲ تا ۳ ماه از زير پوست و پس از آن از ناحيه چوب تنه تغذيه مي نمايند
لاروها در زمستان به خواب زمستاني مي روند (زمستان اول) و در بهار سال بعد فعاليت تغذيه اي خود را شروع کرده و در اواسط شهريور ماه به شفيره تبديل مي شوند (زمستان دوم)، دوره شفيرگي حدد
۲ مه است که تا آذر ماه ادامه مي يابد و پس از آن حشرات کامل ظاهر مي شوند. اين حشرات زمستان را به صورت دياپوز در محفظه شفيرگي در داخل تنه درخت سپري کرده و در بهار سال بعد از اين اطاقک ها خارج مي شوند

بنابراين چرخه زندگي اين آفت طي دو سال تکميل مي شود زمستان گذراني اين آفت به صورت لاروهاي مسن، شفيره و يا حشرات کامل در تنه درختان است
 لاروهاي سن اول، پوست تنه را سوراخ کرده و به زير پوست تنه درخت نفوذ مي کنند. اين لاروها در زير پست و فاصله بين پوست و کامبيوم تغذيه و فعاليت نموده و حفره اي به عمق نيم سانتي متر و مساحت ۳۰ سانتي متر مربع ايجاد مي کنند
آثار خسارت در اين مرحله به صورت ترک خوردگي پوست تنه و احتمالاً خروج شيره است. هر چند ممکن است در اين محل سوراخي ديده نشود. با افزايش سن لاروي تغذيه لارو بيشتر شده و مسير حرکت آن در زير پوست به صورت مارپيچ به دور تنه مشاهده مي شود. در اثر اين فعاليت آوندهاي آبکش صدمه ديده و از انتقال شيره پرورده جلوگيري مي شود و در نهايت باعث ضعف عمومي درخت و خشک شدن آن خواهد شد
لاروها پس از تغذيه از زير پوست به داخل چوب تنه، کانال هاي مارپيچي و طولاني به سمت بالا مي زنند. افزايش تعداد کانال ها باعث مي شود درختان به راحتي توسط باد سرنگون شده و خسارت هاي جاني و مالي به بار بياورند خسارت اصلي و مستقيم اين آفت خشکاندن سريع درخت و خسارت غيرمستقيم آن غيرقبل استفاده کردن الورهاي حاصل از اين درختان است


: سوسک هاي چوبخوار طوقه
Capnodis spp. (Col:Buprestidae)

حشرات کامل اين آفت اوايل پائيز از خاک خارج شده و به همين شکل زمستان گذراني مي کنند. سپس در بهار جفتگيري و در خاک پا روي طوقه درخت تخمگذاري مي کنند. تخم ها به صورت انفرادي گذاشته مي شود اوج تخمگذاري در ماه هاي خرداد و تير است

-


: چوبخوار درختان ميوه
Sphenoptera kambyses

)Col.: Buprestidae(
در تمام مناطق ميوه خيز کشور فعاليت دارد. روي تمام درختان ميوه هسته دار متعلق به خانواده رزاسه به جز آلبالو ديده شده است. روي گيلاس فعاليت متري دارد. اين گونه بيشتر در مناطق گرم و بسيار گرم فعال مي باشد  در مناطق سرد فعال است.
S. davatchii در صورتيکه گونه

● زيست شناسي
اين حشره يک نسل در سال دارد. قسمتي از تابستان و سراسر پاييز و زمستان را به صورت پيش شفيره داخل خانه هاي شفيرگي ايجاد شده در چوب با دياپوز اجباري مي گذراند. حشره کامل در بهار ظاهر مي شود. سوراخهاي خروجي بيضي شکل و به ابعاد ۴/۴*۴/۲ ميليمتر است. خروج حشره کامل تدريجي مي باشد. حشره کامل از برگ درختان ميوه تغذيه مي نمايد. حشره ماده پس از جفت گيري تخم هاي خود را به طور تک تک در روي تنه و شاخه هايي که بيشترين مقدار آفتاب را دريافت مي کنند، مي گذارد. دوره نشو و نماي جنيني در طبيعت ۸ تا ۱۳ روز و دوره لاروي آن۴ ماه در حاليکه دوره لاروي گونه.
مسير حرکت لارو در درختان جوان و نيمه مسن از بيرون مشخص، بدين معني که اين مسير به علت عکس العمل شديد گياه که بوسيله ترشح صمغ خودنمايي مي کند متورم شده و مي ترکد. از شکافهاي ايجاد شده صمغ پوشيده از فضولات و باقي مانده گياهي ناشي از فعاليت لاروها، خارج مي شود. لارو در مسير خود آوندهاي آبکش را قطع کرده و اگر حرکات آن دوراني باشد به علت تخريب بيشتر آوندهاي آبکش باعث خشکيدن عضو مورد حمله مي گردد. منطقه فعاليت لاروها به علت گرما دوست بودن آنها اکثراً محدود به قسمتي از گياه است که بيشتر آفتاب مي گيرد. پوست قسمت مورد حمله بعد از مدتي خشکيده و مي ريزد در اين صورت چوب يا سوراخهاي ايجاد شده روي آن که مدخل خانه هاي شفيرگي مي باشند، ديده مي شود. لاروها پس از رسيدن به رشد کافي در قمست عريض دالان اطاق شفيرگي خود را داخل چوب تعبيه مي کنند، سراسر پاييز و زمستان به صورت پيش شفيرگي طي مي گردد. در اوايل بهار پيش شفيره ها تبديل به شفيره مي شوند و پس از ۱۰ تا ۱۶ روز به حشره کامل تبديل مي شوند.

کنترل
۱) درختان ميوه اي که مورد حمله اين حشره واقع مي شوند از دسته هسته دارها هستند. گونه هاي درختان هسته دار در مقابل حملات حشرات چوبخوار و يا هر عامل ديگري که منجر به ايجاد شکاف، سوراخ و يا هر نوع پارگي گردد با ترشح صمغ از خود واکنش نشان مي دهند. اگر درخت به حد کافي قوي باشدصمغ ترشح شده لارو يا حشره کامل حمله کننده را خفه کرده و آن را از پيشروي باز مي دارد. ولي بايد توجه داشت که همين ترشح صمغ که منجر به نابودي تعدادي از افراد حشره چوبخوار مي شود در عوض باعث ضعف درخت نيز شده و گياه را براي حمله مجدد افراد ديگر حشره چوبخوار آماده مي سازد.
۲) ترشح صمغ علاوه بر خفه کردن تعدادي از افراد چوبخوار سبب از بين رفتن لاروهاي ريز تازه از تخم خارج شده از طريق جلوگيري از ورودشان به داخل پوست و شاخه به علت سفت بودن بش از حد مي شود.
Atanycolus sculpturatus (Hym.: Braconidaeپارازیتوئید لارو(
Oxysyohus sp. (Hym.: Pteromalidae پارازیتوئید لارو(
۳) بهترين راه درمان مبارزه با اين آفت و ساير آفات چوبخوار تقويت درختان با عمليات به زراعي از قبيل آبياري به موقع و کافي، دادن کود، هرس به موقع، يا بيل کردن و نيز انتخاب محل مناسب براي کشت درخت مي باشد. درختان سالم و قوي بندرت مورد حمله اين گونه آفات قرار مي گيرند.

 

|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در دوشنبه بیستم آبان 1392  |
 نمرات میانترم حرفه مدیریت دفع افات وبیماریهای گیاهی مرکز شماره 8 کوهدشت
 

 

نام ونام خانوادگی

 

 

نمره

خانم مهنددس نادیا ضرونی

 

 

17

خانم مهنددس ناهیدآدینوند

 

۵/۱۹

 

خانم مهنددس سارا شعمرادی

 

 ۱۲

 

خانم مهنددس مرضیه رضایی

 

 ۱۹

 

خانم مهنددس وجیهه اکبری

 

 ۱۶

 

 

خانم مهنددس سمیه مومنی

 

۵/۱۸

خانم مهنددس منیژه علیزاده

 

15

 

خانم مهنددس ماندانا امرایی

 

 ۵/۱۷

 

خانم مهنددس زینب فاضلی

 ۱۷

 

خانم مهنددس طیبه آزادبخت

 

 ۲۰

 

خانم مهنددس بدریه ملکی

 

 ۵/۱۴

 

خانم مهنددس فاطمه منتی

 

 ۵/۱۵

 

خانم مهنددس ریحانه محمودوند

 

 ۱۹

 

 

 

|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در یکشنبه بیست و هشتم مهر 1392  |
 مرفولوژی حشرات

اعضای بدن زنبور

اعضای بدن سوسری و ملخ

سر ملخ

قطعات دهانی حشرات

رگبالهای بال پروانه

 

 

|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در شنبه سیزدهم مهر 1392  |
 سفید بالک پنبه، عسلک جالیز یا عسلک پنبه
 

سفید بالک پنبه، عسلک جالیز یا عسلک پنبه

 

شکل شناسی:

- حشرات کوچک به طول یک و نیم میلی متر

-بالها با لایه نازك موم پودري سفید پوشیده شده است (سفیدبالک)

- در این گونه بالها به صورت شیروانی پشت بدن نگه داشته می شوند و بین بالها و

 پشت بدن فاصله وجود دارد

-در سفید بالک گلخانه (گونه نزدیک به این گونه) بالها به صورت پهن پشت بدن

 نگه داشته می شوند)

  

پوره های سفید بالک

حشره بالغ سفید بالک

 

زیست شناسی :

تخم ها (انفرادي یا دسته اي) زیر برگهاي میزبان قرار داده می شوند

داراي سه سن پورگی است

ماده ها بدون بال هستند بدن حرکت با خرطوم خود از شیره گیاه تغذیه می کنند

 نرها بالدار و متحرکند

در گلخانه ها در تمام طول سال فعال است

زمستان گذرانی به صورت پیش شفیره

در برخی مناطق تعداد نسل آن به 12 نسل در سال می رسد

چرخه زندگی سفید بالک

خسارت :

با تغذیه از شیره ي گیاهی و انتقال ویروس هاي بیماریزاي گیاهی و ترشح عسلک

• داراي بیش از 500 گونه میزبان

تغذیه آن روي کدو باعث سفید و نقره اي شدن بر گها شده  که

silver leaf whitefly  گفته می شود .

 

خسارت سفید بالک

 

 مدیریت :

پایش جمعیت با استفاده از تله هاي زرد چسبنده

یا حرکت بین ردیف هاي گیاهان درسردترین ساعات روز و بررسی سطح

زیري برگها از لحاظ جمعیت آفت

هیچ واریته مقاوم به سفید بالکها در دسترس نیست

استفاده از حشره کش هاي سیستمیک

مثل ایمیداکلوپرید ۷/. لیتر در هکتار در خاک هنگام  کشت

تیامتوکسام ۷/. لیتر در هکتار هنگام کشت

اسپیرومزیفن (اوبرون) ۴/. لیتر در هکتار طی فصل رشد

سمپاشی باید قبل از استقرار کامل آفت و آلوده شدن میوه ها

|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در شنبه سیزدهم مهر 1392  |
 ملخ و پروانه
اعضای بدن ملخ

 

اعضای بدن پروانه

 

|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در شنبه سیزدهم مهر 1392  |
 برگخوار چغندر قند

کرم برگخوار چغندر قند و سیب زمینی      

                                                               Spodoptera exigua

 کرم چغندر قند - ماده

کارادرینا آفتی مهم در مزارع چغندر و پنبه و سیب زمینی و عده زیادی از گیاهان یکساله است

 اما عموما در محیط گلخانه مساله ساز نمی شود و تنها در مواردی احتمال ایجاد خسارت

توسط این آفت وجود دارد .

مهمترین گونه رایج در گلخانه ها ، کرم برگ خوار چغندرقند ( کارادرینا )  است

 که به گیاهان زیادی از قبیل فلفل ، گوجه فرنگی و توت فرنگی حمله می کند

و به تعدادی از حشره کش ها مقاوم است .

کارادرینا - نر

 

مناطق انتشار:

مانند اکثر آفات عمده ، این آفت نیز انتشاری گسترده در نواحی مختلف جهان و

نیز نقاط مختلف ایران دارد .

شکل شناسی :

عرض بدن این شب پره با بال های باز 25 تا 32 میلیمتر است .

رنگ بال ها ی جلویی قهوه ایی  یا خاکستری بوده که روی هر کدام یک لکه لوبیایی

شکل قهوه ای  در وسط و یک لکه گرد به رنگ زرد صدفی یا نارنجی در قاعده دیده می شود .

 بال های عقب سفید مایل به خاکستری با رگبالها و حاشیه  قهوه ای است .

کارادرینا

 در انتها ی شکم حشره ماده یک دسته موی حنایی رنگ وجود دارد که پس از تخمگذاری

روی تخم ها را با این مو ها می پوشاند .

تخم ها کروی شکل و به رنگ زرد مایل به سبز هستند . لارو این آفت به رنگ سبز روشن یا

 تیره و یا خاکستری است که در دو طرف بدن سه نوار طولی باریک به رنگ های سیاه ،

 نارنجی و سفید کشیده شده است . معمولا لکه های سیاه رنگ مشخص در هر طرف بدن ،

 درست در بالای جفت دوم از پاهای واقعی دیده می شود .

لارو کرم برگخوار چغندر قند

 سطح بدن تقریبا صاف و بدون مو می باشد . شفیره به رنگ قهوه ای روشن یا تیره بوده و در

 انتها مجهز به یک جفت خار می باشد .

کارادرینا - لارو

زیست شناسی و خسارت :

 این حشره زمستان را به صورت شفیره در لانه های گلی که داخل خاک درست می کند

 به سر می برد . حشره کامل در اوایل بهار یعنی حدود نیمه اول اردیبهشت ماه ظاهر شده و پس

 از جفت گیری تخم های خود را در دسته های 40 تا 50 تایی در سطح زیرین برگها قرار داده

 و روی آنها را با مو های انتهای شکم خود می پوشاند . مانند تمام شب پره ها فعالیت های این

 آفت نیز در شب و هنگام غروب آفتاب انجام شده و روز ها را در زیر کلوخه ها و بوته ها

 پنهان می شود . یک حشره ماده در طول عمر خود که حدود 2 هفته طول می کشد می تواند

 1000 تا1700  عدد تخم بگذارد . لارو های جوان پس از تفریخ تخم به طور دسته جمعی ابتدا

 از سطح زیرین برگها و سپس از تمام  قسمتها ی آن به جز رگبرگهای اصلی تغذیه کرده و

برگها را توری و مشبک می نمایند . لارو ها پس از چهار بار پوست اندازی و

طی پنج سن لاروی ، در خاک و در محفظه های گلی تبدیل به شفیره می شوند . 

این افت می تواند تا 4 نسل در سال داشته باشد .

 لاروها قادرند از میوه ها نیز به خوبی برگ ها تغذیه کنند این افت خسارت زیادی

 به گیاهچه ها و بوته های جوان وارد می سازد .

خسارت کرم برگخوار چغندر قند

بیشتر اوقات ، تار های عنکبوت مانندی در نزدیکی محل های تغذیه دیده می شود .

بوته های مسن تر ممکن در اثر تغذیه لاروها ، دچار ریزش برگ شوند .

مدیریت :

- بازرسی و کنترل منظم گلخانه برای پیدا کردن نشانه های اولیه این افت ضروری است و

 جستجو برای پیدا کردن لاروهای تغذیه کننده ضروری است . اگر لاروها یافت شدند سم پاشی

 توصیه می شود .

لارو در حال خسارت

- استفاده از باکتری Bacillus thuringiensis  یا حشره کش بیولوژیک سوبتلین

 موثرخواهد بود . زمان کاربرد حشره کش ها خیلی مهم است از آنجا که لاروها ی جوان راحتر

 کنترل می شوند عملیات سم پاشی با استفاده از سمومی مانند اندوسولفان باید بر علیه

لاروهای جوان صورت گیرد و تمام گیاه پوشش داده شود .

روشهای کنترل :

روش زراعی: زیر و رو کردند خاک در شرایط مزرعه در انهدام شفیره آفت موثر است .

ازبین بردن علف های هرز در اطراف و داخل گلخانه سبب می شود که این افت نتواند در

 اوایل فصل به صورت مناسب تولید مثل کند و در نتیجه خسارت آن در نسلهای بعدی

کمتر خواهد شد .

 جمع آوری بقایای آلوده گیاهی نیز به کاهش جمعیت آفت کمک میکند .

کاربرد تله های نوری یا فرمونی چسبنده و نیز آغشته به مواد کشنده در جلب و

انهدام حشرات کامل آفت موثر است .

لارو کارادرینا

روش بیولوژیک : این آفت دشمنان طبیعی زیادی دارد که میتوان به زنبور پارازیتوئید

 Euplectrus flavipes از خانواده Eulophidae که پارازیتوئید لارو آفت است ،

زنبورهای پارازیتوئید لارو Chleoms inanitus  و Palesisa sp. 

 و Exorista larvrum از خانواده Tachinidae اشاره کرد .

 در بین شکارگر ها نیز لارو بالتوری سبزChrysoperla carnea تا 90 درصد

 دسته های تخم این افت را از بین می برد .

خسارت

باکتری BT و ویروس  NPV نیز با ایجاد بیماری در لارو های این افت

منجر به کاهش جمعیت آن خواهند شد .

روش شیمیایی :

کنترل افت باید موقعی که تعداد ی از تخم ها باز و لاروهای سن یک خارج شدند صورت گیرد .

 از انجایی که تخم ریزی پروانه ها و خروج لارو ها از تخم تدریجی است لذا

 تکرار سمپاشی  10 روز بعد از اولین سمپاشی توصیه میشود .

اکامت 50% به میزان 5/1 لیتر در هکتار ، پودر وتابل دیپترکس 80% به میزان

1 کیلو گرم درهکتار و لاروین 80% به میزان 1 کیلو گرم در هکتار از سموم قابل استفاده

 برای این آفت می باشند .

|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در شنبه سیزدهم مهر 1392  |
 سوالات میانترم حرفه کشتکار گلخانه ای مرکز شماره 8 کوهدشت(آزمون یکشنبه 31/6/92)

 

1- كمبود كدام عنصر از لحاظ ظاهري علائم كمبود Fe را نشان مي‌دهد ولي در برگهاي مسن؟

الف) Zn         ب) B         ج) Mn                                                    د) Mg

2 -;کدامیک ازعوامل بیماری زای زیر عامل مرگ گیاهچه(daming  off )بوته میری نیست؟ 

الف)rhizoctonia            ب)pithium        ج) Erysif  د) phithoftora         

3- كدام عنصر، ميكرو (کم مصرف) است و كمبود آن ابتدا در برگهاي جوان ديده مي‌شود؟

الف) آهن        ب) ازت            ج) فسفر         د) پتاسیم

4- در سيستم فن و پد، محل فنها و پدها كجا است؟

الف) فنها در جهت وزش باد و پدها در جهت مخالف وزش باد قرار مي‌گيرند.

ب) پدها در جهت وزش باد و فنها در جهت مخالف وزش باد قرار مي‌گيرند.

ج) پدها در ديواره‌ها و فنها در سقف تعبيه مي‌شوند.

د) فنها و پدها در دو ديواره جانبي تعبيه مي‌شوند.

5- کمبود كدام عنصر سبب پوسيدگي گلگاه در گوجه فرنگي مي‌شود؟

الف) Ca           ب) Mg               ج) K          د) N

6- وجود كدام عنصر سبب افزايش عمر انبارداري در صيفي‌جات مي‌شود؟

الف) كلسيم       ب) منيزيم       ج) فسفر          د) ازت

7- خیار از کدام خانواده و نام  علمی ان کدام مورد می باشد؟

الف) Cucurbitaceae – capsicum annum          ب) Solanceae –  cueumis melo

ج) Solanaceae –  cucumis sativus      د) Cucurbitacea – cucumis sativus

- (8  کدام يک ازشرايط محل احداث گلخانه نميباشد?

 

الف: نزديکي به بازار فروش محصولات         ب: داشتن امکانات ازقبيل آب وبرق وسوخت

ج: احداث گلخانه درسطح شيبدار        د: عدم احداث گلخانه در نزديکي ديوارهاي بلند

(9درلرستان گلخانه ها را بصورت.......................... ميسازند?

الف: شمالي – جنوبي    ب: شرقي – غرب       ج: شمال شرقي- جنوب غربي     د: شمال غربي- جنوب شرقي

 

10)طول مناسب گلخانه جهت استفاده از سيستم آب پوشال چقدر است

الف: 30 تا60 متر  ب:40 تا60 متر    ج:60 تا80 متر     د:80 تا100 متر

|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در شنبه سی ام شهریور 1392  |
 بیماریهای گلهای خانگی

var CC=0; var CommAr=['بدون']; بیماری گلهای خانگی
بیماریهای طاوسی
پژمردگی فوزاریومی Fusarium wilt
برگهای
طاوس در اثر آلودگی آوندی پژمرده و در نهایت خشک می شوند. گسترش قارچ در
گیاه سریع بوده و در مدت کوتاهی باعث خشکیدگی گیاه خواهد شد. قارچ عامل
بیماری خاکزی بوده لذا رعایت بهداشت تهیه بستر کاشت در شاسی و یا گلدان
اهمیت خاصی دارد.
ضدعفونی خاک یا سموم قارچکش و یا استفاده از بخار آب داغ در کنترل بیماری مؤثر می باشد.

لکه برگی قارچیHelminthosporium leaf spot
لکه
های گسترده قهوه ای رنگ مرده در نقاط مختلف پهنک برگ از علائم اصلی بیماری
است. برگهای شدیداً آلوده خشکیده شده و به صورت آویزان بر روی بوته باقی
می ماند. خشکی و رطوبت متناوب و کودهای ازته شرایط را برای آلودگی مساعدتر
می نماید. تنظیم آبیاری و مصرف کودهای ازته به مقدار متعادل در کاهش
بیماری مؤثر است. در صورت ابتلاء می توان از سموم قارچکش نظیر مانکوزب و
کاپتان استفاده نمود.

لکه برگی آلترناریایی Alternaria leaf spot
ویروس موزائیک خیار روی طاوسی Cucumber mosaic virus
ویروس
عامل بیماری باعث ایجاد تغییر رنگ و فرم برگها شده و گیاهان آلوده ممکن
است خیلی کوچک مانده یا به کلی نابود شوند. برگهای جوان ابره ای شده و رشد
گیاه متوقف می شود. برگهای جدید ، کوچک، ناقص و منقوط می گردند. عامل
بیماری به راحتی توسط شته ها منتقل می شود. گیاهچه های سالم طاوسی باید از
سایر میزبانهای ویروس همانند شمعدانی، زنبق و سوسن و خیار گلخانه ای که
ممکن است حاوی ویروس باشند جدا شوند.
علفهای هرز میزبان ویروس را
بایستی از اطراف گلخانه و شاسی دفع کرد تا منبع ذخیره ای ویروس که توسط
حشرات منتقل می شوند ریشه کن شوند.

نماتد برگی Foliar nematode
نماتد
با حمله به نقطه رویشی گیاه وارد جوانه های تولید کننده برگ شده و تولید
گیاهانی کوتاه، کپه ای با گره های کوتاه می نماید. برگهای آلوده کوچک و
تغییر شکل و رنگ داده و روی ساقه، دمبرگ و یا پهنک برگ شکافهای قهوه ای
ایجاد می نمایند. نماتدها از قسمت پایین گیاه به سمت بالارفته ابتدا
برگهای پایینی و سپس به برگهای بالایی حمله می کنند. نقاط کوچک زرد رنگ
ایجاد شده بعد ازمدتی قهوه ای تیره شده و بعد از اتصال به یکدیگر به لکه
های بزرگی تبدیل خواهد شد. اینگونه برگها چروکیده و شکننده شده و در نهایت
ممکن است بیافتند. جهت مبارزه با این نماتد باید برگها خشک نگهداشته شوند
تا از حرکت و انتشار نماتدها جلوگیری شود. همچنین قلمه های ساقه یا ریشه
مشکوک را می توان با فروبردن در اب داغ 50 درجه سانتی گراد به مدت 5 دقیقه
ضدعفونی نمود.

زیان فلوراید Fluorid damage
ترکیبات
فلوراید به خصوص فلوئور هیدروژن (FH) برای گیاهان بسیار سمی می باشد.
فلورور به طور کلی باعث صدمه به حاشیه برگها شده، نواحی آسیب دیده برنزه
تا قهوه ای تیره درآمده و می میرند. هنگامی که برگها خیس باشند به فلوئور
حساس تر می شوند. تراکم فلوراید در مناطق صنعتی بیشتر می باشد.


لکه برگی در اثر باکتری پسودوموناس Pseudomonas leaf spot

در
شرایط رطوبتی بالا نقاط آبسوخته وسیعی در حاشیه برگها ایجادشده که پس از
مدتی بافت آلوده به صورت کاغذی و سفید به نظر می رسد. مناسبترین شرایط
برای توسعه آلودگی رجه حرارت 25 درجه سانتیگراد با طوبت نسبی 90 درصد می
باشد. عدم آبیاری بارانی استفاده از سم اکسی کلراید مس و تنظیم درجه حرارت
و رطوبت در کاهش و پیشگیری از ابتلاء به بیماری مؤثر می باشد.


زیان ناشی از نمک محلول بالا High soluble salt

فزونی نمکهای سدیم
خصوصاً کلرور سدیم، سولفات سدیم و کربنات سدیم باعث آسیب های مربوط به
قلیائیت خاک می شوند. زیادی عنصر منگنز، بر و مس در بیماریهای ناشی از
مسمومیتهای حاصل اط سایر مواد معدنی دخیل هستند. برخی از ترکیبات کمپلکس
آلومینیوم و آهن نیز در خاکهای اسیدی به گیاهان آسیب می رسانند. شدت آسیب
معمولاً در حاشیه برگها به صورت خشکیدگی، توقف رشد، سوختگی برگ، پژمردگی و
کشتن گیاهان ممکن است باشند.

منبع:marliko.blogfa.com

|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در یکشنبه ششم مرداد 1392  |
 آفات گیاهان آپارتمانی و روش معالجه

رایج ترین آفات گیاهان آپارتمانی و روش معالجه

رایج ترین آفات گیاهان آپارتمانی و روش معالجه

اگر شما نشانه ها و علایم بیماری ها را به موقع تشخیص دهید اکثر مشکلات حل خواهد شد.برای پیشگیری و پیشدستی کردن بر مشکلات تهیه یک برنامه مدون برای گیاهان خود ضروری می باشد.
خلاصه اینکه تهیه جدولی که یک سری برنامه هایی با عملیات مشخص جهت معاینه کیاهان که از روی آن کارهایتان را انجام دهید.

هر ماه حد اقل دوبار گیاهان خود را طبق دستور داده شده شستشو دهید تا فرصت خوبی برای رسیدگی دقیق برای آنها فراهم گردد.
شستشوو تمیز کردن را با شاخ و برگ ها شروع نمایید مخصوصا شاخ برگ های تازه رسته که رنگ آنها روشنتر است یعنی همانهایی که به سرعت علامت های تخریب یا بیماری را بروز می دهند.تا آنجایی که امکان دارد آنها را از نزدیک مشاهده نمایید.

معاینه را از برگ ها مخصوصا برگ های جوان که رنگی روشن دارند آغاز کنید در برگ های جوان علائم بیماری و ضعف به سرعت و روشنی آشکار می شوند توجه داشته باشید که نقاط قهوه ای رنگ روی برگ ها بخاطر پایین آمدن شدید سطح رطوبت ایجاد می شوند و یا کله های نازک بخاطر گرمای شدید به وجود می آیند.

به خاطر داشته باشید که پشت برگ ها را هم معاینه نمایید یعنی جایی که حشرات برای تجمع آنجا را دوست دارند.و از شرایط خاک گلدان نیز چشم پوشی نکنید زیرا با این کار می توانید بی رنگ شدن خام،شوره ها و جرم های نمک و یا ریشه های بیرون آمده را که علامت نگهداری غلط می باشند و نیز آفات و حشرات داخل خاک را پیدا نمایید.

شناخت علائم بیماری گیاهان آپارتمانی و روش معالجه آنها
در شناسایی و مداوای بیماری های گوناگون خانگی دقت،هوشیاری و سرعت عمل از عوامل اساسی و موثر می باشند.

نباید اجازه داد که توسعه بیماری به حدی برسد که از کنترل خارج شود و گیاهان آن را یکی پس از دیگری به نابودی بکشاند.

در این قسمت به شرح پاره ای از بیماری ها که در بین گیاهان عمومیت بیشتری دارند می پردازیم و علائم هر بیماری را با ذکر علت و روش معالجه ی آن توضیح خواهیم داد.

۱-آفیدز( Aphids)

این حشره ی شپش مانند ریز اندازه ای به طول ۳ میلی متر دارد،به رنگ های سبز،قرمز، صورتی،زرد،قهوه ای و سیاه دیده می شود.این حشره در نوک و زیر برگ های گیاه تجمع کرده و با مکیدن شیره ی گیاه رشد آن را متوقف می سازد.در نتیجه،برگ های گیاه کمرنگ شده و به تدریج جمع شده می میرند.

آفیدزها با ترشح ماده ای براق(عسل مانند)سبب جذب انگلها ی گیاهی سیاه رنگ گشته و گیاهان حساسی چون دیفن باخیا و سرخس ها و انواع پیچک ها اکثرا به این آفت مبتلا می گردند.

*علاج آن در آپارتمان
گیاه را با آب ولرم و صابون طبیعی با پارچه ای که در این محلول قبلا خیس نموده اید شستشو دهید.با سم مالاتیون ۲ در هزار می توان نسبت به مبارزه و دفع این آفت در فضای باز اقدام کرد منوط بر اینکه سمپاشی در دو نوبت و هر نوبت به فاصله ی ۱۵ روز یک بار صورت گیرد.پس از خشک شدن سم گیاه را با آب تمیز بشویید.

در هنگام سمپاشی با پارچه نازکی دهان و بینی خود را بسته و یا از ماسک استفاده نمایید.
توصیه-به هیچ وجه استفاده از سم در آپارتمان به خاطر خطراتی که دارد توصیه نمی شود.و در مواردی که حشره زدگی زیاد می باشد بهتر است که گلدان را معدوم نموده و یا کلیه شاخه های گلدان را چند سانتی متر بالاتر از خاک گلدان چیده و دور بیندازید.

چنانچه از گیاه مراقبت کامل نمایید جوانه های آن به زودی ظاهر شده وبه رشد خود ادامه می دهند. و یا قسمت های حشره زدگی را قیچی کرده و گیاه را با آب ولرم و کف صابون طبیعی در دو نوبت به فاصله ده تا پانزده روز شستشو دهید
این حشره بیشتر روی برگ های رنگین نظیر حسن یوسف مشاهده می شود حشرات بسیار کوچکی هستند که با مکیدن شیره ی گیاهی سبب افسردگی و بی حال شدن گیاه می گردند.
این حشرات معمولا زیر برگ ها تخم گذاری کرده و به صورت کرم های نامرعی در می آیند و از شیره ی گیاه تغذیه می کنند که این عمل بیشترین آسیب رابه گیاه می رساند و در نتبجه برگ های سبز به تدریج به زردی گراییده و می افتند و چنانچه این حشره به موقع شناسایی و کنترل نشوند مرگ کلیه گیاهان حتمی است.

*مبارزه
-مثل مورد ۱ با آن مبارزه نمایید.یا در هر لیتر آب۲ ⁄۱ قاشق چایخوری سم مورد نظر را ریخته و پس از مخلوط نمودن در خارج از آپارتمان و در فضای باز از آن استفاده نمایید و این ماده را از دسترس اطفال دور نگهدارید

    ۳-عنکبوت قرمز خالدار(Spotted spider Mite)

    این حشره بسیار ریز و میکروسکوپی است و با وجودی که برخی از آنها سبز رنگ می باشند ولی باز به عنکبوت قرمز مشهورند.
    اولین نشانه ی این حشره زدگی پیدا شدن خالهای قهوه ای رنگ و لکه هایی روی برگ ها می باشد این حشره معمولا در زیر برگ ها زندگی می کند و تارهای سفیدی تنیده که ممکن است همه ی گیاهان را در بر گیرد در نتیجه گیاه بی رمق شده و می میرد،گیاهانی نظیر شفلرها،آسپارگوسها،سرخسه و کاکتوسها به این آفت دچار می شوند.

    *علاج آن در آپارتمان
    -در مورد حشره زدگی های شدید از سموم دیفوکل(Difocol) یا تترا دیفون (tetradifo 16) طبق دستور نوشته شده روی قوطی آن عمل نمایید.
    گیاهان برگ پهن را با برس نرمی که آغشته به کف صابون طبیعی و فاقد اسانس نموده اید پولک ها را از روی برگ ها پاک کرده سپس همه ی گیاه را با آب ولرم بشویید گیاهان کوچک را در دستشویی با فشار قوی آب ولرم اسپری نمایید این کار حشرات را تار و مار می نماید.در صورت نیاز مجددا همین عمل را تکرار نمایید.

    ۴-شپشک آرد آلود(Mealybugs)

    این حشره پولک دار است و مانند ذره های پنبه ای که توسط پنبه زن حلاجی شده باشد در زیر برگ ها و انتهای دمبرگ و ساقه جمع می شوند.
    این حشرات را پودر سفید رنگی شبیه به آرد پوشانیده است محل تجمع آنان بیشتر در درزهای نوک برگ هایی که در سایه واقع شده اند می باشد.گونه دوم این حشره،حشره های دم کوتاهی هستند که گاهی تا شش هزار عدد تخم می گذارند که با مکیدن شیره گیاهان،آنها را پژمرده و خشک می نمایند.
    گیاهانی که بیشتر مورد حملات این حشره قرار می گیرند عبارتند از حسن یوسف ها،کرتنها،دراسینا ها،سرخس ها و نخل ها می باشند.

    *علاج آن در آپارتمان

    -گیاهان را ب استفاده از سم مالاتیون یا اسید و یا هر سمی که مخصوص این آفت در بازار عرضه می گردد طبق دستور العمل داده شده روی بسته آن سمپاشی نمایید.
    و یا نقاط آلوده برگ های حشره را با پارچه و یا اسفنج نرمی که قبلا در الکل خیس کرده اید در دو نوبت به فاصله ۱۰ تا ۱۵ روز یکبار تمیز نمایید.

__________________
حشره های پولک دار(Scales)

این حشره فلس دار بوده و نام آن پولک دار می باشد که به شکل لکه های بیضی شکل در زیر برگ ها و در ط.ل رگبرگ های اصلی نمایان می گردد.و چون رنگی سبز گونه و یا زرد گونه دارند مشاهده آنها جز در موارد حشره زدگی شدید با چشم غیر مسلح مشکل است.این حشره زدگی ساقه ی گیاه را پوسته پوسته کرده و گاهی برجستگی هایی روی برگ ها و ساقه ها به وجود می آورند که در نتیجه گیاه زرد رنگ شده و می میرد.گیاهانی چون آرالیاه ها،الوها،دراسینا ها،سرخس ها،فیکوس ها،و پیچک ها مورد حمله این حشره قرار می گیرند.

*گیاه مبتلا ؛
را به آرامی با آب و صابون و با برس نرمی پولک ها را از روی برگ ها پاک کرده سپس همه ی گیاه را با آب ولرم بشویید.در حشره زدگی های شدید با سم رُتینون در فضای باز سمپاشی نمایید.پس از خشک شدن سم گیاه را با آب ولرم بشویید.
از سموم پیرتروم(Pyrethrum) و مالاتیون در دو نوبت با فاصله ۱۵ روز یکبار نیز میتوانید استفاده نمایید.

    ۶-Worms

    وقتی که خاک به آسانی آب را جذب نمی کند حضور تعداد زیادی از این کرم را در خاک به ما خبر می دهد.

    * برای مبارزه با آنها
    از سم کرم کش استفاده نمایید ولی بهتر است گیاه را با خاک از گلدان بیرون آورده و با دست کرم ها را از خاک جدا نموده و معدوم نمایید.

    ۷-Leaf Miners

    این آفتی است زیر و روی برگ نقب می زند و معمولا یک خط سفید دنبال خود باقی می گذارد و نتیجتا این خط سفید برای شما مشخص می نماید که این آفت در کجای گلدان زندگی می کند

    * روش معالجه
    اگر تعداد آن کم باشد کافی است که به آرامی آنان را یکی یکی بین انگشتان شصت و سبابه فشار داده و از بین ببرید و یا با یک سنجاق ته گرد بدن آنان را سوراخ نمایید.

|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در یکشنبه ششم مرداد 1392  |
 کنترل افات وبیماریهای گیاهی

گرایش دیر پای انسان به طبیعت که ریشه در فطرت وی دارد و تاثیرات مثبت روانی که سرسبزی محیط پیرامونی بر او دارد ، نیاز روز افزون انسان به زندگی توام با گیاهان سرسبز و زیبا را به ویژه در جامعه مکانیزه امروزی  بخوبی روشن می کند . با ازدیاد تقاضا برای نگهداری  گیاهان ، ضرورت حفظ و مراقبت آنها از گزند انواع آفات و بیماریها و سایر تنشهای گیاهی ، اجتناب نا پذیر است .

گیاهان مانند سایر موجودات زنده به عوامل مخرب محیطی و ارگانیزم های مضر آن حساس می باشند . تنشهای ناشی از شرایط محیطی نا مطلوب (کمبود مواد غذایی ، آلودگیهای هوا ، نامناسب بودن نور ، آب ، دما و ... ) بیماریهای فیزیولوژیک نامیده می شوند . لازم به یاد آوری است که گیاهان انگل که جهت فتوسنتز و یا جذب آب و املاح به گیاه اصلی وابسته اند و با آن رقابت می کنند نیز از عوامل تهدید کننده گیاه محسوب می شوند .

در ادامه به توضیحاتی راجع به آفات و بیماریهای متداول گیاهی و روشهای پیشگیری یا درمان آنها می پردازیم .

 

 

تعریف آفت : به طور کلی به هر چیز خسارت زا ، آفت اطلاق می گردد ولی در گیاهپزشکی ،حشرات ، کنه ها ، جوندگان و نرم تنان زیان آور در گروه آفات طبقه بندی می شوند .

 

آفات متداول گیاهی :

 

کنه ها :

کنه ها متعلق به گروه عنکبوتیان هستند که پوره ها 6 پا و کنه های بالغ 8 پا دارند . بسیار ریزند و تقریبا با چشم غیر مسلح دیده نمی شوند . خسارت آنها زمانی است که قطعات دهانی خود را به طور مکرر برای تغذیه وارد برگ می کنند هر محل تغذیه به شکل نقطه ای سفید رنگ به اندازه سر سوزن است و برگها سرانجام خال دار و چروکیده می شوند و از بین می روند . مطمئن ترین روش تشخیص کنه ها ، بررسی سطوح زیرین برگهای آسیب دیده در زیر نور بسیار روشن با استفاده از ذره بین است .

 

شپشک ها :

بدن این حشرات مستور از غددی است که از آنها مواد مومی و شاخی ترشح می شود این مواد گاهی به صورت توده ای آرد مانند ( شپشک های آرد آلود ) و یا به صورت سپرهایی به اشکال مختلف ( شپشک واوی ، الفی و ...)روی بدن آنها قرار می گیرد . این آفت با سوراخ کردن بافتهای گیاه و خارج کردن شیره گیاهی با قطعات دهانی خود ، به گیاه خسارت می زند و گیاه را ضعیف می کند و سر انجام بخشهایی از گیاه از بین می رود . در چرخه زندگی این آفت ، مشخص ترین مرحله ، حشره بالغ است . در مرحله نابالغ ( پورگی ) متحرک هستند که در این مرحله نسبت به سم پاشی با حشره کش ها آسیب پذیر ترند .

 

مگس سفید :

حشرات بسیار کوچک و طول آنها ندرتا به 2 تا 3 میلیمتر می رسد . حشرات کامل نر و ماده بالدار که بالها از پودر سفید مومی شکل پوشیده شده است بسیار فعال هستند و از شیره برگها تغذیه می نمایند .مگس های سفید در نواحی گرمسیری روی درختان مرکبات و بوته های زینتی و پنبه فراوانند .

 

شته ها :

این حشرات به آسانی قابل مشاهده و به رنگ های سبز ، قرمز ، زرد ، سیاه و ... هستند و تمایل به تجمع به شکل دسته ای بزرگ روی جوانترین برگها و جوانه های گیاه  دارند . شیره های گیاهی را می مکند و سبب بد شکلی برگهای جوان می شوند . بعلاوه شته ها ماده شیرینی ( عسلک ) از خود ترشح می کنند که برگهای گیاه را چسبناک می کند و سبب جذب و رشد سایر ارگانیزم های مضر می شوند .

 

پشه های قارچی :

پشه های قارچی بالغ به رنگ قهوه ای تا سیاه ، بطول حدود 3 میلیمتر ، با پرواز در اطراف گیاه برای مردم آزار دهنده و نا بالغ ( لاروی ) آنها با تغذیه از ریشه گیاه ، برای آنها زیان آورند . پشه های قارچی بالغ در بستر کاشت غنی از ماده آلی که محیط تولید مثلی مناسبی برایش محسوب می شود ، تخم گذاری کرده و لارو های آن پس از تفریخ از تخم ، به سوراخ کردن و تغذیه از ریشه گیاه می پردازد . مرحله بالغ این آفت را می توان از راه سم پاشی با حشره کش ها از بین برد و لارو آن را با ید با سموم از بین برد .

حلزون های صدف دار و بدون صدف یا راب :

از نرم تنان زیان آور هستند که معمولا شبها فعالیت دارند و با جویدن برگ ها ،  سوراخ های نا منظمی بر روی برگ گیاهان ایجاد می کنند . مسیر حرکت آنها عموما بوسیله نوارهای نقره ای رنگ که ترشحات لزج بدن آنها می با شد ، مشخص می شود .

جمع آوری حلزون و راب و از بین بردن آنها یکی از راه های مبارزه است ، همچنین تهیه طعمه مسموم که به صورت آماده در بازار به فروش می رسد با فرمول (متالدهید 2-3 کیلو ، سبوس گندم 100 کیلو ، آب 45 – 50 لیتر ) و کار گذاشتن طعمه ها ، هنگام غروب و پس از آبیاری ، در کنترل این آفات نتایج خوبی داده است .

 

آبدزدک ها :

حشره کامل به طول 50 تا 60 میلی متر و به رنگ قهوه ای است که از ریشه و طوقه گیاهان تغذیه می کند .

استفاده از طعمه مسموم با فرمول (سوین ، سبوس گندم ، آب + شکر ) در کنترل این آفت نتایج خوبی داده است .

 

پیشگیری و درمان آفت :

پیشگیری از هر درمانی بهتر است .پیشگیری شامل پرهیز از تماس اولیه با آفت است . ضد عفونی کردن خاک برای پیشگیری از گسترش آفات لازم است . ضد عفونی با گرما ، متداولترین روش جهت ضد عفونی کردن خاک است . در حجم های بالای خاک وسایل و دستگاههایی جهت ضد عفونی در نظر گرفته شده است ولی برای حجم های پایین ، می توان خاک نمدار را در تبزرگی ریخته و با فویل یا در پوش پوشانده و به مدت 30 دقیقه با حداقل دمای 72 درجه سانتی گراد  حرارت داد . موثر بودن روش آفتاب دهی Soilsolarization  نیز برای ضد عفونی خاک به اثبات رسیده است . که معمولا خاک به مدت 3 هفته زیر پلاستیک  رنگ روشن در مقابل نور مستقیم خورشید قرار می گیرد .

 

از درمان های خانگی برای کنترل آفات که برای انسان بی خطر است  میتوان به موارد زیر اشاره کرد :

 

-  پاک کردن یا شستشو با آب کف دار که از چند قطره مایع شوینده در یک لگن آب ، تهیه می شود و درمان خانگی مفیدی برای کاهش جمعیت کنه و شته هاست  . با اسفنج و محلول رقیق می توان آفات را پاک کرد یا کل گیاه را سر و ته نگاه داشت و درون آب کف صابون دار فرو کرد و برای اجتناب از ماندن لایه نازک صابون ، آبکشی گیاه توصیه می شود .

 

- 3 عدد سیر + 1 عدد فلفل قرمز تند + 1 لیوان آب در مخلوط کن خرد شده و از صافی عبور داده شود و به حجم 1 لیتر برسانید و 1 قاشق شامپو بدن بچه بدان بیفزایید و بر روی آفات ( کنه ، شته ها ) اسپری کنید .

 

- جمع آوری حشرات و آفات بزرگتر مانند شپشک ها ، حلزون ها به صورت مکانیکی

 

- استفاده از خلال دندان یا گوش پاک کن آغشته به الکل و مالیدن بر روی آفات

 

- 1 قاشق غذا خوری روغن مایع + 1 قاشق غذا خوری شامپو بچه در یک لیتر آب جهت کنترل شپشک ها [ چون ممکن است روغن موجب گیاهسوزی شود ، محلول فوق روی یک برگ تست شود و در صورت عدم بروز عوارض تا 2 روز اقدام به محلول پاشی گردد . ]

 

* لازم به توجه است که در هر سه روش ، کلید موفقیت ، تکرار ، آنهاست . احتمالا تمام آفات از بین نمی روند ولی از جمعیت آنها کاسته می شود .

 

* محلولهای ساختنی دوام زیادی ندارند و پس از تهیه بلا فاصله استفاده شوند .

 

از آفت کش های تجاری شامل آفت کش های آلی و مصنوعی نیز برای کنترل آفات ، استفاده می شود .

 

 

 

 

 

کاربرد آفت کش ها در فضای بسته معمولا توصیه نمی شود . در ذیل به چند نمونه از سموم آفت کش اشاره می شود .

 

حشره کش ها :

- مالا تیون

- متا سیستوکس

- کنفیدور

- دیازینون

- زولون

- ژلهای حشره کش

 

کنه کش ها :

- اومایت

- نئورون

- سیترازون

- پروپال

 

نکات احتیاطی فردی :

از تماس با آفت کش پرهیز شود . از دستکش های لاستیکی استفاده شود و در صورت تماس آفتکش با بدن ، بلاقاصله با آب و صابون شسته شود .

 

تعریف بیماری :

هر گونه فرآیند غیر عادی در گیاه در اثر تحریک مداوم یک عامل را بیماری می گویند . عامل محرک می تواند زنده باشد که شامل قارچ ، باکتری ، ویروس ، نماتد است و می تواند غیر زنده باشد که بیماریهای فیزیولوژیک را ایجاد می کند .

بیماری های قارچی متداول گیاهی :

 

پوسیدگی ریشه : قارچهای خاکزی از قبیل پیتیوم ، فوزاریوم و رایزوکتونیا سبب پوسیدگی ریشه می شوند . پوسیدگی ریشه  معمولا با شرایط بد رشد مانند محیط کشت سنگینی که یا هوا وارد آن نمی شود یا خروجی برای آب اضافی (زهکش) ندارد  ، همراه است . نشانه های اولیه عبارتند از کند شدن رشد و زردی و ریزش برگها که نشان می دهد ریشه ها قادر به جذب آب و مواد غذایی نیستند . در موارد شدید پژمردگی دائم رخ می دهد و گیاه می میرد . در بازبینی ریشه های مبتلا به پوسیدگی ، مشاهده خواهید کرد که ریشه ها قهوه ای رنگ و لهیده شده اند .

درمان شامل استفاده از قارچ کش هایی مانند متالاکسیل ، مانکوزب  ، بنومیل در خاک است . تعویض گلدان و انتقال گیاه به گلدانی با زهکش خوب نیز توصیه می شود . ضد عفونی خاک قبل از کاشت بعنوان پیشگیری تاکید می گردد .

 

 

پوسیدگی طوقه یا ساقه :

نشانه اصلی پوسیدگی طوقه ، تغییر رنگ ساقه به قهوه ای است  . پوسیدگی از حرکت آب در گیاه جلوگیری می کند و می تواند سبب پژمردگی و شکستن ناحیه ضعیف شده بشود . وقتی گیاه به این بیماری مبتلا شد ، چندان کاری برای درمان آن نمی توان انجام داد . توصیه بر این است که از بخش های آلوده نشده قلمه گرفته شده و برای ریشه دهی و تولید گیاه جدید سالم استفاده شوند .

سفیدک : ( سطحی یا حقیقی )

سفیدک بیماری قارچی هوازی است که لکه های سفید آردی در قسمت های مختلف گیاه شامل برگ ، ساقه و ... بوجود می آید . ابتدا رنگ لکه ها سفید ولی بعد از مدتی به سفید چرک تغییر رنگ می دهد . بافت برگ در زیر این پوشش سفید ، به رنگ زرد در می آید .

استفاده از قارچ کش هایی مانند دینوکاپ و بنومیل و سولفور توصیه می شود . همچنین با جلوگیری از پاشش آب بر روی برگها بویژه در گیاهان حساس به سفیدک از بروز آن می توان جلوگیری کرد .

 

 

زنگ :

زنگ بیماری قارچی هوازی است که از علائم بیماری ایجاد لکه های زرد روشن در سطح رویی برگ می باشد . در سطح زیرین برگ ، جوشهایی به رنگ قهوه ای متمایل به سیاه که اندام زاد آوری قارچ می با شد بوجود می آید :

استفاده از قارچ کش هایی مانند تری فورین برای کنترل زنگها توصیه می شود .

 

لکه برگی :

برخی از قارچها ایجاد لکه روی برگ گیاهان می کنند . نشانه های بیماری بر حسب قارچ و میزبان متفاوت است ، اما به طور کلی لکه های کوچکی ظاهر می شود و به آهستگی بزرگ می شوند و باعث سوختگی و خشک شدن سطح پهنک برگ می شوند .

حذف برگهای آلوده به محص مشاهده علائم ، انتشار این بیماری را کند یا متوقف می کند . استفاده از قارچ کش هایی مثل زینب و مانکوزب نیز توصیه می شود .

 

بیماریهای باکتریایی گیاهی : باکتری ها سبب ایجاد لکه برگی ، پوسیدگی یا لهیدگی ریشه و ایجاد گال در گیاهان می شوند . تشخیص این بیماریها و تمایزشان از بیماریهای قارچی غالبا از طریق کار های آزمایشگاهی صورت می گیرد . در صورت ابتلا گیاه به بیماری های باکتریایی باید به ضد عفونی کردن ادوات کار با وایتکس یا سایر ضد عفونی کننده ها از انتقال باکتری به گیاهان دیگر جلوگیری کنیم . استفاده از سموم مسی مانند بردو واکسی کلرور مس برای کنترل این بیماریها پیشنهاد می شود .

 

گیاهان گلدار انگل:

سس : سس در رشد و میزان محصول گیاهان آلوده اثر گذاشته و خسارت ممکن است نا چیز تا انهدام کامل گیاهان منطقه آلوده باشد . سس ممکن است به صورت یک پل برای انتقال ویروسها از گیاهان آلوده به ویروس به گیاهان سالم عمل نماید .اولین علائم بصورت رشته های نخی زرد یا نارنجی گیاه انگل که به دور و اطراف ساقه ها و دیگر قسمت های هوایی گیاه می پیچند و رشد می کنند نمایان می شود .این آلودگی گسترش پیدا کرده و باعث زردی و یا نارنجی شدن ساقه می شود . بذر های خاکستری رنگ تا قهوه ای مایل به قرمز تشکیل شده و بزمین ریخته و فورا جوانه می زند . از روش های مبارزه با آن بریدن و سوزاندن لکه های آلوده باعث کشته شدن سس و گیاه میزبان هردو می شود ، ولی جلوی انتشار و تولید بذر سس را خواهد گرفت . در آلودگی های زیاد با شخم مکرر و زیر و رو کردن خاک با استفاده از شعله و علف کش می توان آن را ریشه کن نمود .

 

 

بیماریهای ویروسی گیاهی :

نشانه های آلودگی های ویروسی بر حسب ارگانیزم گیاه و گیاه میزبان بسیار گوناگون است . اما اغلب شامل ایجاد لکه های روشن در زمینه سبز برگ ، زردی ، پیچید گی برگ و توقف رشد است ، برای بیماری های ویروسی درمان خاصی توصیه نمی شود ، اما لازم است بدانیم بسیاری از ویروسها توسط حشرات منتقل می شوند ، لذا کنترل حشرات می تواند از انتقال ویروسها تا حد زیادی جلوگیری کند .

 

بیماری های نماتدی گیاهان :

نماتد ها بیماری های کرمی شکل هستند که بعلت قطر بسیار کم بدنشان با چشم غیر مسلح دیده نمی شوند . گونه های متفاوت نماتد ، آسیب های متفاوتی وارد می کنند . مثلا تغذیه نماتد گره زای ریشه منجر به تشکیل گره در ریشه می شود .

این گره ها در توانایی ریشه برای انتقال آب و مواد غذایی به برگها اختلال ایجاد می کنند و اندام هوایی رنگ پریده می شود .

نماتد زخم ریشه سبب تورم روی ریشه ها نمی شود ، اما یاخته های ( سلول های ) ریشه را از بین می برد .

تشخیص دقیق آلودگی نماتدی از طریق بررسی نمونه در آزمایشگاه امکان پذیر است ، استفاده از نماتد کش هایی مثل واپام توصیه می شود . ضد عفونی خاک قبل از کاشت گیاه بعنوان پیشگیری تاکیید می گردد .

 

 

بیماری های فیزیولوژیک :

همان طور قبلا اشاره شد عوامل نا مطلوب محیطی مانند آلودگی های هوا ، کمبود یا زیادی نور ، دما ، آب آبیاری ، رطوبت و مواد غذایی مورد نیاز گیاه و ... سبب ایجاد این گروه از بیماریها در گیاهان می شود و از این دسته از بیماریها می توان به خسارت ناشی از سرما در اکالیپتوس و آگلونما ( تغییر رنگ برگها به خاکستری ) آفتاب سوختگی در دیفن باخیا ( لکه های سوخته سفید در قسمت وسیعی از پهنک ) و ایجاد زخم های بیضوی قرمز متمایل به قهوه ای بر روی برگهای دراسنا و ... اشاره کرد .

کمبود عناصر غذایی مورد نیاز گیاه نیز عوارض  فیزیولوژیک مختلفی را در آن ایجاد می کند که به برخی از کمبودهای رایج در ذیل اشاره می کنیم :

 

کمبود نیتروژن :

فقدان نیتروژن نخست به شکل زرد شدن برگها ی پیر تر گیاه بروز می کند اما سر انجام برگهای جوانتر را نیز بی رنگ می کند . همچنین برگ های جدید کوچک می مانند و ساقه نازک می شود .

 

کمبود فسفر :

نخستین نشانه های کمبود فسفر ، توقف رشد و تولید برگ های جدید کوچکتر از اندازه است . سپس برگ ها به سبز کم رنگ و زرد ارغوانی ، تغییر رنگ می دهند .

 

کمبود پتاسیم :

کمبود پتاسیم اغلب سبب قهوه ای شدن حاشیه و نوک برگ ها می شود .

 

کمبود آهن :

شایعترین کمبود عنصر غذایی کم مصرف بویژه در گیاهان خانگی است . نخستین نشانه بیماری ، زرد شدن بین رگبرگ های برگ های جوان است . سر انجام زردی تمام برگ را فرا می گیرد .

نیاز گیاه به عناصر غذایی را می توان با کاربرد کود های حاوی عناصر پر مصرف ( نیتروژن ، فسفر ، پتاس ) و کم مصرف ( آهن ، منیزیم ، منگنزو ... ) مرتفع کرد .

 

حرف آخر:

جهت اجتناب از ایجاد آلودگی های زیست محیطی و سمیت مواد شیمیایی کنترل کننده آفات و بیماری های گیاهی بر روی ارگانیزم های مفید و انسان ، همواره باید مدیریت تلفیقی آفات و بیماری های گیاهی را مد نظر داشته باشیم .

هدف این روش ، ضمن کاهش مصرف کنترل کننده های شیمیایی به حداقل ممکن ، کاهش سطح آفات و بیماری ها قابل قبول است . در این راستا موارد زیر را به خاطر بسپاریم .

 

- رعایت اصول بهداشت شامل تمیز سازی و ضد عفونی کردن بستر های کاشت قبل از کشت گیاه

 

- بازرسی گیاهان جدیدی که به مجموعه اضافه می شوند .

 

- نظارت مداوم برای تشخیص آفات و بیماری هایی که ظاهر می شوند و تعیین شدت آنها

 

- فراهم آوردن شرایط مناسب رشد گیاه از نظر نور ، آب ، خاک و المان ها

 

(ثابت شده که گیاهان سالم و دارای شرایط رشد خوب ، نسبت به حمله آفات و بیماری ها ، حساسیت کمتری دارند .)

 

- هرس بخشهای آلوده گیاه و حتی حذف گیاه آلوده بویژه در بیماری های ویروسی

 

- استفاده از کنترل کننده های شیمیایی بعنوان آخرین راه حل و یا در صورتی که تنها روش در دسترس باشد .

|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در یکشنبه ششم مرداد 1392  |
 شته ها
 

شته‌ها جز حشرات مکنده هستند و با قطعات دهانی خود بافت گیاه را سوراخ کرده و از شیره گیاه تغذیه می‌کند. از نظر حشره‌شناسی و علم طبقه بندی، این حشره 10 خانواده و حدود 4400 گونه دارد که در حدود 250 گونه آن جزء آفات جدی گیاهان محسوب می‌شوند. با وجود گونه‌های فراوان این حشره، نمونه‌هایی که به گیاهان حمله می‌کنند مشخصات مشترکی دارند که در اینجا با آنان آشنا می‌شویم.


مشخصات

اغلب شته‌ها  بدنی نرم و گلابی شکل، معمولاً با طول 10-1 میلیمتر و به رنگهای متفاوت  سبز، صورتی،قهوه ای و مشکی و حتی بی رنگ دارند و قرمز دارند. در قسمت شکم شته‌ها دو لوله وجود دارد که با عنوان کورنیکل (زائده لوله مانند پشت بند ششم در شته‌ها) شناخته می‌شود که تا انتهای شکم شته‌ها پیش می‌رود.

برخی از شته ها فقط از یک گونه گیاهی تغذیه می‌کنند و برخی از انواع آن همانند شته سبز هلو Myzus persicae گونه های متنوع گیاهی را مورد حمله قرار می‌دهند. از جمله شته هایی که گیاهان زینتی را مورد حمله قرار می‌دهند می‌توان به  شته سیب‌زمینی Macrosiphum euphorbiae و شته کتان Aphis gossypii شته هلو Myzus persicae شته رز Macrosiphum rosae ، Aulacorthum circumflexum ....اشاره کرد.



چرخه زندگی و تولید مثل

اگرچه بسیاری از انواع شته ها برای تولید مثل تخم می‌گذارند اما برخی از شته‌ها روند تولید مثل غیر معمولی دارند. این حشره تولید مثل جنسی و غیر جنسی دارد. در تولید مثل جنسی تخم تولید می‌شود اما گاهی نیز نیمف زنده به دنیا می‌آورند. تخمها زمستانگذرانی می‌کنند و با رسیدن بهار تبدیل به حشرات ماده بالدار و یا بدون بال می‌شوند. جالب است بدانید که گاهی در جمبعت انبوه شته ها فقط جنس ماده وجود دارد و آنها با استفاده از شیوه غیر جنسی تکثیر می‌کنند و نیازی به جنس نر ندارند.  حشرات ماده با روشهایی که پارتنوکارپی  Parthenocarpy (بکرزایی) و زنده زایی viviparous خوانده می‌شود و از شیوه های تولید مثل غیرجنسی است به تولید مثل ادامه می‌دهند. در روش پارتنوکارپی تخمها نیز در بدن شته های ماده بوجود می‌ایند و حشرات تولید شده از نظر ژنتیکی دقیقا شبیه حشره مادر است. همچنین در زنده زایی نیمف در بدن حشره ماده شکل می‌گیرد و از آن خارج می‌شود. نیمفها دقیقا شبیه شته اما از نظر اندازه کوچکتر از آنان هستند. این روشها در طی تابستان ادامه می‌یابد و هر نسل در حدود 40-20 روز زندگی می‌کنند. بنابراین یک شته ماده که در فصل بهار از تخم به دنیا می‌آید در طی تابستان می‌تواند باعث و بانی تولید هزاران شته دیگر باشد..با فرارسیدن فصل پاییز و به دلیل عواملی همچون کاهش دما و یا تغیرات در فتوپریود و شاید تغییر کیفیت شیره های گیاهی ، شته های ماده علاوه بر جنس ماده ، جنس نر را از طریق پارتنوکارپی نیز تولید می‌کنند. با حضور هر دو جنس نر و ماده، تولید مثل به شکل جنسی و با تولید تخم صورت می‌گیرد. تخمها توانایی گذران زمستان را دارند و با آمدن فصل بهار شته های ماده بالدار و یا بدون بال از آنان بیرون می‌آیند و دوباره این چرخه طی می‌شود.

 

تصویر فوق: چرخه زندگی شته

 

تصویر فوق: زنده زایی یک شته ماده

خسارت

تغذیه شته‌ها با توجه به ناحیه جغرافیایی و شرایط آب و هوایی به تدریج از اوایل بهار شروع می‌شود و مجموعه‌های آنها بر روی برگها، ساقه و جوانه‌ها شکل می‌گیرد. شته‌ها با کمک اجزاء دهانی سوراخ کننده - مکنده خود از شیره گیاهی تغذیه می‌کنند. شته ها معمولا به تعداد زیاد بر روی قسمت انتهایی همانند برگهای جوان و غنچه‌های گل در حال رشد و توسعه و همچنین پشت برگها جمع می‌شوند. تعداد اندک شته ها به گیاه اسیبی وارد نمی‌آورد اما اگر شرایط تکثیر برای آنها مناسب باشد در مدت زمانی اندک تعداد آنها به سرعت افزایش می‌یابد زیرا قدرت تکثیر آنها زیاد است و بر اثر فعالیتشان، رشد و ظاهر گیاه تحت تاثیر قرار می‌گیرد. بر اثر تغذیه آنان علائم گوناگونی در گیاهان مختلف شکل می‌گیرد که عمومی‌ترین این علائم عبارتند از:

به طور رشد گیاه تحت تاثیر قرار می‌گیرد. برگهای گیاه به سمت پایین جمع و چروکیده می‌شوند. تغییر رنگ در برگها نیز قابل مشاهده است. ابتدا برگهای جوان گیاه  و یا نواحی جوان زرد – سبز می‌شوند و در صورت ادامه فعالیت آنان مابقی نواحی گیاه نیز دچار تغییر رنگ می‌شوند. برگهای ناسالم را با اندک نیرویی می‌توان از گیاه جدا کرد و یا انکه بعد از مدتی خود به خود می‌ریزند. غنچه‌های گل (در صورت وجود داشتن) بدشکل می‌شوند و حتی ممکن است غنچه‌های گیاه قبل از شکوفا شدن، سقط شوند و از بین بروند. همچنین شته‌ها در طی تغذیه خود، عسلک ایجاد می‌کنند که مایعی شفاف و چسبناک است. عسلک مورچه‌ها، زنبورهای بی‌عسل و  زنبورهای قرمز را به خود جذب می‌کنند و مکانی مناسب برای رشد قارچهای سیاه دوده‌ای هستند. همانطور که اشاره شد عسلک مورد علاقه برخی از انواع مورچه ها است بنابراین مشاهده رفت و آمد مورچه ها به نواحی از گیاه که شته‌ها در فعالیت هستند مسئله ای طبیعی است. شته ها عامل انتقال برخی از بیماریهای گیاهی بخصوص بیماریهای ویروسی نیز هستند.

کنترل و مبارزه

شته رز دشمنان طبیعی متنوعی دارد که می‌توان از آنان برای کنترل این آفت بهره برد. به عنوان مثال کاربرد مثبت زنبورهای بی‌عسل پارازیت تا انگلهای موقت parasitoid و حشرات شکارچی (همانند کفشدوزک، حشرات بال‌توری سبز و مگس‌های گل از خانواده Aschiza) اشاره کرد که البته در صورتی می‌توان انتظار داشت این عوامل بتوانند شته‌ها را کنترل کنند که جمعیت مناسبی از آنان بکار گرفته شود. افشانه شدید آب بر روی شاخسار رزهایی که در فضای آزاد کاشته شده‌اند. می‌تواند از تعداد شته‌ها بکاهد بدون آنکه آسیبی به دشمنان طبیعی آنان وارد آید. البته این روش تا زمانی مؤثر است که منجر به شیوع بیماریهایی همانند سفیدک پودری، لکه سیاه یا زنگ نشود. بکارگیری حشره‌کشهای تماسی یا سیستماتیک نیز می‌تواند به کنترل این آفت کمک کند. حشره‌کشهای سیستماتیک زمانی مفید واقع می‌شوند که به محض مشاهده مشکل از آنان استفاده شود تا زمانی که شته‌ها شروع به تغذیه می‌کنند ترکیب فعال این سموم در محیط وجود داشته باشد.

کنترل بدون استفاده از سموم شیمیایی

در محیط خانه و برای گیاهان خانگی بخصوص زمانی که هنوز جمعیت این آفت و خسارات وارد شده از سوی آنان به شدت زیاد نشده است می توان از ترکیبات خانگی برای از بین بردن آنان استفاده کرد. برخی از این ترکیبات عبارتند از:

محلول تنباکو

تنباکو به دلیل داشتن ترکیب سمی آلکالوئید در برگهایش به عنوان سم ارگانیک شناخته می شود. اما اغلب بر روی حشرات جونده که از بافت گیاه تغذیه می کنند تاثیر دارد تا حشرات مکنده همانند شته که از شیره گیاهی مصرف می کنند.  همچنین از آنجایی که ممکن است گیاه تنباکو (حتی خشک شده آن که برای تهیه محلول استفاده می‌شود) حاوی بیماریهای ویروسی همانند ویروس موزاییک توتون باشد که برای برخی از گیاهان بخصوص گوجه فرنگی بادمجان و فلفل سبز مضر است و بهتر است که مصرف نشود. به هر حال روش تهیه محلول تنباکو بدین صورت است:  یک لیوان تنباکو خشک (از محتویات سیگار هم می‌توانید استفاده کنید) در یک گالن آب (برابر با 3.7 لیتر) حداقل برای نیم ساعت بخیسانید. مدت زمان هر چه بیشتر شود غلظت و سمیت آن بیشتر خواهد شد. گاهی توصیه شده است که برای خروج هر چه بیشتر ترکیبات تنباکو در این مرحله، به مدت 3-2 ساعت محلول بر روی حرارت قرار گیرد. که البته در صورت بکارگیری از حرارت باید مایع بدست آمده را با استفاده از آب رقیق کرد تا حجم آن مجددا حدود 4-3.5 لیتر شود . سپس این محلول را باید صاف کرد به نحوی که تمامی تفاله ها حذف شود و مایعی صاف بدست آید. یک قطره مایع ظرفشویی به محلول صاف شده اضافه کنید تا به پخش شدن و چسبندگی محلول به بافت گیاه کمک کند. حال محلول برای اسپری بر روی گیاه آماده است.

محلول سیر

گیاهان خانواده آلیوم Allium همانند سیر پیاز و تره فرنگی به دلیل مواد شیمیایی که به خصوص موجب طعم و بوی خاص آنان می‌شود توانایی از بین بردن و دور کردن شته ها را دارند. از جمله دستور العملها برای تهیه محلول سیر به منظور اسپری بر روی برگسار گیاهان عبارت است از :  120 گرم سیر+2 قاشق غذاخوری روغن گیاهی+ 20 گرم پودر صابون+ 1.2 لیتر آب. سیرها خورد می شوند و با مابقی مواد  مخلوط و در ظرفی به مدت دو روز باقی می‌مانند تا سیر مواد موثر خود را به محلول پس دهد. سپس این محلول کاملا باید صاف شود تا مایعی صاف و یکدست بدست آید و بتوان آنرا بر روی برگسار گیاه و قسمتهایی که شته در حال فعالیت است اسپری کرد.

هشدار: حشره‌کشها موادی سمی هستند در زمان مصرف به دستورالعمل کارخانه سازنده به خوبی توجه کنید و همراه با موارد ایمنی آن را بکاربرید. نام بردن از چند سم کار آسانی است اما برای جلوگیری از هر گونه مشکل لطفا سموم موثر در از بین بردن حشرات را از متخصصین گیاهپزشکی که معمولا در فروشگاه‌های بذر و سم فعالیت می‌کنند جویا شوید.

 

منابع

http://en.wikipedia.org/wiki/Aphid

http://www.hgic.umd.edu/_media/documents/hg83_000.pdf

http://www.dpi.vic.gov.au/agriculture/pests-diseases-and-weeds/pest-insects/ag0182-aphids-as-pests-of-ornamentals

http://www.dovebugs.co.uk/aphicides.pdf

http://threatenedtaxa.org/ZooPrintJournal/2010/August/o239926viii101162-1164.pdf

http://www.ipm.ucdavis.edu/PMG/PESTNOTES/pn7404.html




|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در شنبه پنجم مرداد 1392  |
 شپشک آردآلود mealybug
 

شپشک آردآلود حشره‌ای متعلق به خانواده Pseudococcidae و راسته Homoptera(جور بالان) است که در مکانهای گرم و مرطوب فعالیت می‌کند و به همین دلیل بیشتر بر روی گیاهان موجود در فضاهای بسته و محافظت شده (همانند داخل خانه و یا گیاهان گلخانه‌ای ) مشاهده می‌شود تا اینکه گیاهان موجود در فضای باز را مورد حمله قرار دهند. این آفت به شکل گروهی بر روی قسمتهای مختلف گیاه همانند ناحیه اتصال برگ به ساقه، بین زوایای موجود بین ساقه های گیاه، در زیر پوسته های زخمی و نه چندان محکم ساقه گیاه، لابه لای گلبرگها و کاسبرگ گلها و حتی بر روی ریشه گیاه بخصوص در ناحیه اتصال ساقه به ریشه جمع می‌شوند و مشکلاتی را برای رشد گیاه بوجود می‌اورد.


 

مشخصات

 گونه های مختلفی از این حشره وجود دارد که احتمال دارد هر یک با دیگری از نظر چگونگی طی شدن چرخه رشد ، اندازه حشرات در مراحل مختلف زندگی، زوائد و رشته های اطراف بدن، دوره تخمگذاری و ... متفاوت است . شپشک آردآلود مرکبات یکی از شایعترین انواع شپشک است که علاوه بر مرکبات گیاهان زینتی از جمله  سرخس، کاکتوس و دیگر گیاهان گوشتی، بنفشه آفریقایی، گل کاغذی، فوشیا، گل ساعت، گاردنیا، آفتابگردان، ارکیده فعالیت می‌کند. البته انواع دیگر شپشک نیز می‌توانند گیاهان زینتی را مورد حمله قرار دهند. بنابراین مشخصات این آفت به شکل عمومی  و کلی در ادامه آورده شده است.این حشره  هر دو جنس نر و ماده را دارد.

تصویر فوق: شپشکهای ماده ب- اندازه زوائد موجود در انتهای بدن حشره در گونه های مختلف شپشک آردآلود متفاوت است.

تصویر فوق: شپشک نر بالغ

ماده ها در مرحله نیمف (شفیره یا نیمف یکی از مراحل رشد و دگردیسی قبل از بلوغ حشرات است. مرحله نیمف مرحله قبل از شکل گیری حشره کامل است ) فعالیت خود و مصرف شیره گیاهی را آغاز می‌کنند. حشرات ماده  بیضی شکل به طول 3-1 میلیمتر بدون بال هستند اما توسط پاهایشان می‌توانند حرکت کنند و جابجا شوند. در اطراف بدن حشره چندین جفت رشته های کوتاه سفید رنگ مومی وجود دارد که ضخامت و بلندی برخی از آنان بخصوص آنهایی که در انتهای بدن حشره قرار گرفته اند متفاوت با دیگران است و ضخیم تر و طویل تر هستند. حشرات نر بالغ بالدارند و توانایی جابجایی بین گیاهان مختلف را دارند و به ندرت قابل مشاهده هستند. آفتی که به عنوان شپشک آردآلود بر روی گیاهان جلب توجه می‌کند در واقع نوع ماده ان است که از شیره قسمتهای مختلف گیاهان تغذیه می‌کنند ودر طی فعالیتشان، خود را به گیاه چسبانده و لایه ای از پوشش پودری به دور خود ترشخ می‌کنند که نقش حفاظت از آنان را بر عهده دارد. رنگ شپشکهای ماده سفید و گاهی صورتی و یا زرد است که البته بعد از پوشانده شدن با پوشش آردی همگی شبیه به یکدیگر می‌شوند حشرات نر بر خلاف حشرات ماده عمل کوتاهی دارند. شپشک آردالود در طی فعالیت خود عسلک که ماده ای چسبناک است تولید می‌کند . این ماده بسیار مورد علاقه مورچه ها است بنابراین مورچه ها برای ادامه مصرف این ماده از شپشکها به نحوی در برابر سایر حشرات شکارچی که می‌توانند از شپشکها تغذیه کنند محافظت می‌کنند.

چرخه زندگی و تولید مثل

همانطور که اشاره شد این نوع حشره هر دو نوع جنس نر و ماده را دارد . حشرات ماده بعد از جفتگیری با حشرات نر تخم می‌گذارند. تخم در بین ترشحات آرد مانند قرار می‌گیرد تا از آن در برابر شرایط نامساعد محافظت شود. در حدود 10 روز بعد از گداشته شدن تخم ، خزندگانی کوچک یا نیمف از ان خارج می‌شود که هر دو جنس نر و ماده در بین انان وجود دارد. نیمفها به قسمتهای مختلف گیاه راه می‌بایند و تا بالغ شدن حدود 8-4 هفته را در این مرحله طی می‌کنند. البته احتمال اینکه شپشک های ماده آردآلود به شکل کامل دگردیسی نکنند و در همان مرحله نیمف بیشترین آسیب را وارد ‌آورند وجود دارد. حشرات نر در طی زندگی خود از نظر شکل و ظاهر تغییرات اساسی می‌کنند  و تبدیل به حشرات بالدار می شوند.

خسارت

هیچ یک از قسمتهای گیاه از این آفات در امان نیست. بنابراین اگر گیاه شما علائمی از مشکلات رشد را نشان می‌دهد تمامی قسمتهای گیاه بخصوص نواحی اتصال برگها به شاخه یا شاخه ها با یکدیگر و همچنین زیر برگها را بررسی کنید. در ابتدا علائم وجود این آفات به شکل نواحی برآمده و سفید رنگ جلب توجه می‌کند که بر روی ناحیه اتصال برگ به ساقه و یا پهنک برگ و یا در ناحیه اتصال ساقه به ریشه درست در زیر خاک شکل می‌گیرند. حشرات و یا تخمهای صورتی – نارنجی آنان را در زیر این پوشش می‌توانیافت. با افزایش تعداد شپشکها تولید عسلک نیز افزایش می یابد که موجب چسبناک  شدن و شکل گیری قارچ دوده‌ای میشود و این مسئله موجب ظهور لکه های سیاه رنگ بر روی برگسار گیاه می‌شود. ادامه فعالیت موجب کاهش رشد، بدرنگ شدن و زرد شدن برگها  و ریزش برگهای جوان و نابالغ می‌شود. برخی از انواع شپشکهای آردالود ریشه کاکتوسها را مورد حمله قرار می‌دهند که علائم آن همانند نواحی سفید رنگ بر روی ریشه ها است و زمانی که گلدان گیاه تعویض می‌شود جلب توجه می‌کنند. اگر یک گیاه نشانه های رشد ناسالم و همچنین ضعف را نشان می‌دهد اما بر روی برگسار آن چیزی مشاهده نمی‌کنید حتما ریشه های ان را نیز بررسی کنید شاید که بتوانید مجموعه‌هایی از شپشکها را بر روی قسمتهای مختلف ریشه پیدا کنید.


کنترل و مبارزه

برای مبارزه با این آفت حتما برگهای مرده و یا قسمتهای هرس شده گیاه را از محیط خارج کنید. در مبارزه بیولوژیک علیه این آفت از کفش دوزک از نوع Cryptolaemus montrouzieri را می‌توان در محیطهای سربسته همانند گلخانه برای مبارزه با این آفت  استفاده کرد. توجه کنید که لارو کفشدوزک شباهتهای ظاهری با لارو شپشک آرد آلود دارد . هم لارو و هم حشره بالغ کفشدوزک می‌توانند از شپشکها تغذیه کنند. یکی دیگر از حشراتی که از شپشکها تغذیه می‌کنند زنبور پارازیت با نام علمی Leptomastix spp. است . هم کفشدوزک و هم زنبور پارازیت برای فعالیت خود به دمای بالایی نیاز دارند و در برابر بسیاری از حشرهکشها حساس هستند . برای مبارزه شیمیایی باید از سموم سیستماتیک استفاده کرد. زیرا پوشش آردآلود این حشره از آن در برابر سموم مخافظت می‌کند بنابراین بهترین راه، استفاده از سمومی است که وارد جریان شیره گیاهی شده و به دلیل استفاده حشره از شیره گیاهی در نهایت وارد بدن حشره می‌شود. چنین سمومی را اصطلاحا سموم سیستماتیک می‌نامند. در مورد شپشکهای آردالود که بر روی ریشه فعالیت می‌کنند علاوه بر استفاده از سموم مناسب باید خاک گلدان را نیز عوض کرد و ریشه ها را نیز از وجود مخلوط خاک قدیمی پاک کرد و سموم را بر روی قسمتهای مختلف ریشه استفاده کرد و دوباره گیاه را در گلدانی با مخلوط خاکی ضدعفونی شده کاشت تا احتمال شیوع مجدد این آفت به حداقل ممکن برسد.

در محیط داخل منازل چه کنیم؟

گاهی به دلیل وجود کودکان و همچنین افراد بزرگسال در محیط منزل یا به دلیل وجود تعدادی محدودی از گلدان ، استفاده از سموم کاری سخت است که باید همراه با مراقبتهای شدید ایمنی باشد. در چه مواردی از چند روش خانگی می‌توان برای از بین بردن شپشک استفاده کرد که البته این روشها بستگی به شدت حمله آفات و مکان فعالیت آنان دارد به عنوان مثال اگر شپشکها بر روی برگسار گیاه وجود دارند و هنوز جمعیت آنان به شدت زیاد نشده است می‌توان از مخلوط آب گرم و مایع ظرفشویی برای مبارزه با این آفت استفاده کرد. مایع ظرفشویی برای نفوذ کردن در پوشش محافظتی آرد مانند شپشکها و کاهش چسبندگی شپشکها به سطح گیاه استفاده می‌شود .کافی است که دو قاشق چایخوری از مایع ظرفشویی یا شامپو بچه را با یک گالن آب مخلوط کرد و بعد به شکل اسپری بر روی گیاه اسپری کرد و شپشکها را با تکه ای پنبه یا پارچه جمع کرد. برای افزایش اثر مایع ظرفشویی در جدا کردن شپشکها از سطح گیاه می‌توان در ترکیب یاد شده از 2 قاشق چایخوری روغن مایع نیز استفاده کرد.  مخلوط صابون مایع و الکل مورد دیگری است که توصیه می‌شود. نصف لیوان الکل را با یک لیتر صابون مایع مخلوط می‌شود  و این مخلوط بر روی نواحی آلوده اسپری می شود. بعد از گذشت 20 دقیقه گیاه را با اب باید شست. اگر از این ترکیب استفاده می‌شود باید بین دفعات مصرف حدود سه روز فاصله انداخته شود و در زمان استفاده گیاه در معرض نور مستقیم خورشید قرار نداشته باشد. همچنین حتما قبل از مصرف ، محلول را بر روی قسمتی از برگسار گیاه امتحان کنید و مطمئن شوید که این محلول بر روی برگسار اثرات منفی از جمله سوزاندن ان و یا هر آسیب دیگری ندارد و سپس از محلولهای یاد شده استفاده کنید. از برای جداسازی شپشکهایی که در زوایای ناحیه اتصال برگ با ساقه و یا هر ناحیه زاویه دار دیگری به سطح گیاه چسبیده اند می‌توانید از وسیله ‌ای همانند مسواک استفاده کنید. یادآوری می شود که روشهای ذکر شده برای زمانی مناسب است که جمعیت این آفت محدود باشد.

هشدار: حشره‌کشها موادی سمی هستند در زمان مصرف به دستورالعمل کارخانه سازنده به خوبی توجه کنید و همراه با موارد ایمنی آن را بکاربرید. نام بردن از چند سم کار آسانی است اما برای جلوگیری از هر گونه مشکل لطفا سموم موثر در از بین بردن حشرات را از متخصصین گیاهپزشکی که معمولا در فروشگاه‌های بذر و سم فعالیت می‌کنند جویا شوید.

 

منابع:

http://en.wikipedia.org/wiki/Mealybug

http://apps.rhs.org.uk/advicesearch/profile.aspx?pid=201

http://www.cactus-art.biz/note-book/Dictionary/Dictionary_M/dictionary_mealy_bugs.htm

http://houseplants.about.com/od/pests/a/Mealybugs.htm

http://edis.ifas.ufl.edu/mg005

http://www.infonet-biovision.org/print/images/94/pests

http://www.ehow.com/info_8007826_mealy-bugs-hydrangeas.html

http://howto.yellow.co.nz/home-garden/garden-and-outdoors/how-to-kill-mealy-bugs/

http://www.ehow.com/how_4667014_bugs-aka-woolly-aphids-plants.html

http://homeguides.sfgate.com/soapy-spray-rid-mealybugs-plants-28835.html


|+| نوشته شده توسط مهران زمانی در شنبه پنجم مرداد 1392  |
 
 
 
بالا